Hiệp định TPP

Bộ trưởng các nước tham gia Hiệp định Đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) đang nỗ lực để nối lại đàm phán vào tháng sau.

Bộ trưởng các nước tham gia Hiệp định Đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) đang nỗ lực để nối lại đàm phán vào tháng sau.

Trao đổi với VnExpress xung quanh lộ trình đàm phán TPP,  Thứ trưởng Bộ Công Thương, đồng thời là trưởng đoàn đàm phán của Việt Nam - Trần Quốc Khánh cho hay các bên đang “rất nỗ lực” tháo gỡ những vướng mắc song phương để đi đến thỏa thuận cuối cùng tại vòng đàm phán cấp bộ trưởng lần tới.

Tuy nhiên, ông Khánh cũng cho biết không thể chắc chắn 100% về một lịch họp sẽ diễn ra trong tháng 9, đồng thời chưa thể tiết lộ kết quả cuộc làm việc mới đây với Cơ quan Thương mại Mỹ để giải quyết một số vấn đề song phương trước khi đưa ra bàn đàm phán toàn thể.

Trước đó, chủ đề đàm phán TPP cũng là một trong những nội dung nhận được nhiều quan tâm của giới chuyên gia khi thảo luận tại diễn đàn Kinh tế Mùa Thu, do Ủy ban Kinh tế của Quốc hội tổ chức ở Thanh Hóa hôm qua (27/8).

Chia sẻ tại diễn đàn, cựu Bộ trưởng Thương Mại – Trương Đình Tuyển cho rằng cơ hội để kết thúc đàm phán cuối năm nay vẫn còn. “Việt Nam cũng còn một số vấn đề song phương chưa thống nhất được nhưng ngày 12/9 tới, phái đoàn của Mỹ sẽ sang đây để thương thảo”, ông Tuyển tiết lộ. Ông Tuyển cho biết trường hợp bỏ lỡ cơ hội ký kết cuối năm nay, các nước phải chờ đến năm 2017.

Trả lời báo chí Việt Nam tại Mỹ hồi đầu tháng này, Thứ trưởng Trần Quốc Khánh cũng bày tỏ quan điểm Hội nghị Bộ trưởng không thể muộn hơn sau tháng 9 bởi Chính quyền Mỹ sẽ không kịp trình Hiệp định ra Quốc hội của họ trước khi bắt đầu chiến dịch tranh cử tổng thống vào năm 2016. Theo ông Khánh, đàm phán vẫn chưa thể kết thúc vì còn 3 nội dung quan trọng chưa đạt được đồng thuận.

Thứ nhất là mở cửa thị trường ôtô. Mỹ và Nhật đã đạt được thỏa thuận về việc này nhưng Mexico và Canada chưa nhất trí do thỏa thuận này cho phép Nhật Bản được hưởng quy tắc xuất xứ linh hoạt hơn quy tắc xuất xứ trong Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA). Điều này đồng nghĩa với việc Nhật có thể sử dụng phụ tùng, linh kiện sản xuất ngoài TPP, thì xe Nhật sẽ có sức cạnh tranh lớn hơn và sẽ có thêm thị phần trên thị trường Mỹ, ảnh hưởng tới Mexico và Canada.

Trong khi đó, đối với Nhật Bản, mặt hàng ôtô lại có tầm quan trọng đặc biệt nên một khi đã phải đưa ra rất nhiều nhượng bộ về nông sản để đổi lấy việc mở cửa thị trường ôtô, họ sẽ không chấp nhận lùi bước. Có thể nói đây là nguyên nhân cơ bản khiến Hội nghị Bộ trưởng tại không thể kết thúc thành công.

Thứ hai là mở cửa thị trường sữa. mặt hàng quan trọng đối với Australia và New Zealand. Tuy nhiên, bản chào của một số nước cho Australia và New Zealand vẫn còn quá khiêm tốn nên cả hai nước này đều chưa chấp nhận.

Thứ ba là sở hữu trí tuệ. Đàm phán sở hữu trí tuệ vẫn còn một số vấn đề chưa kết thúc nhưng nổi bật nhất là thời gian bảo hộ độc quyền dữ liệu thử nghiệm cho thuốc sinh học (sinh dược). Do có đặc thù riêng nên sinh dược rất khó dùng bằng sáng chế để bảo hộ nên các nhà sản xuất sinh dược đề nghị kéo dài thời gian bảo hộ độc quyền dữ liệu thử nghiệm so với thông lệ chung là 5 năm. Mỹ đề nghị 12 năm nhưng tất cả các nước đều phản đối.

Chí Hiếu

vnexpress

Hầu hết hiện nay đều đang nhìn nhận TPP “từ trên máy bay” nhưng để soi kỹ các ngóc ngách của vấn đề thì không phải là điều đơn giản, và điều quan trọng nhất cho các doanh nghiệp Việt Nam vẫn là nội ...

Hầu hết hiện nay đều đang nhìn nhận TPP “từ trên máy bay” nhưng để soi kỹ các ngóc ngách của vấn đề thì không phải là điều đơn giản, và điều quan trọng nhất cho các doanh nghiệp Việt Nam vẫn là nội lực và sức mạnh của doanh nghiệp để có thể tồn tại và thích ứng tốt nhất.

Đây là những chia sẻ từ các diễn giả tại chương trình Lễ phát động Top 100 Phong cách Doanh nhân 2015 khu vực miền Nam diễn ra vào ngày 27/08/2015 tại Tp.HCM với chủ đề “Leader Talk - Doanh nhân Việt được lợi gì từ Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương – TPP”.


Chương trình Lễ phát động Top 100 Phong cách Doanh nhân 2015 khu vực miền Nam diễn ra vào ngày 27/08/2015 tại Tp.HCM với chủ đề “Leader Talk - Doanh nhân Việt được lợi gì từ Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương – TPP”

Tại buổi lễ, TS. Hà Tuấn Anh – Chủ tịch kiêm CEO Công ty QMS Việt Nam cho biết khi gia nhập TPP thành công, Việt Nam sẽ có cơ hội nhận thêm 13 tỷ USD dòng vốn nước ngoài chảy vào. Về quy mô, TPP sẽ chiếm 40% GDP và 20% thương mại toàn cầu. Tuy nhiên cơ hội nhiều nhưng thách thức khi gia nhập cũng không phải là ít.

Đặc biệt, để thích ứng được với TPP thì doanh nghiệp phải có sức mạnh từ nội lực bên trong cũng như sức kháng cự với bên ngoài, TS Lê Thẩm Dương – Trưởng khoa Tài chính Trường ĐH Ngân hàng Tp.HCM chia sẻ. Tuy nhiên, Việt Nam gần như chưa sẵn sàng để đối đầu với những rủi ro khi gia nhập TPP, bởi có đến hơn 60% doanh nghiệp sử dụng công nghệ từ những năm 70 của thế kỷ trước và chỉ có khoảng 2% số doanh nghiệp tiếp cận với công nghệ cao (trong khi ở Thái Lan tỷ lệ này là hơn 30%). Về nhân lực, từ đầu năm đến nay, Việt Nam có khoảng 750,000 lao động tốt nghiệp đại học nhưng làm việc không liên quan đến trình độ đại học cũng như hàng trăm ngàn cử nhân thất nghiệp trong 2 quý đầu năm, nhân lực chưa đáp ứng tiêu chuẩn với nhiều nước trong khu vực.

Hầu hết hiện nay đều đang nhìn nhận TPP “từ trên máy bay”, nhưng để soi kỹ các ngóc ngách của vấn đề thì không phải là điều đơn giản. Nhưng suy cho cùng dù cơ hội và thách thức như thế nào thì điều quan trọng nhất vẫn là nội lực và sức mạnh của doanh nghiệp để có thể tồn tại và thích ứng tốt nhất. Ông Lê Phước Vũ – Chủ tịch Tập đoàn Hoa Sen (HSG) cho biết cuối tháng này TPP sẽ họp lại và hy vọng được thông qua.

Sau chuỗi Lễ phát động Top 100 Phong cách Doanh nhân khu vực miền Bắc tại Hà Nội vào trung tuần tháng 4/2015 và khu vực miền Trung tại Nha Trang vào đầu tháng 7/2015, chương trình Lễ phát động Top 100 Phong cách Doanh nhân khu vực miền Nam tại Tp.HCM nhằm hướng đến Lễ trao giải Top 100 Phong cách Doanh nhân vào cuối năm 2015.

Lễ trao giải Top 100 Phong cách Doanh nhân đã 5 lần tổ chức thành công, đây là giải thưởng thường niên do ấn phẩm Phong cách Doanh nhân, Câu lạc bộ Phong cách Doanh nhân, mạng cộng đồng doanh nhân Bstyle.vn, mạng lưới Nữ lãnh đạo quốc tế (WLIN) tổ chức, Công ty Nam Hương Media & Events thực hiện dưới sự chỉ đạo của Phòng Thương Mại và Công nghiệp Việt Nam - VCCI.

Minh Hằng

Nếu TPP thất bại, cuộc đua tranh giành tầm ảnh hưởng và vị trí đứng đầu châu Á sẽ căng thẳng hơn...

Nếu TPP thất bại, cuộc đua tranh giành tầm ảnh hưởng và vị trí đứng đầu châu Á sẽ căng thẳng hơn...

Nếu TPP thất bại, khả năng bình ổn tình hình địa chính trị khu vực châu Á - Thái Bình Dương của người Mỹ sẽ yếu đi rất nhiều - Ảnh: Japan Daily.

Địa chính trị tại châu Á - Thái Bình Dương sẽ thế nào trong trường hợp Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) thất bại?

Từ góc nhìn của nhà bình luận Andy Morimoto trên tờ The Diplomat, tiến trình đàm phán TPP đang bế tắc. Trong tháng trước, dù đã cố gắng rất nhiều, nhưng các bộ trưởng thương mại của 12 nước vẫn không thể kết thúc được các vòng đàm phán trong mùa hè như đã kỳ vọng trước đó.

Những nhà ủng hộ tự do thương mại lo ngại rằng kinh tế toàn cầu sẽ phải hứng chịu tổn thất nghiêm trọng nếu TPP “chết”. Tuy nhiên, thiệt hại không chỉ dừng lại ở đó. An ninh quốc gia của Mỹ và khu vực châu Á - Thái Bình Dương sẽ chịu tác động không nhỏ nếu TPP thất bại.

An ninh khu vực châu Á - Thái Bình Dương thời gian gần đây phải đối diện rất nhiều vấn đề. Trung Quốc và một số nước láng giềng tiếp tục đối đầu trong nhiều vấn đề tranh chấp ở biển Đông. Quan hệ Trung - Nhật có nhiều căng thẳng. Trung Quốc và Đài Loan không thể giải quyết được thấu đáo và rõ ràng về mối quan hệ giữa hai bên. Ngoài ra, chính phủ khắp các nước châu Á ngày càng lo lắng về kho vũ khí hạt nhân bí ẩn của Bắc Triều Tiên.

Nếu TPP thất bại, khả năng bình ổn tình hình địa chính trị khu vực này của người Mỹ sẽ yếu đi rất nhiều.

Đã từng có không ít quan điểm cho rằng sự thất bại của TPP giúp khu vực châu Á ổn định hơn, bởi việc TPP tìm cách cô lập Trung Quốc chắc chắn sẽ khiến nước này khó chịu. Khi có thêm đối đầu, chắc chắn bất ổn sẽ gia tăng.

Tuy nhiên, những quan điểm trên, theo bài viết trên The Diplomat, là rất thiếu chính xác.

Trên thực tế, xét đến việc hoạt động thương mại rất sôi động giữa Trung Quốc và các nước châu Á hiện nay, không thể nói rằng sau khi có TPP thì Trung Quốc sẽ bị cô lập. Hơn thế nữa, hiện nay Trung Quốc cũng đang có những kế hoạch của riêng họ.

Ông He Weiwen, một cựu quan chức Bộ Thương mại Trung Quốc, khẳng định: “Trung Quốc giữ quan điểm trung lập đối với TPP, bởi chúng tôi cũng đang có những dự định khác, như đẩy mạnh thương mại trong khu vực ASEAN+6 hay phát triển dự án “con đường tơ lụa”.

Có nhiều lý do để tin rằng nước Mỹ sẽ gặp nhiều hệ quả xấu nếu TPP không thành công.

Thứ nhất, Mỹ sẽ gặp khó trong việc xây dựng thêm quan hệ đối tác ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Sẽ không có nhiều nước mặn mà với việc bỏ tiền bỏ nhân lực ra để cùng với Mỹ thực hiện những mục tiêu mà Mỹ quan tâm như chống khủng bố hay thay đổi khí hậu.

Khi không thấy được lợi ích rõ ràng trong mối quan hệ với Mỹ, nhiều quốc gia sẽ suy nghĩ kỹ càng hơn trước khi quyết định có tiến lại gần hơn với Mỹ hay không.

Thứ hai, thất bại của TPP sẽ khiến nguy cơ bất ổn và khủng hoảng cao hơn. Hãy xét đến trường hợp Trung Quốc tranh chấp về lãnh thổ với một nước láng giềng nào đó. Nếu có TPP, chắc chắn các tranh chấp sẽ không bùng phát thành khủng hoảng toàn diện, bởi Trung Quốc thừa hiểu Mỹ sẽ can thiệp vào những tình huống có thể gây tổn tại đến quyền lợi thương mại của Mỹ. Nhưng nếu không có TPP, khả năng Mỹ can thiệp sẽ thấp hơn nhiều, nguy cơ bất đồng leo thang thành khủng hoảng sẽ tăng cao.

Thứ ba, nếu TPP thất bại, các nước trong khu vực dù không muốn cũng sẽ phải tự hiểu rằng thật ra Mỹ cũng không tha thiết gì với vai trò lãnh đạo khu vực. Từ trước, nhiều nước trong khu vực đã hoài nghi về việc Mỹ thực sự có muốn tham gia vào các vấn đề của họ hay không.

Chỉ mới tuần trước thôi, Bộ trưởng Thương mại Nhật đã thể hiện sự thất vọng với sự “buông tay” quá sớm, quá dễ dàng của các nhà hoạch định chính sách Mỹ trong các vòng đàm phán TPP. Cách hành xử đó khác hẳn với sự quyết liệt, táo bạo vốn là bản chất của người Mỹ.

Nếu Chính phủ Mỹ bỏ mặc TPP “chết yểu”, cam kết “trở lại châu Á” mà Tổng thống Obama bao lâu nay vẫn tuyên bố sẽ trở nên rất nực cười.

Nếu các cường quốc châu Á thực sự thấy rằng Mỹ không hề muốn tham gia vào lèo lái tình hình khu vực, họ sẽ quyết đấu với nhau để giành được vị trí đó (ví như Trung Quốc và Nhật).

Cuối cùng, theo bài viết của The Diplomat, chính kinh tế Mỹ cũng sẽ chịu thiệt rất nhiều khi không có TPP. Sức mạnh của kinh tế Mỹ kém đi, tiếng nói của nước Mỹ trong các vấn đề quốc tế cũng sẽ không còn nhiều đối trọng.

Theo một phân tích mới đây của viện Peterson, nếu gia nhập TPP, tăng trưởng thu nhập hàng năm của Mỹ sẽ có thêm 59 tỷ USD trong khoảng thời gian từ nay đến năm 2020. Không có TPP, mối lợi trên tất nhiên sẽ không còn, vậy nên sẽ rất khó để Chính phủ Mỹ tăng được ngân sách quốc phòng và củng cố sự hiện diện tại châu Á - Thái Bình Dương.

Xét theo phương diện đó, chính sách thương mại cũng chính là chính sách an ninh quốc gia. Và hiện tại, nước Mỹ đang thất bại.

Chắn chắn việc hoàn thành một hiệp định với nhiều vòng đàm phán và các bên liên quan như TPP không hề dễ dàng. Thế nhưng nếu tính đến những quyền lợi rải khắp các nước châu Á, nước Mỹ sẽ phải trả một cái giá rất đắt nếu để mất TPP.

Ngọc Diệp

vneconomy

Lợi ích tổng thể của TPP mang lại là rất to lớn nhưng không vì vậy mà chúng ta không chuẩn bị để giảm thiểu tối đa những thiệt hại mà TPP gây ra cho số đông người dân Việt Nam, đặc biệt là nông dân.

Lợi ích tổng thể của TPP mang lại là rất to lớn nhưng không vì vậy mà chúng ta không chuẩn bị để giảm thiểu tối đa những thiệt hại mà TPP gây ra cho số đông người dân Việt Nam, đặc biệt là nông dân.

Một cuộc đàm phán TPP của các bộ trưởng thương mại. Ảnh TL

Những lợi ích dễ thấy

Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) được bàn luận khá nhiều trong thời gian gần đây. Các mô hình tính toán của các học giả nước ngoài cho thấy Việt Nam là nước được hưởng lợi lớn nhất từ TPP. Những nhận định này dựa trên các lý do chính, đó là: (i) Việt Nam hiện nay vẫn là nước đang chịu mức thuế cao nhất khi vào thị trường Mỹ nói riêng và các nước trong khối TPP nói chung; (ii) sẽ có sự chuyển hướng đầu tư thương mại đến Việt Nam; (iii) Việt Nam sẽ đổi mới thể chế.

Lý do thứ nhất là rõ ràng. Việt Nam đang phải chịu thuế suất cao nhất so với các nước khác, khi ký TPP thì Việt Nam là nước được giảm thuế suất nhiều nhất, do đó, có lợi nhất.

Lý do thứ hai có thể lý giải như sau: theo quy định của TPP, chỉ những mặt hàng có xuất xứ sản xuất (kể cả nguyên, phụ liệu) trong các nước thành viên TPP thì mới được hưởng ưu đãi. Do đó, hàng hóa mà các nước thành viên TPP đang nhập khẩu từ những nước không thuộc TPP sẽ trở nên bất lợi trong cạnh tranh. Những hàng hóa đó nếu sản xuất ở tại các nước thành viên TPP thì sẽ có lợi. Việt Nam là nước có ưu thế về dân số đông, lao động rẻ, sẽ là điểm đến cho các nhà đầu tư nước ngoài khai thác lợi thế thành viên này. Điều này đặc biệt đúng đối với ngành dệt may.

Người nông dân Việt Nam cần được định hướng, cảnh báo, và chuẩn bị cho cuộc hội nhập lớn lần này. Đây chính là lúc người dân rất cần bàn tay của Nhà nước.

Lý do thứ ba, là TPP yêu cầu thể chế quản lý kinh tế rất chặt chẽ và có tính giải trình rất cao. Những can thiệp không rõ ràng của Nhà nước hoặc những can thiệp làm thiệt hại lợi ích của nhà đầu tư đều có nguy cơ bị kiện và Nhà nước phải đền bù. Nếu tham gia TPP, Việt Nam buộc phải tham gia một lộ trình đổi mới thể chế rõ ràng, có thể đoán định và không thể đảo ngược. Điều này sẽ giúp môi trường đầu tư và kinh doanh tại Việt Nam trở nên hấp dẫn hơn trong mắt các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Những lợi thế mà TPP mang lại nhờ đó được nâng lên nhiều lần.

Tuy nhiên, cần phải nói thêm rằng những đánh giá định lượng được đưa ra cần phải nhìn nhận một cách thận trọng vì đàm phán TPP là đàm phán kín và không ai biết rõ kịch bản của bản thỏa thuận cuối cùng là gì, do đó những dự báo lợi ích mang lại cũng chỉ là... dự đoán mà thôi.

Những điều ít được nói đến

Tham gia TPP, Việt Nam và các nước thành viên phải mở cửa thị trường, tức phải loại bỏ 100% dòng thuế (thuế nhập khẩu) đối với các sản phẩm, đặc biệt là sản phẩm nông nghiệp. Với nền sản xuất nông nghiệp sản xuất nhỏ lẻ, thiếu quy trình giám sát chặt chẽ, thiếu khả năng chứng minh nguồn gốc xuất xứ và quy trình sản xuất sạch, những sản phẩm nông nghiệp Việt Nam sẽ rất khó xâm nhập vào thị trường các nước khác như Bắc Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc... vì các nước này chắc chắn sẽ dựng lên những rào cản kỹ thuật (TBT) và các biện pháp vệ sinh dịch tễ (SPS) để ngăn chặn hàng nhập khẩu.

Ngược lại, chúng ta sẽ rất khó đưa ra các biện pháp này vì nếu các nhà sản xuất trong nước của chúng ta chưa đáp ứng được các điều kiện mà hàng rào chúng ta muốn dựng lên thì việc chúng ta dựng lên hàng rào TBT và SPS sẽ vi phạm nguyên tắc đối xử quốc gia và sẽ bị kiện. Như vậy, ngành nông nghiệp sẽ đối diện với bất lợi rất lớn: khó thâm nhập thị trường nước ngoài, trong khi phải đối diện với sự xâm nhập rất lớn của các sản phẩm nông sản từ các nước có lợi thế trong sản xuất nông nghiệp như Mỹ, Úc, New Zealand, Canada, Chile... Ngành sữa, chăn nuôi, trồng trọt (đậu, bắp), trái cây sẽ là những ngành chịu sự cạnh tranh mạnh mẽ nhất từ phía hàng hóa nhập khẩu.

Một điều đáng quan tâm là nông nghiệp - ngành đang tạo việc làm và thu nhập cho gần 70% dân số Việt Nam có khả năng bị đe dọa lớn nhất từ hiệp định TPP - lại rất ít được đề cập trong các nghiên cứu trong nước và trên các diễn đàn trao đổi gần đây. Nông dân chúng ta sẽ buộc phải tham gia một cuộc chơi lớn đầy bất lợi nhưng lại không biết luật của cuộc chơi đó là gì. Không biết đối thủ có những vũ khí gì, mình được quyền sử dụng vũ khí gì, phải chuẩn bị gì? Với những điều kiện như vậy thì khả năng cạnh tranh thành công của nông dân Việt Nam sẽ là rất thấp.

Nguyễn Tú Anh

TBKTSG

Theo báo Thư tín địa cầu ngày 20/8, các nhà đàm phán Canada, Hoa Kỳ và Mexico đang họp ở Washington nhằm phá vỡ bế tắc về mặt hàng ôtô - một trong những trở ngại lớn nhất đối với việc hoàn tất Hiệp ...

Theo báo Thư tín địa cầu ngày 20/8, các nhà đàm phán Canada, Hoa Kỳ và Mexico đang họp ở Washington nhằm phá vỡ bế tắc về mặt hàng ôtô - một trong những trở ngại lớn nhất đối với việc hoàn tất Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).

* Thứ trưởng Công thương: 'TPP còn ba nút thắt'

 

Các nhà đám phán Canada và Mexico đang đối mặt với áp lực từ các công ty ở hai quốc gia này về một kết quả thỏa thuận tốt hơn.

Trưởng đoàn đàm phán Canada Kirsten Hillman ngày 20/8 đã đến Washington để tham gia cuộc đàm phán mà nguồn thạo tin cho biết là một phần của nỗ lực nhằm đạt được kết quả vào giữa tháng Chín này.

Ba nước thuộc Thỏa thuận tự do thương mại Bắc Mỹ (NAFTA) đang nỗ lực giải quyết câu hỏi gây hậu quả tiềm tàng cho lĩnh vực chế tạo ở khu vực này: đó là việc nước sản xuất hay xuất khẩu ôtô phải sử dụng tỷ lệ bao nhiêu phụ tùng ôtô xuất xứ từ các nước trong khu vực TPP để mặt hàng ôtô của họ được tránh thuế?

Các quan chức ngành ôtô của Mexico trong tuần này đã đưa ra ý kiến rằng TPP phải đảm bảo 1/2 số phụ tùng của ôtô là được sản xuất ở các nước thành viên TPP, đồng thời khẳng định quy định về tỷ lệ phụ tùng ôtô tối thiểu phải gần với con số đó.

Hiệp hội các nhà sản xuất phụ tùng ôtô Canada (CAPMA) ngày 19/8 đã bày tỏ sự đồng tình với đề xuất của Mexico.

Chủ tịch CAPMA, Flavio Volpe cho biết CAPMA hiểu rằng Canada “cần cho đi để được nhận lại” và đã chuẩn bị hỗ trợ các nhà đàm phán “theo đuổi vị trí cân bằng hơn."

Chủ tịch Flavio Volp cũng cho rằng lợi ích của Canada đồng nhất với lợi ích của Mexico và Canada đang làm việc chặt chẽ với các cố vấn.

Các quan chức ngành ôtô Canada và Mexico đang tìm kiếm quy định nhà sản xuất ôtô nguyên chiếc phải sử dụng phụ tùng trong khu vực TPP với tỉ lệ tối thiểu là hơn 30% và riêng xe hạng nhẹ là 45%, tỷ lệ mà nguồn thạo tin cho biết Nhật Bản và Hoa Kỳ đã tạm thời đồng ý trước khi việc này rơi vào bế tắc.

Bộ trưởng Thương mại Australia Andrew Robb tuần trước cho biết hai trở ngại lớn nhất cho TPP là tranh cãi về ôtô và nhập khẩu sữa giữa các nước Canada, Hoa Kỳ, Nhật Bản và Mexico.

Bộ trưởng Andrew Robb cũng cho rằng các nước có thể giải quyết được khác biệt thông qua cuộc họp kéo dài vài ngày.

Canada và Mexico đang lo ngại về việc trao cho Nhật Bản quá nhiều quyền tiếp cận với nguồn cung phụ tùng ô tô giá thấp ngoài các nước tham gia TPP như Thái Lan.

Canada và Mexico chỉ biết đến sự việc khi tới cuộc họp ở Hawaii vừa qua, rằng Hoa Kỳ và Nhật Bản đã đạt thỏa thuận về nhập khẩu ôtô có thể gây thiệt hại nặng nề cho các đối tác NAFTA trong lĩnh vực này.

Washington còn đảm bảo với Tokyo rằng các nước láng giềng Bắc Mỹ sẽ chấp nhận thỏa thuận.

Tuy nhiên, Ottawa và Mexico City đã không đồng ý, vì Nhật Bản và Hoa Kỳ đã hạ thấp ngưỡng đối với tỷ lệ phụ tùng ôtô bắt buộc sử dụng từ các nước thuộc TPP để tránh thuế cao.

Phụ tùng ôtô giá thấp đến từ các nước ngoài TPP hiện là nguồn cung chủ yếu của các nhà sản xuất ôtô Nhật Bản./.

Viên Thị Luyến

vietnam+

Doanh nghiệp và hộ chăn nuôi gà Việt Nam thiệt hại 62,3 triệu USD trong 11 tháng vừa qua do gà đông lạnh Mỹ.

Doanh nghiệp và hộ chăn nuôi gà Việt Nam thiệt hại 62,3 triệu USD trong 11 tháng vừa qua do gà đông lạnh Mỹ.

 

7 tháng đầu năm 2015, Việt Nam đã nhập khẩu 45.651 tấn thịt gà Mỹ, tương đương 49% tổng lượng thịt nhập khẩu trong thời gian này.

Trao đổi với hãng tin Bloomberg, một nông dân Việt Nam nói gia đình anh đã lỗ đến 14 nghìn USD, tức khoảng 300 triệu đồng, trong năm nay do gà giá rẻ từ Mỹ.

Theo anh, người Mỹ có thể đã cố tình bán phá giá hoặc bán gà chất lượng thấp sang Việt Nam.

Thời gian gần đây, Việt Nam đã ký kết nhiều hiệp định thương mại tự do (FTA) quan trọng, trong đó phải kể đến FTA với Liên minh Châu Âu vào tháng 8 và FTA với Hàn Quốc vào tháng 5.

Tuy nhiên, lợi ích đến với doanh nghiệp hoạt động trong mỗi lĩnh vực sẽ khác nhau. Doanh nghiệp Việt Nam xưa nay hoạt động với quy mô nhỏ sẽ khó cạnh tranh với doanh nghiệp nước ngoài với quy mô sản xuất lớn cũng như chuỗi cung ứng hiệu quả.

Ông Vũ Tú Thành, Trưởng đại diện Việt Nam tại Hội đồng Doanh nghiệp Mỹ - ASEAN, nhận xét: “Nhiều người vẫn chưa nhận thức được hiệp định thương mại có ý nghĩa thế nào với đất nước và nền kinh tế.”

Ngoài các FTA đã ký kết, Việt Nam còn đang kỳ vọng xuất khẩu thủy sản, giầy dép và quần áo sẽ tăng mạnh sau khi Việt Nam gia nhập TPP.

Tuy nhiên, những lùm xùm gần đây xung quanh sản phẩm đùi gà Mỹ nhập khẩu cho thấy một số ngành của Việt Nam, trong đó có ngành nông nghiệp, ôtô và máy móc sẽ gặp khó khăn khi hội nhập, theo quan điểm của ông Fred Burke, giám đốc điều hành công ty luật Baker & McKenzie tại Tp.HCM.

Ông Lê Văn Quyết, Phó chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đông Nam Bộ cho biết họ đã có văn bản đề nghị Bộ Công Thương điều tra việc sản phẩm thịt gà Mỹ có bán phá giá hay không.

Tính toán của hiệp hội này cho thấy doanh nghiệp và hộ chăn nuôi gà Việt Nam đã thiệt hại 62,3 triệu USD trong 11 tháng vừa qua do gà đông lạnh Mỹ.

Báo Nông Nghiệp ngày 10/8 thì đưa tin 7 tháng đầu năm 2015, Việt Nam đã nhập khẩu 45.651 tấn thịt gà Mỹ, tương đương 49% tổng lượng thịt nhập khẩu trong thời gian này.

Bloomberg trích lời anh Nguyen Huu Tuyen, người hiện đang sở hữu trang trại gà 15 nghìn con tại xã Thanh Bình, huyện Chương Mỹ, Hà Nội, rằng thịt gà Mỹ bán ở Việt Nam với giá rẻ như vậy chỉ có thể là gà kém phẩm chất do cúm gà hoặc gà sắp hết hạn sử dụng.

Ông Tống Xuân Chinh, Phó cục trưởng Cục Chăn nuôi, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, cho biết cơ quan chức trách Việt Nam đang điều tra về khả năng gà Mỹ bán phá giá, khi gà Mỹ bán ở Việt Nam chỉ có giá 91 cent/kg, tức là chưa đến 20.000 đồng, trong khi giá gà loại tương tự ở Việt Nam có giá khoảng từ 1,31 - 1,36 USD/kg.

Tuy nhiên, ông James Sumner, Chủ tịch Hiệp hội Xuất khẩu gà và Trứng gia cầm Mỹ, khẳng định các công ty Mỹ không bán phá giá gà ở Việt Nam. Ông phân tích, sản phẩm đùi gà Mỹ có giá rẻ là bởi người Mỹ thường thích ăn ức gà, và sản phẩm đùi gà ngay tại thị trường Mỹ có giá rẻ chỉ bằng nửa so với ức gà.

Giám đốc Phòng Thương mại Mỹ tại Việt Nam, ông Adam Sitkoff cũng nhấn mạnh, thức ăn chăn nuôi ở Mỹ rẻ hơn Việt Nam.

Nhận xét về triển vọng của Việt Nam khi hội nhập với các khu vực thương mại lớn, Adam Sitkoff nói: “Cho đến nay Việt Nam rất tích cực thỏa thuận và ký kết các hiệp định thương mại, thế nhưng cơ hội tốt sẽ không đến với những ai không chuẩn bị kỹ càng để cạnh tranh.”

Ông Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR) bình luận, các công ty lớn cần chuẩn bị suất ăn cho hàng nghìn nhân công mới là đối tượng khách hàng chính của sản phẩm đùi gà Mỹ nhập khẩu. Trong khi đó, người tiêu dùng Việt Nam chuộng sản phẩm gà tươi sống chứ không thích gà đông lạnh.

Ông dự báo, nông dân Việt Nam sẽ chịu nhiều áp lực cạnh tranh từ các loại thịt nhập khẩu, kể cả thịt bò và thịt lợn. Đồng thời, sẽ là sai lầm nếu nghĩ rằng người Mỹ giàu nên cái gì ở Mỹ cũng đắt hơn Việt Nam.

Ngọc Thanh

vneconomy

Phát biểu trước báo giới ngày 17/8, Bộ trưởng Thương mại, Công nghiệp và Năng lượng Hàn Quốc Yoon Sang-jick tuyên bố nước này không có lựa chọn nào khác ngoài việc tham gia Hiệp định đối tác xuyên ...

Phát biểu trước báo giới ngày 17/8, Bộ trưởng Thương mại, Công nghiệp và Năng lượng Hàn Quốc Yoon Sang-jick tuyên bố nước này không có lựa chọn nào khác ngoài việc tham gia Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), giữa bối cảnh xuất khẩu của Hàn Quốc đang rơi vào tình trạng trì trệ.

Bộ trưởng Thương mại, Công nghiệp và Năng lượng Hàn Quốc Yoon Sang-jick. (Nguồn: Reuters)

Hãng thông tấn Yonhap dẫn lời Bộ trưởng Yoon cho rằng việc Hàn Quốc không nằm trong thành viên của TPP là một điều “không thể tưởng tượng được.”

Ông còn cho biết thêm rằng Chính phủ Hàn Quốc sẽ chuẩn bị kỹ lưỡng cho việc gia nhập TPP trong khi nỗ lực tối đa hóa lợi ích quốc gia của mình.

Những lời phát biểu trên được Bộ trưởng Yoon đưa ra trong bối cảnh Hàn Quốc đang tìm cách để tăng cường xuất khẩu - động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế lớn thứ tư châu Á này.

Kể từ đầu năm tới nay, xuất khẩu của Hàn Quốc đã sụt giảm 7 tháng liên tiếp so với cùng kỳ năm ngoái.

Hàn Quốc chưa từng công bố ý định chính thức tham gia TPP, mà chỉ bày tỏ quan tâm đến việc gia nhập thỏa thuận thương mại khu vực này hồi cuối năm 2013.

Nhận định về triển vọng của xuất khẩu của Hàn Quốc trong thời gian còn lại của năm nay, Bộ trưởng Yoon cho rằng tình hình có nhiều khả năng sẽ được cải thiện.

Ông bày tỏ tin tưởng rằng lĩnh vực chế tạo tăng trưởng mạnh mẽ có thể đảm bảo sự tăng trưởng kinh tế của Hàn Quốc trong tương lai, đồng thời cho biết Chính phủ nước này sẽ thực hiện thêm nhiều nỗ lực trong nửa cuối của năm nay để góp phần cải thiện hơn nữa khả năng cạnh tranh của các loại hàng xuất khẩu của nước này./.

Vũ Toàn

vietnam+

Chia sẻ với Bloomberg, anh nông dân Nguyen Huu Tuyen cho rằng gà rẻ nhập từ Mỹ khiến mình lỗ 14.000 USD năm nay. Đó hẳn là gà chất lượng thấp hoặc do Mỹ cố tình phá giá.

Chia sẻ với Bloomberg, anh nông dân Nguyen Huu Tuyen cho rằng gà rẻ nhập từ Mỹ khiến mình lỗ 14.000 USD năm nay. Đó hẳn là gà chất lượng thấp hoặc do Mỹ cố tình phá giá.

Cuộc tranh cãi về giá gà đang là hồi chuông cảnh tỉnh với Việt Nam trước ngưỡng cửa các hiệp định thương mại tự do (FTA). Một số lĩnh vực sẽ chịu cạnh tranh lớn từ các tập đoàn khổng lồ của nước ngoài, vốn có lợi thế về quy mô và chuỗi cung ứng. Việt Nam gần đây đã ký FTA với Liên minh châu Âu (EU) và Hàn Quốc. Chính phủ cũng đang đàm phán Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) với 11 nước khác, trong đó có hai cường quốc là Mỹ và Nhật Bản.

"Tâm lý này đã lấn át ảnh hưởng của việc giao thương với cả thế giới. Nhiều người vẫn chưa ý thức được các hiệp định thương mại tự do có ý nghĩa thế nào với cả đất nước và nền kinh tế", ông Vũ Tú Thành - Trưởng đại diện Việt nam tại Hội đồng Doanh nghiệp Mỹ - ASEAN cho biết.

Triển vọng tích cực với các FTA có thể làm lu mờ sự chú ý tới các ảnh hưởng tiêu cực. Ảnh: VOV

Việt Nam dự báo xuất khẩu sẽ tăng vọt khi giảm thuế nhập khẩu các sản phẩm như hải sản, giày dép và quần áo, khi TPP được ký kết. Tuy nhiên, cuộc tranh cãi về giá gà đã cho thấy một số ngành như nông nghiệp, ôtô và máy móc sẽ không được hưởng lợi như vậy, Fred Burke - Giám đốc hãng luật Baker & McKenzie tại Việt Nam nhận xét.

"Đây là ví dụ rõ ràng cho các khó khăn của Việt Nam, đặc biệt với các hộ chăn nuôi nhỏ. Thịt gà hay thịt bò, thịt lợn cũng thế thôi. Cạnh tranh chắc chắn sẽ tăng lên rất nhiều", ông nói.

Ông Lê Văn Quyết, Phó chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đông Nam Bộ cho biết họ đã có văn bản đề nghị Bộ Công Thương xem xét, điều tra việc có hay không tình trạng bán phá giá sản phẩm thịt gà Mỹ tại Việt Nam. Theo hiệp hội này, gà đông lạnh Mỹ đã khiến doanh nghiệp và người chăn nuôi gà Việt Nam thiệt hại 62,3 triệu USD trong 11 tháng qua.

Việt Nam đã nhập khẩu hơn 45.600 tấn gà, chủ yếu là gà đùi, từ Mỹ trong 7 tháng đầu năm. Con số này chiếm 49% tổng thịt nhập khẩu trong giai đoạn trên,. "Thịt gà Mỹ được bán ở Việt Nam rẻ, chắc là do chất lượng thấp vì gần hết hạn hoặc là gà cúm. Chính phủ cần có biện pháp nghiêm túc để bảo vệ người nông dân", anh Tuyen cho biết. Anh có một trang trại 15.000 con tại xã Thanh Bình (Chương Mỹ, Hà Nội) - nơi nuôi gà nổi tiếng tại miền Bắc Việt Nam.

Giới chức Việt Nam đang điều tra khiếu nại rằng gà đông lạnh Mỹ đang được bán tại Việt Nam với giá 91 cent một kg, ông Tống Xuân Chinh – Phó cục trưởng Cục Chăn nuôi, Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn cho biết. Chi phí sản xuất một kg gà tương tự tại Việt Nam đã là 1,31-1,36 USD mỗi kg.

Dù vậy, ông James Sumner – Chủ tịch Hiệp hội Xuất khẩu gà và Trứng gia cầm Mỹ cho biết các công ty Mỹ không bán gà tại Việt Nam với giá thấp hơn Mỹ. "Những cáo buộc này không đúng sự thật và rất nhiều thông tin đã bị bóp méo", ông nói.

Các công ty Mỹ thường xuất khẩu đùi gà, do bộ phận này không được tiêu thụ nhiều tại Mỹ. Và giá gà đùi cũng chỉ bằng nửa ức gà tại các siêu thị nước này, Sumner cho biết.

Nông dân Mỹ cũng chi ít tiền cho thức ăn chăn nuôi hơn Việt Nam, ông Adam Sitkoff - Giám đốc Phòng Thương mại Mỹ tại Việt Nam cho biết. "Nông dân Việt Nam phải trả nhiều tiền hơn cho thóc. Nhiều thứ ở đây cũng đắt hơn nữa. Việt Nam không hề là quốc gia giá rẻ, trừ chi phí nhân công ra", ông nói.

Ngành chăn nuôi Việt Nam đang phải vật lộn cạnh tranh với các công ty nước ngoài, ông Nguyễn Đức Thành – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR) cho biết. Những điểm yếu của lĩnh vực này là phụ thuộc lớn vào thức ăn và hạt giống nhập khẩu, chưa đảm bảo an toàn thực phẩm và năng suất còn thấp. 50% động vật nuôi lấy thịt hiện là từ các hộ gia đình nhỏ.

Phần lớn gà nhập khẩu của Mỹ được các công ty lớn ở Việt Nam mua về chế biến thức ăn cho hàng chục nghìn công nhân, ông Thành cho biết. Trong khi đó, người tiêu dùng Việt Nam thích gà tươi sống hơn gà đông lạnh.

Nông dân Việt Nam đang tìm kiếm hỗ trợ tài chính khi phải đổi mặt với sự cạnh tranh ngày càng cao từ thịt bò và thịt lợn nhập khẩu. "Vì nước Mỹ giàu hơn và thu nhập cũng cao hơn người Việt rất nhiều, người ta cho rằng chẳng có gì của Mỹ là rẻ hơn Việt Nam cả. Nhưng điều đó không hề đúng", ông Thành kết luận.

Hà Thu (theo Bloomberg)

vnexpress

Ngay từ những ngày đầu thương thảo các hiệp định mang tính hội nhập khu vực và quốc tế, mỗi khi nói đến bảo hộ nền kinh tế trong nước dường như chúng ta chỉ nghe nhiều đến lộ trình bảo hộ cho các ...

Ngay từ những ngày đầu thương thảo các hiệp định mang tính hội nhập khu vực và quốc tế, mỗi khi nói đến bảo hộ nền kinh tế trong nước dường như chúng ta chỉ nghe nhiều đến lộ trình bảo hộ cho các ngành như tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, sản xuất ô tô, phân phối, bán lẻ... Hầu như chúng ta ít nghe đến các biện pháp bảo vệ cho nông dân trước cơn bão toàn cầu hóa.

Trong khi đó, lấy ví dụ với Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), cuộc đàm phán gần đây nhất đi vào bế tắc vì các nước như Canada hay Nhật khăng khăng bảo lưu các biện pháp nhằm hỗ trợ nông dân mặc dù các biện pháp này gây tốn kém cho nền kinh tế nước họ. Trước mắt không thể nói quan điểm của Canada trong vấn đề này là đúng hay sai, phù hợp với xu thế toàn cầu hóa hay bảo thủ vì đằng sau nó còn là những yếu tố chính trị, nhất là trong mùa tranh cử đang diễn ra. Nhưng ít nhất Canada và Nhật đã đưa tiếng nói của người nông dân nước họ vào bàn đàm phán.

Với nước ta, các ngành tưởng đâu được bảo hộ chặt chẽ với những lộ trình dài ngày lại không tận dụng được sự ưu đãi này để vươn lên; ngược lại ngành nào càng được bảo hộ càng tỏ ra đuối sức so với khu vực đầu tư nước ngoài chịu nhiều ràng buộc. Điều mỉa mai là cuối cùng, như ngành ngân hàng, lại đang tìm cách nâng tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài như một trong những phương cách vực dậy các đơn vị yếu kém.

Đáng buồn là dường như bóng dáng người nông dân không hiện diện trên các điều kiện đàm phán và thực tế, sự mở cửa nhanh chóng trong khu vực nông nghiệp đang gây ra những khó khăn ngày càng gay gắt cho nông dân. Với những hiệp định đã ký kết, ví dụ cam kết khi gia nhập WTO, chúng ta cũng không tận dụng được những nhượng bộ mà các nước dành cho nông nghiệp, nông dân như các loại trợ cấp được phép (trợ cấp cho đào tạo; khuyến nông, tư vấn; kiểm tra sản phẩm vì mục đích sức khỏe con người; tiếp thị, thông tin thị trường; kết cấu hạ tầng nông nghiệp...).

Ngược lại, các cam kết giảm thuế cho nhập khẩu nông sản lại nhanh chóng được các đối tác nước ngoài tận dụng: kết quả là thị trường nước ta tràn ngập thịt bò, thịt gà và đủ loại nông sản giá cả rẻ hơn trước làm người chăn nuôi trong nước không thể nào cạnh tranh nổi. Tỷ giá được bảo hộ gián tiếp làm hàng nhập khẩu ngày càng rẻ hơn so với hàng trong nước vì giá cả trong nước chịu thêm gánh nặng lạm phát của những năm trước.

Vì thế cuộc sống của người nông dân ngày càng khó khăn; khoảng cách giàu nghèo ngày càng tăng. Chính sự bần cùng hóa của nông thôn là tác nhân gây ra làn sóng nhập cư vào các thành phố lớn và cũng là tác nhân cho làn sóng tội phạm ngày càng hung dữ, xem thường mạng người...

Tương tự như vậy, các cam kết về sở hữu trí tuệ, nghe xa vời chứ thật ra đang tác động trực tiếp đến nông dân mà dường như chúng ta chưa có sự chuẩn bị nào cho họ. Vì những cam kết như thế mà nông dân sẽ phụ thuộc ngày càng nhiều vào giống ngoại, chi phí cho vật tư nông nghiệp ngày càng tăng.

Dĩ nhiên các cam kết đã ký thì không thể thay đổi. Điều cần làm bây giờ không phải là tìm cách bảo hộ nông nghiệp, cụ thể như ngành chăn nuôi. Điều cần làm là một chiến lược hỗ trợ nông nghiệp phát triển, không vi phạm cam kết, nhưng mang tính thực chất đối với nông dân, ít nhất là cũng tạo ra môi trường sản xuất quy mô lớn và hệ thống phân phối nông sản hữu hiệu để nông dân không bị ép giá.

tbktsg

Theo Thứ trưởng Trần Quốc Khánh, các nước tham gia Hiệp định đối tác kinh tế Xuyên Thái Bình Dương đang nỗ lực nối lại hội nghị cấp bộ trưởng trong tháng 9 để giải quyết vấn đề cơ bản là ôtô, sữa và ...

Theo Thứ trưởng Trần Quốc Khánh, các nước tham gia Hiệp định đối tác kinh tế Xuyên Thái Bình Dương đang nỗ lực nối lại hội nghị cấp bộ trưởng trong tháng 9 để giải quyết vấn đề cơ bản là ôtô, sữa và sở hữu trí tuệ.

Bên lề chuyến làm việc với Cơ quan đại diện Thương mại Mỹ (USTR) tại Washington, Thứ trưởng Công Thương Trần Quốc Khánh, Trưởng đoàn đàm phán TPP của Việt Nam đã trả lời báo chí xung quanh tiến trình Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương.

- Ông đánh giá thế nào về kết quả hội nghị Bộ trưởng các nước tham gia TPP vừa kết thúc tại Hawaii?

Thứ trưởng Trần Quốc Khánh trả lời phỏng vấn tại Mỹ. Ảnh: VOV

- Sau khi Mỹ có được quyền đàm phán nhanh (TPA), tất cả các nước đều đã hết sức nỗ lực tại Hawaii để xử lý các vấn đề tồn đọng nhằm kết thúc đàm phán. Các bộ trưởng, vì vậy, đã đạt được thỏa thuận về gần như tất cả các vấn đề, kể cả các lĩnh vực khó như đầu tư, dịch vụ tài chính, môi trường, doanh nghiệp nhà nước...

Tuy nhiên, đàm phán vẫn chưa thể kết thúc vì còn 3 nội dung quan trọng chưa đạt được đồng thuận.

Thứ nhất là mở cửa thị trường ôtô. Mỹ và Nhật đã đạt được thỏa thuận về chuyện này nhưng Mexico và Canada chưa nhất trí do thỏa thuận này cho phép Nhật Bản được hưởng quy tắc xuất xứ linh hoạt hơn quy tắc xuất xứ trong Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA).

Ôtô Nhật Bản được hưởng quy tắc xuất xứ linh hoạt, tức là có thể sử dụng phụ tùng, linh kiện sản xuất ngoài TPP, thì xe Nhật sẽ có sức cạnh tranh lớn hơn và sẽ có thêm thị phần trên thị trường Mỹ, ảnh hưởng tới Mexico và Canada.

Trong khi đó, đối với Nhật Bản, mặt hàng ôtô lại có tầm quan trọng đặc biệt nên một khi đã phải đưa ra rất nhiều nhượng bộ về nông sản để đổi lấy việc mở cửa thị trường ôtô, họ sẽ không chấp nhận lùi bước. Có thể nói đây là nguyên nhân cơ bản khiến Hội nghị Bộ trưởng tại không thể kết thúc thành công.

Thứ hai là mở cửa thị trường sữa, mặt hàng quan trọng đối với Australia và New Zealand. Tuy nhiên, bản chào của một số nước cho Australia và New Zealand vẫn còn quá khiêm tốn nên cả hai nước này đều chưa chấp nhận.

Thứ ba là sở hữu trí tuệ. Đàm phán sở hữu trí tuệ vẫn còn một số vấn đề chưa kết thúc nhưng nổi bật nhất là thời gian bảo hộ độc quyền dữ liệu thử nghiệm cho thuốc sinh học (sinh dược). Do có đặc thù riêng nên sinh dược rất khó dùng bằng sáng chế để bảo hộ nên các nhà sản xuất sinh dược đề nghị kéo dài thời gian bảo hộ độc quyền dữ liệu thử nghiệm so với thông lệ chung là 5 năm. Mỹ đề nghị 12 năm nhưng tất cả các nước đều phản đối.

Một số vấn đề khác, trong đó có dệt may, cũng chưa đạt được đồng thuận nhưng do số lượng các nước liên quan ít hơn ba vấn đề kia nên không được truyền thông đề cập nhiều.

- Thông tin từ Bộ Công Thương cho biết Việt Nam đã kết thúc đàm phán song phương với tất cả các nước, trong khi Thứ trưởng từng nói vấn đề dệt may vẫn còn chưa xong. Điều này được hiểu như thế nào?

- Trong đàm phán TPP, đàm phán song phương được dùng để chỉ các vấn đề thuần túy song phương, không liên quan tới các nước khác. Dệt may, do tính chất đặc thù của nó, là vấn đề đa phương, liên quan nhiều nước. Giày dép và một số vấn đề khác cũng vậy.

Chúng ta có thể trao đổi song phương với các nước có liên quan nhưng kết quả thảo luận với từng nước vẫn phải đưa ra hội nghị đa phương xem xét. Chỉ khi nào có được đồng thuận đa phương thì những vấn đề đó mới được coi là kết thúc.

 - Đang có những lo ngại đàm phán TPP sẽ không đi đến thỏa thuận cuối cùng trong năm nay, ông nói gì về khả năng này?

- Khả năng tổ chức Hội nghị Bộ trưởng tiếp theo vào cuối tháng 8 là khó vì các nước cũng cần thời gian để thảo luận song phương về các nội dung khó còn tồn đọng, trong đó có những vấn đề mà tôi đã đề cập. Theo tôi được biết thì các bên liên quan đang có các cuộc trao đổi ở cường độ rất cao.

Như Bộ trưởng Andrew Robb của Australia đã nói, các nước đã đi được "98% chặng đường" nên tôi tin là không nước nào muốn bỏ lỡ cơ hội có được Hiệp định trong năm nay.

Nếu để muộn quá, Mỹ sẽ không kịp trình Hiệp định ra Quốc hội của họ trước khi bắt đầu chiến dịch tranh cử tổng thống vào năm 2016. Do vậy, cá nhân tôi cho rằng không thể tổ chức Hội nghị Bộ trưởng muộn hơn tháng 9.

Nếu được tổ chức, đây thực sự là hội nghị Bộ trưởng cuối cùng, có tính quyết định. Vì vậy, nếu các nước đồng thuận tổ chức sự kiện này thì có thể tin là đã có kết quả đáng khích lệ trong trao đổi song phương trước đó. Rủi ro có thể vẫn còn nhưng nếu tổ chức được thì xác suất thành công là rất cao.

Đoàn đàm phán Việt Nam, vì vậy, vẫn đang tích cực trao đổi song phương với Mỹ và một số nước khác để bảo đảm tối đa các quyền lợi cốt lõi của Việt Nam trước khi bước vào Hội nghị Bộ trưởng cuối cùng này.

Kỳ Duyên

vnexpress

Khi tất cả các vòng đàm phán TPP kết thúc và tất cả những gì đã cam kết được thực hiện, thỏa thuận thương mại với sự tham gia của 12 quốc gia này sẽ kết nối khoảng 40% kinh tế thế giới.

Khi tất cả các vòng đàm phán TPP kết thúc và tất cả những gì đã cam kết được thực hiện, thỏa thuận thương mại với sự tham gia của 12 quốc gia này sẽ kết nối khoảng 40% kinh tế thế giới.

Các nhà hoạch định chính sách đưa ra quy định cả sợi vải và sản phẩm dệt may cuối cùng phải được sản xuất và nhập từ nhóm các nước thuộc TPP mới được hưởng ưu đãi thuế quan

Các nước thành viên được kỳ vọng sẽ hưởng lợi nhiều, nhưng chắc chắn còn nhiều vấn đề phức tạp phía sau. Dưới đây là 5 vấn đề gây cản trở lớn nhất đối với các vòng đàm phán TPP cho đến nay, theo phân tích và tổng hợp của tạp chí Time.

Bản quyền dược phẩm

Theo các công ty dược phẩm, cần từ 10 đến 15 năm để phát triển một loại thuốc mới. Chi phí nghiên cứu phát triển cho một loại lên đến 1,2 tỷ USD, bao gồm cả chi phí thử nghiệm.

Chính vì vậy, các sản phẩm dược phẩm cần được bảo vệ bản quyền trí tuệ trong thời gian dài để có thể bù đắp được chi phí và công sức nghiên cứu.

Trong nhiều vòng đàm phán TPP, người ta tranh luận rất nhiều về thời hạn mà một loại dược phẩm được bảo vệ bản quyền, hay nói cách khác là khoảng thời gian mà công ty sáng chế được độc quyền khai thác.

Hiện tại ở Mỹ khoảng thời gian này là 12 năm, thế nhưng phần lớn các nước tham gia đàm phán muốn phải ngắn hơn, chỉ 8 năm hoặc ít hơn. Úc còn muốn chỉ là 5 năm.

Cũng không quá khó hiểu khi Mỹ muốn độc quyền khai thác sản phẩm dược phẩm dài hạn, lý do là bởi Mỹ hiện đang sở hữu 6/10 tập đoàn dược phẩm lớn nhất thế giới. Các nhà đàm phán châu Âu chẳng quan tâm lắm đến bản quyền trí tuệ dược phẩm, bởi điều này chẳng ảnh hưởng nhiều đến lợi ích của họ.

Xuất khẩu sữa

Các sản phẩm sữa đóng góp khoảng gần 30% tổng giá trị xuất khẩu của New Zealand và 7% trong tổng GDP nước này, chính vì vậy việc mở rộng thị trường xuất khẩu sữa mang ý nghĩa quan trọng với New Zealand.

Đối với Canada, việc bảo vệ quyền lợi cho các nông dân ngành sữa cũng có tầm quan trọng rất lớn, khi nước này chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử quan trọng. Hiện nay thuế nhập khẩu các sản phẩm sữa tại Canada là 248,95%. Nếu thuế này được bãi bỏ hoàn toàn sau khi gia nhập TPP, sữa New Zealand có thể tràn ngập thị trường Canada và nhiều thị trường khác.

Mỗi nước thành viên TPP đều có nhiều vấn đề của riêng họ, chính vì vậy không khó để hiểu tại sao các cuộc đàm phán lại gian nan đến như vậy.

Thuế nhập khẩu ôtô

Cho đến nay giới truyền thông đã quan tâm khá nhiều đến tranh cãi liên quan đến ngành ôtô. Chủ yếu hai nước ở tâm điểm của dư luận là Mỹ và Nhật, hai nước thành viên quan trọng trong TPP.

Trong số 30 nước thuộc Tổ chức Các nước hợp tác và phát triển kinh tế (OECD), Nhật là nước có thị trường ôtô khép kín nhất. Tỷ lệ nhập khẩu của ngành ôtô Nhật năm 2012 chỉ là 5,9% trong khi đó tỷ lệ trung bình của OECD là 58%, tỷ lệ đó tại Mỹ là 47,9%.

Để cản trở hoạt động kinh doanh của các hãng xe nước ngoài tại Nhật, Nhật đã áp dụng rất nhiều các rào cản phi thuế quan.

Về phía mình, Mỹ cũng có rất nhiều chính sách bảo vệ ngành ôtô nội địa. Hiện thuế nhập khẩu ôtô và linh kiện ôtô cá nhân là 2,5%, còn đối với xe tải nhẹ, thuế ở mức 25%.

Nhìn chung, chính phủ các nước công nghiệp bảo hộ khá chặt chẽ lĩnh vực ôtô, và điều này sẽ bắt buộc phải thay đổi sau khi họ gia nhập TPP.

Nguyên liệu dệt may

Cho đến nay, dệt may được coi như một sản phẩm tiêu biểu của toàn cầu hóa. Trong các cuộc đàm phán về TPP, dệt may được chú ý nhiều hơn bởi các nhà hoạch định chính sách đưa ra quy định cả sợi vải và sản phẩm dệt may cuối cùng phải được sản xuất và nhập từ nhóm các nước thuộc TPP, thì mới được hưởng ưu đãi thuế quan.

Theo phân tích của Brooking Institutions, quy định này sẽ gây ra không ít khó khăn cho Việt Nam, hiện Việt Nam là nước xuất khẩu sản phẩm dệt may lớn thứ hai vào thị trường Mỹ, tổng giá trị hàng dệt may xuất khẩu năm 2014 lên tới 13 tỷ USD.

Tuy nhiên mỗi năm Việt Nam nhập khẩu 4,7 tỷ USD nguyên liệu dệt may, tương đương một nửa tổng giá trị nhập khẩu, từ Trung Quốc. Nếu phải độc lập nguồn nguyên liệu, Việt Nam chỉ sản xuất được 20% tổng sản lượng sản phẩm dệt may cần để xuất khẩu ra thị trường nước ngoài.

Những thập kỷ qua, các công ty dệt may ở Việt Nam đã rất cố gắng để đa dạng hóa nguồn nguyên liệu, thế nhưng việc gia nhập TPP sẽ buộc họ phải nỗ lực nhiều và nhanh hơn nữa.

Nhưng làm được điều này, ngành dệt may Việt Nam sẽ được hưởng lợi cực lớn từ TPP, bởi thuế nhập khẩu hàng dệt may ở Mỹ hiện ở mức 32% sẽ xuống 0%.

Trên thực tế, tính toán của các chuyên gia cho thấy xét đến quy mô nền kinh tế, Việt Nam sẽ hưởng lợi lớn nhất từ TPP.

Thao túng tiền tệ

Thao túng tiền tệ là khi chính phủ một số nước mua hoặc bán ngoại tệ trong nỗ lực thay đổi tỷ giá đồng nội tệ của họ một cách giả tạo.

Nhiều chính trị gia Mỹ đang phản đối TPP, bởi họ muốn vấn đề thao túng tiền tệ phải được giải quyết.

Tính toán của viện Peterson cho thấy mỗi năm thâm hụt thương mại Mỹ tăng từ 200 tỷ đến 500 tỷ USD do hành vi thao túng tiền tệ của chính phủ các nước khác. Cùng lúc đó, mỗi năm thêm từ 1 đến 5 triệu người Mỹ mất việc cũng bởi lý do này.

Tuy nhiên, chính sách tiền tệ của mỗi quốc gia sẽ do quốc gia đó quyết định. Nếu các nước muốn áp dụng quy định chống thao túng tiền tệ, TPP chắc chắn sẽ đổ vỡ hoàn toàn. Nhưng nếu không nói gì đến điều đó, Tổng thống Obama sẽ còn gặp cực kỳ nhiều thách thức nếu muốn có được TPP.

Dù vậy, bất chấp các vấn đề nêu trên, tất cả các nước tham gia TPP sẽ vẫn được nhiều hơn mất. Hãy cứ hy vọng TPP sẽ được hoàn thành cuối năm nay.

Ngọc Diệp

vneconomy

Dỡ bỏ thuế nhập khẩu xe từ Nhật Bản là nội dung quan trọng trong đàm phán Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP), nhưng tới nay các bên chưa thể thống nhất.

Dỡ bỏ thuế nhập khẩu xe từ Nhật Bản là nội dung quan trọng trong đàm phán Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP), nhưng tới nay các bên chưa thể thống nhất.

Báo Nhật Mainichi dẫn nguồn tin thân cận với quá trình đàm phán TPP cho biết Việt Nam, Mỹ và Canada đã lên lộ trình bỏ thuế nhập khẩu đối với xe Nhật trong vòng 10-20 năm. 8 quốc gia khác cùng tham gia đàm phán (Australia, Brunei, Chile, Mexico, New Zealand, Peru, và Singapore) cũng đã gỡ bỏ hoặc lên kế hoạch bỏ thuế nhập khẩu với sản phẩm chủ lực này của Nhật.

Trao đổi với VnExpress, Thứ trưởng Công Thương, đồng thời là Trưởng đoàn đàm phán TPP Việt Nam - ông Trần Quốc Khánh xác nhận miễn thuế nhập khẩu xe Nhật là nội dung quan trọng trong đàm phán TPP, song kết quả cuối cùng vẫn chưa ngã ngũ. Ông cũng từ chối bình luận về thông tin mà báo chí Nhật đưa.

Công nhân Toyota đang lắp ráp xe tại nhà máy. Ảnh:Bloomberg

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, trong 6 tháng đầu năm 2015, Việt Nam nhập gần 55.400 ôtô nguyên chiếc, tăng gấp đôi so với cùng kỳ. Tuy nhiên, theo các nhà nhập khẩu, lượng xe có xuất xứ trực tiếp từ Nhật Bản không nhiều, chủ yếu tập trung vào một số ít các nhãn hàng cao cấp, vẫn còn sản xuất độc quyền tại nước này. Các thương hiệu xe Nhật khác thường đưa xe vào Việt Nam từ thị trường thứ 3 như Thái Lan, Mỹ... do có giá thành sản xuất rẻ hơn.

Mainichi cho hay do 8 quốc gia tham gia đàm phán đã có lộ trình miễn thuế xe Nhật, nên đoàn đàm phán nước này đặc biệt quan tâm tới động thái của 3 nước còn lại là Mỹ, Canada và Việt Nam. Mỹ đang áp thuế nhập khẩu 2,5% lên xe hơi và 25% lên xe tải. Mức này của Canada hiện là 6,1%, trong khi của Việt Nam lên tới 70%, tùy từng loại.

Với các hãng sản xuất xe hoàn chỉnh của Nhật, miễn thuế sẽ giúp giảm chi phí cho họ thêm hàng chục tỷ yen mỗi năm. Dù vậy, Mỹ lại muốn duy trì thuế này lâu nhất có thể, với lý do đột ngột tăng xe nhập khẩu có thể ảnh hưởng đến thị trường việc làm trong nước. Đàm phán TPP có điều khoản là thời hạn tối đa cho quá trình gỡ bỏ thuế nhập khẩu với một số mặt hàng là khoảng 20 năm. Mỹ nhiều khả năng sẽ áp dụng chính sách này lên xe hơi Nhật.

Theo báo Nhật, Việt Nam có thể chấp nhận bỏ thuế nhập khẩu xe Nhật theo lộ trình 10 năm, trong khi Canada dự định thời gian tương tự hoăc lâu hơn vài năm. Mỹ - nước nhập khẩu xe Nhật lớn nhất, sẽ mất tới 20 năm. Điều này có nghĩa nếu TPP được ký kết năm nay, các hãng xe Nhật sản xuất xe hoàn chỉnh sẽ được hưởng lợi rất hạn chế.

Chí Hiếu - Hà Thu

vnexpress

Lúc 13 giờ chiều 7.8, tại Trung tâm Hoa Kỳ tại Hà Nội, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry giao lưu với khán giả về chủ đề quan hệ giữa hai nước.

Lúc 13 giờ chiều 7.8, tại Trung tâm Hoa Kỳ tại Hà Nội, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry giao lưu với khán giả về chủ đề quan hệ giữa hai nước.

Ngoại trưởng Mỹ John Kerry giao lưu về quan hệ Việt Nam - Mỹ - Ảnh chụp màn hình

Chuyến đi của Ngoại trưởng Kerry được thực hiện nhân kỷ niệm 20 năm quan hệ ngoại giao giữa Mỹ và Việt Nam.  Trong chuyến đi lần này, Ngoại trưởng Kerry tập trung nhiều nội dung như tiếp tục thúc đẩy quan hệ giữa 2 nước trong các lĩnh vực thương mại, giáo dục và văn hóa.

Ông có buổi gặp gỡ với giới doanh nhân, đầu tư và sinh viên ở Việt Nam, làm việc về cuộc đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) và việc thành lập Đại học Fulbright tại Việt Nam.

Người dẫn chương trình cho buổi giao lưu này là Đại sứ Mỹ tại Việt Nam, Ted Osius.

Mở đầu cuộc gặp tại Trung tâm Hoa Kỳ tại Hà Nội, Ngoại trưởng Kerry khi nói về TPP đã nhận định: “Tuy còn nhiều khó khăn trong thương lượng, nhưng tôi tin là tới cuối năm nay sẽ hoàn tất thương lượng. Chính phủ Việt Nam đang rất nỗ lực để vượt qua những khó khăn, chẳng hạn vấn đề chuẩn mực lao động”.

“20 năm qua, Việt Nam đã thực hiện được rất tốt trong phát triển đất nước. 20 năm tới sẽ là thách thức cho Việt Nam, và Việt Nam phải cố gắng nhiều hơn. Cạnh tranh không chỉ ở đây mà Việt Nam phải cạnh tranh với thế giới”, Ngoại trưởng Kerry nói.

Trả lời câu hỏi liên quan đến sự thất bại trong cuộc đàm phán cấp bộ trưởng TPP tại Maui, bang Hawaii vừa qua, Ngoại trưởng Mỹ John Kerry khẳng định mọi diễn biến vẫn đang trong tầm kiểm soát, theo như dự kiến, dù vẫn có một số trở ngại chính.

Ngoại trưởng Kerry khẳng định Việt Nam đã giải quyết mọi khúc mắc trong quá trình đàm phán TPP, chỉ trừ một vấn đề còn lại, và sau khi gặp gỡ Chủ tịch Trương Tấn Sang vào sáng 7.8, ông tin rằng trở ngại này sẽ sớm được san bằng.

Một vài nước khác lại gặp những thách thức khác, như Canada và New Zealand về vấn đề trong ngành sản xuất ô tô của Nhật Bản.

Ngoại trưởng Kerry tin rằng mọi bất đồng sẽ được giải quyết vào cuối năm nay.

Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đạt được TPP đối với Việt Nam và khu vực, vì TPP giúp nâng chuẩn và áp dụng tiêu chuẩn vàng trong việc làm ăn kinh doanh, chẳng hạn như đưa ra các chính sách bảo vệ môi trường, người lao động, cải thiện điều kiện làm việc…

“TPP sẽ tạo ra những chu kỳ tốt trong hoạt động kinh doanh, đặt ra những luật lệ mạnh mẽ nhất có thể, nâng hoạt động thương mại, kinh tế của các thành viên lên hàng đầu thế giới”, ông Kerry nói.

Đại diện Đại học Fulbright tại Việt Nam cho biết trường hoạt động phi lợi nhuận, không phải là trường đại học cho người giàu mà cho tất cả mọi người Việt Nam

Ngoại trưởng Mỹ cũng nhắc lại sự kiện Tổng thống Barack Obama vừa công bố một điều luật môi trường đóng vai trò bước ngoặt trong nỗ lực thúc đẩy sự chuyển hướng của ngành công nghiệp năng lượng Mỹ khỏi việc khai thác các nhiên liệu hóa thạch dẫn đến biến đổi khí hậu.

“Chúng ta phải làm sao đưa ra được các chính sách giúp phát triển kinh tế một cách bền vững, không chỉ chú trọng vào tăng trưởng mà còn vào quá trình diễn ra nó, để con người không bị “chết nghẹn” trên con đường dẫn đến thịnh vượng”, theo ông Kerry.

 Cũng tại cuộc giao lưu, nói về việc thành lập đại học Fulbright tại Việt Nam, đại diện của Đại học Fulbright tại Việt Nam, bà Đàm Bích Thuỷ trả lời câu hỏi về hoạt động của trường này: “Đại học Fulbright tại Việt Nam hoạt động phi lợi nhuận, không phải là trường đại học cho người giàu mà cho tất cả mọi người Việt Nam”.

Thanh niên

Nikkei trích lời một nguồn tin thân cận cho biết 12 nước tham gia đàm phán Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) không thể nối lại các cuộc thảo luận trong tháng này, khiến mục tiêu ký kết ...

Nikkei trích lời một nguồn tin thân cận cho biết 12 nước tham gia đàm phán Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) không thể nối lại các cuộc thảo luận trong tháng này, khiến mục tiêu ký kết TPP cuối năm nay càng gặp khó.

Sau cuộc họp cấp bộ trưởng tại Hawaii tháng trước, Bộ trưởng Kinh tế và Chính sách Tài khóa Nhật Bản - Akira Amari cho biết các bộ trưởng "đã thống nhất cuộc họp tới sẽ được tổ chức vào khoảng cuối tháng 8", ám chỉ khả năng đạt thỏa thuận cơ bản trong tầm tay. Giới quan sát cũng cho rằng các cuộc nói chuyện sẽ diễn ra vào 24-25/8, khi bộ trưởng kinh tế các nước ASEAN nhóm họp tại Malaysia.

Tuy nhiên, các nguồn tin thân cận với cuộc đàm phán song phương Mỹ - Nhật Bản đã xác nhận khả năng này khó thành hiện thực. Các vấn đề như mở cửa thị trường sữa và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ vẫn còn là khúc mắc. Bên cạnh đó, một số quan chức Mỹ cũng đang trong kỳ nghỉ hè, khiến việc đàm phán song phương với Nhật Bản càng khó khăn.

12 nước tham gia TPP vẫn chưa thể đạt thỏa thuận trong cuộc họp tháng trước. Ảnh: Reuters

Thời gian cho các quốc gia ký kết hiệp định trong năm nay đang dần trôi qua. Mỹ phải trình lên Quốc hội về hiệp định hoàn chỉnh 90 ngày trước khi ký kết. Và vì năm sau, nước này sẽ bầu cử Tổng thống, Mỹ rất kỳ vọng sẽ ký được TPP cuối năm 2015. Còn với Nhật Bản, kịch bản tốt nhất là có thỏa thuận trước bầu cử Thượng viện hè năm tới.

Cuộc đàm phán tại Hawaii tháng trước đã không đạt được thỏa thuận khi New Zealand muốn tăng xuất khẩu các sản phẩm từ sữa, trong khi Mỹ, Canada, Nhật Bản và các nước khác chưa sẵn sàng đồng ý. Bên cạnh đó, Mỹ muốn bảo hộ thuốc có bản quyền trong 12 năm, trong khi Australia và các quốc gia khác chỉ muốn tối đa 5 năm.

Mỹ từng tuyên bố lịch trình cụ thể cho phiên họp sắp tới chưa được sắp xếp, trong khi Nhật Bản đặt mục tiêu họp vào tháng này. Nhưng hiện tại, Chính phủ Nhật Bản kỳ vọng sớm nhất là tháng 9, đàm phán TPP mới được nối lại.

Là một trong 12 nước tham gia đàm phán TPP, Bộ Công Thương cho biết Việt Nam đã hoàn tất toàn bộ đàm phán song phương với các nước tại vòng đàm phán Hawaii. Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng đã đàm phán và trao đổi bên lề với đại diện Thương mại Mỹ, Bộ trưởng phụ trách đàm phán TPP của Nhật Bản - hai nước lớn nhất trong TPP, cùng lãnh đạo Malaysia, Mexico, Singapore và Canada. Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu kinh tế và Chính sách (VEPR), GDP Việt Nam sẽ tăng tới 2% nếu gia nhập TPP. Nền kinh tếcũng sẽ có thêm gần 13 tỷ USD vốn đầu tư, xấp xỉ mức tăng của Nhật và gần gấp đôi mức tăng của Australia, Malaysia và Mỹ.

Hà Thu (theo Nikkei)

vnexpress

Chỉ tính nửa đầu năm 2015, xuất khẩu dệt may sang thị trường các nước tham gia Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã chiếm gần 70% trong tổng giá trị xuất khẩu toàn ngành, khi gia nhập ...

Chỉ tính nửa đầu năm 2015, xuất khẩu dệt may sang thị trường các nước tham gia Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã chiếm gần 70% trong tổng giá trị xuất khẩu toàn ngành, khi gia nhập TPP, thị phần này còn tăng gấp đôi.

Theo Hiệp hội Dệt may Việt Nam (Vitas), trong số các thị trường TPP, xuất khẩu sang Hoa Kỳ luôn đạt giá trị lớn nhất, chiếm 42% so với tổng kim ngạch xuất khẩu dệt may, ước đạt 5,18 tỷ USD (tăng 11,01% so với cùng kỳ năm 2014)

Nhưng có lẽ, nỗi lo canh cánh về quy tắc xuất xứ luôn thường trực với ngành này cũng gia tăng, khi có tới 60-90% sản phẩm dệt ở Việt Nam nhập từ các nước ngoài TPP.

Theo Hiệp hội Dệt may Việt Nam (Vitas), trong số các thị trường TPP, xuất khẩu sang Hoa Kỳ luôn đạt giá trị lớn nhất, chiếm 42% so với tổng kim ngạch xuất khẩu dệt may, ước đạt 5,18 tỷ USD (tăng 11,01% so với cùng kỳ năm 2014), chiếm gần 50% trong khối thị trường TPP; tiếp đến là Nhật Bản với 1,3 tỷ USD...

Trong số 11 thị trường trong TPP, xuất khẩu hàng dệt may của nước ta từ đầu năm 2015 đến nay đều đạt mức tăng trưởng dương tại 10 thị trường.

Áp lực quy tắc xuất xứ

Tuy nhiên, TPP có những yêu cầu rất chặt chẽ về nguồn gốc xuất xứ sản phẩm - điều mà các nhà xuất khẩu dệt may Việt Nam vẫn chưa dành sự quan tâm thích đáng. TPP đưa ra các quy định để bảo vệ các nhà sản xuất dệt may của Mỹ bằng cách áp thêm quy định về nguồn gốc.

Trong khi đó, theo bà Đặng Phương Dung, Phó chủ tịch Vitas, Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, chiếm khoảng 50%. Đây là thị trường mà hầu hết các nước xuất khẩu đều luôn mong muốn thâm nhập.

Hiệp định TPP không chỉ tăng cơ hội cho ngành dệt may Việt Nam tiếp cận ưu đãi vào thị trường Mỹ, mà còn nâng cao giá trị gia tăng trong chuỗi cung ứng.

Còn đại diện Trung tâm Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) cho rằng, Mỹ là nước nhập khẩu dệt may lớn nhất thế giới, có ngành sản xuất nội địa tương đối nhỏ nhưng lại có tiếng nói vận động rất lớn, đã đưa ra đề xuất áp dụng quy tắc xuất xứ “từ sợi trở đi” đối với hàng dệt may trong TPP.

Theo đó, một sản phẩm dệt may muốn được hưởng ưu đãi thuế quan theo TPP thì tất cả các nguyên liệu, bắt đầu từ sợi trở đi phải được sản xuất tại các nước TPP.

Đại diện Ngân hàng Thế giới (WB) lo ngại, Việt Nam là nhà xuất khẩu lớn thứ 3 vào thị trường Mỹ nhưng hiện đang phụ thuộc quá nhiều vào nguồn nguyên liệu đầu vào nhập khẩu. Có tới 60-90% sản phẩm dệt ở Việt Nam đến từ các thị trường khác, chủ yếu từ Trung Quốc và Đài Loan.

Khi tham gia TPP, Việt Nam bắt buộc phải chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào ở trong nước để tăng giá trị gia tăng. Về mặt kỹ thuật, các nhà sản xuất dệt may Việt Nam cũng không thể nhập nguyên liệu từ Trung Quốc mãi nếu muốn hưởng lợi từ mức thuế ưu đãi theo quy định của TPP.

Phân tích những thách thức của dệt may, đại diện Ngân hàng Thế giới nói, cấu trúc ngành dệt may Việt Nam có vấn đề khiếm khuyết chuỗi cung ứng dẫn đến quá phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu.

Hiện nay, giá trị gia tăng của ngành thấp (25% doanh thu xuất khẩu, tỷ suất lợi nhuận 5-10%, 70% đơn thuần là cắt may), nhưng để chuyển lên vị trí cao hơn trong chuỗi giá trị, đòi hỏi phải có đầu tư lớn cả về nguồn công nghệ và nhân lực.

Năng suất lao động thấp, đẩy giá thành lên cao, như cùng sản phẩm áo Polo 1 lao động Việt Nam may được 12 chiếc/ngày, còn lao động Trung Quốc là 25 chiếc.

Ông Nguyễn Xuân Dương, Chủ tịch Tổng công ty May Hưng Yên cũng thừa nhận, hiện nay năng suất lao động của Việt Nam đang bị xem là thấp, chỉ bằng 30% của Malaysia, 40% của Thái Lan.

Tái cấu trúc để hoàn thiện

Bà Dung cho rằng, TPP yêu cầu cao về xuất xứ - đây là thách thức đối với doanh nghiệp dệt may bởi xuất phát điểm của ngành dệt may đang yếu trong khâu nguồn, tức là nguồn cung cấp nguyên phụ liệu cho dệt may như vải, nhuộm... đang lệ thuộc nhiều vào nhập khẩu.

Chính vì vậy, theo đại diện Vitas, cần sự nỗ lực của toàn ngành, xã hội và Chính phủ để thu hút được doanh nghiệp nước ngoài đầu tư vào điểm yếu nhất này.

Mặt khác, tăng cường liên kết trong ngành, giữa các nhà sản xuất trong nước với những nhà sản xuất nguyên phụ liệu, tận dụng thành phẩm của nhau để làm nguyên liệu dệt may.

“Có như vậy chúng ta mới đáp ứng xuất xứ để hưởng lợi từ các hiệp định”, bà Dung nhận định.

Đại diện Ngân hàng Thế giới đưa gợi ý, Việt Nam cần có cách tiếp cận mở cửa rộng hơn nữa, trái ngược với cách tiếp cận phòng thủ trong đàm phán TPP.

Đồng thời, tái cấu trúc ngành để hoàn thiện chuỗi cung ứng, như tăng cường đầu tư vào các công đoạn dệt, nhuộm và hoàn tất dệt - đây là điều kiện sống còn không chỉ để thực hiện TPP mà còn để phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh. Điều này đòi hỏi  đầu tư vốn lớn và tính chất môi trường cao.

Như vậy, khi thu hút các dự án FDI phải vừa có các chính sách khuyến khích phù hợp, vừa cần khắt khe trong lựa chọn các dự án theo hướng chuẩn công nghệ.

Việt Nam không hạ thấp chỉ tiêu môi trường nhưng Chính phủ cần hỗ trợ tài chính cho hoạt động xử lý nước thải trong ngành nhuộm. Đặc biệt, thúc đẩy mối liên kết giữa các doanh nghiệp trong chuỗi giá trị thông qua phát triển các cụm dệt may.

Tiến sỹ Võ Trí Thành, Phó viện trưởng CIEM, lại lạc quan cho rằng, việc tuân thủ quy định về nguyên tắc xuất xứ, kỹ thuật, tiêu chuẩn về lao động, môi trường hay thủ tục pháp lý... trước mắt sẽ là khó khăn nhưng lại là động lực thúc đẩy, tạo đà cho doanh nghiệp trong cuộc chơi dài hạn.

TPP liên quan đến những cam kết, những chỉnh sửa về pháp lý, về chính sách trong nước. Doanh nghiệp cần hiểu nguyên tắc cam kết hội nhập nhưng cũng phải hiểu sự chuyển động về chính sách trong nước.

Bởi theo ông, khi gia nhập TPP, dệt may là ngành có thị trường rộng hơn, mức độ giảm thuế nhanh hơn sẽ dễ có cơ hội phát triển. Hiện mức thuế quan trung bình của dệt may nếu không có TPP là 16 - 17%, nếu có TPP giảm về 0% thì rõ ràng khả năng cạnh tranh, lợi ích đem lại cho ngành dệt may sẽ rất lớn.

Hương Loan

vneconomy

Canada đang đứng trước sức ép lớn: mở cửa thị trường nông sản, đặc biệt là bơ sữa và thịt gà, hay sẽ phải đứng ngoài TPP.

Canada đang đứng trước sức ép lớn: mở cửa thị trường nông sản, đặc biệt là bơ sữa và thịt gà, hay sẽ phải đứng ngoài TPP.

Bơ sữa và thịt gà Canada là khúc mắc cuối cùng của TPP. Ảnh: Castanet.net

Giằng co 2% TPP còn lại

Tuần rồi, Didier Drogba ký hợp đồng với đội Montreal Impact, và ra mắt tại sân vận động Saputo - được đặt tên theo tên tập đoàn bơ sữa hùng mạnh ở tỉnh Quebec với doanh thu hơn 9 tỉ đô Canada năm ngoái. Đàm phán TPP đã hoàn tất 98%, nhưng vẫn chưa kết thúc được tại Hawaii chỉ vì vài khúc mắc như về ô tô, nông sản, và sở hữu trí tuệ trong ngành dược. Ngành bơ sữa, thịt gà và trứng là nút thắt chính chưa gỡ được của Canada đối với các đối tác TPP, và có thể là vấn đề nổi cộm trong chiến dịch tranh cử liên bang vừa mới bắt đầu tuần này.

Lâu nay Canada không muốn mở rộng cửa để hàng ngoại vào một số thị trường nông sản được bảo hộ chặt chẽ. Đây là một mắt xích trong chuỗi các nhượng bộ “có qua có lại mới toại lòng nhau” giữa các nước TPP. New Zealand, một nước xuất khẩu lớn về hàng bơ sữa, đòi Mỹ phải nhượng bộ nhiều hơn, còn Mỹ đòi Canada mở cửa rộng hơn thị trường bơ sữa để có chỗ xuất khẩu những sản phẩm bị hàng nhập khẩu từ New Zealand đánh bật khỏi thị trường nội địa của Mỹ. Nếu Canada chiều theo áp lực nặng nề buộc phải cho phép nhập khẩu hàng bơ sữa và thịt gà nhiều hơn, điều này có thể dẫn tới những hậu quả nặng nề cho tương lai của giới nông dân sản xuất bơ sữa ở Canada.

Gần đây, Canada thường bị Mỹ phê phán vì không nói rõ Canada sẵn sàng mở cửa đến đâu để cho phép hàng ngoại vào cạnh tranh với các ngành bơ sữa và thịt gà. Với sự ủng hộ nhiệt thành của hai nước xuất khẩu nông sản lớn là New Zealand và Úc, Mỹ đã ra “giá vé vô cửa” là Canada phải nhượng bộ về hệ thống quản lý nguồn cung từ khi Canada muốn tham gia TPP vào năm 2011. Chính sách quản lý nguồn cung được thực hiện qua các hội đồng tiếp thị nông sản. Giới chỉ trích xem hệ thống này là bức tường bảo hộ, một loại cartel ấn định giá, hạn ngạch sản lượng và thuế nhập khẩu cao để ngăn cản hàng ngoại.

Ai từng theo dõi những lần Canada đàm phán thương mại các hiệp định thương mại tự do với Liên hiệp châu Âu, Bắc Mỹ, và Mỹ trước đây đều đã chứng kiến cảnh giằng co này. Lần này, Canada cũng dùng dằng, cật vấn tại sao Mỹ không bỏ hệ thống tương tự bảo hộ ngành sản xuất đường. Chính giới ở Mỹ nào dám nghĩ tới chuyện bỏ hoặc giảm bớt số trợ cấp 1.000 tỉ đô Mỹ  mà Quốc hội phê chuẩn cho nông dân Mỹ.

Một số nghị sĩ Mỹ viết thư ngỏ nói rằng việc Canada không muốn giải thể các hội đồng tiếp thị nghĩa là Canada không nghiêm túc trong đàm phán TPP. Đại diện Thương mại Mỹ Michael Froman ngầm dọa sẵn sàng để Canada đứng ngoài TPP nếu Canada quá cứng nhắc, không chịu nhượng bộ thêm. Nhật, một đấu thủ lớn trong TPP, cũng phụ họa: Bộ trưởng Kinh tế Nhật nói Canada có thể bị loại khỏi cuộc chơi này.

Những ngành nông sản khác của Canada sốt ruột khi thấy chính phủ quá tập trung vào giới sản xuất bơ sữa và thịt gà, vì còn nhiều lợi ích liên quan khác. Các ngành nông sản xuất khẩu như thịt bò, thịt heo, lúa mì và lúa mạch không có hệ thống quản lý nguồn cung, và Canada sẽ tổn thất nặng nề nếu không tham gia hiệp định lớn như vậy. Ví dụ, Nhật, nền kinh tế lớn thứ ba thế giới, là thị trường hấp dẫn trong đàm phán TPP vì xưa nay Nhật ký tương đối ít hiệp định thương mại và thị trường nội địa vẫn tương đối chưa được các công ty nước ngoài khai thác. Nhật đã ngỏ ý giảm thuế nhập khẩu 38,5% đối với thịt bò ngoại xuống còn 9% trong 15 năm, và giảm thuế nhập khẩu đối với thịt heo ngoại.

Chính trị và nông sản

Brian Innes, chủ tịch Liên minh Thương mại Nông sản Canada chủ trương ủng hộ thương mại tự do, nhận xét rằng điều sai lầm là phần lớn những bàn luận về TPP ở Canada chỉ chú trọng tới thị trường nội địa, mà quên rằng khả năng tiếp cận các thị trường quốc tế sẽ giúp kinh tế tăng trưởng, tạo ra việc làm và hỗ trợ các cộng đồng. Ông cho biết trong 10 năm qua ở Canada, nông nghiệp và kim ngạch xuất khẩu nông sản đã tăng 80%, từ 31 tỉ lên tới hơn 56 tỉ đô Canada. Trong thư ngỏ gởi thủ tướng Stephen Harper hôm 11-6, liên minh này cảnh báo về tác hại lớn lao nếu Canada không tham gia TPP, hoặc vào trễ.

Đọc tiếp tại đây...

Phạm Vũ Lửa Hạ 

tbktsg

Số phận của TPP sẽ còn bi đát hơn nữa, nếu một chính khách thuộc Đảng Dân chủ trở thành Tổng thống Mỹ trong năm 2016.

Số phận của TPP sẽ còn bi đát hơn nữa, nếu một chính khách thuộc Đảng Dân chủ trở thành Tổng thống Mỹ trong năm 2016.

Các cường quốc tham gia đàm phán TPP dường như ai cũng muốn phần lợi lớn nhất về phía mình - Ảnh: New York Times.

Cuối cùng thì việc đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã không thể kết thúc trong tuần trước. Với sự tham gia của 12 nước, việc đi đến được một thỏa thuận làm hài lòng tất cả các bên chắc chắn là không hề dễ dàng.

Một bài bình luận về tương lai của TPP đăng trên tạp chí Forbes nhận xét, các chính trị gia đã nói rất nhiều lần rằng vòng đàm phán ở Maui, Hawaii sẽ mang đến thỏa thuận mà thị trường chờ đợi. Thế rồi khi kết quả hoàn toàn ngược lại, họ lại nói những câu “vuốt đuôi” kiểu như “đã có nhiều bước tiến”, hay “sẽ sớm có TPP thôi”.

Thực tế thì sao? Thậm chí cho đến tận thời điểm ngày thứ Hai tuần này (ngày 3/8), một mốc thời gian cụ thể cho vòng đàm phán tiếp theo vẫn chưa được đưa ra. Phía trước còn quá nhiều những vấn đề gây tranh cãi, và cho đến nay, dường như chưa “ông lớn” nào chịu nhượng bộ, trong khi những nước nhỏ đã lùi bước rất nhiều.

Ở Mỹ, sẽ cần khoảng 90 ngày làm việc để một thỏa thuận cuối cùng vượt qua được vòng bỏ phiếu của Quốc hội. Thế nhưng trong năm 2015, Quốc hội Mỹ chỉ còn làm việc 45 ngày nữa, dù tất nhiên nếu muốn, họ có thể tăng thêm số ngày làm việc. Vấn đề ở chỗ, họ có thực sự muốn làm điều đó hay không?

Bài viết trên Forbes nhìn nhận, nếu cho đến cuối năm nay TPP vẫn chưa được phê chuẩn, khả năng nó được hoàn thành trong nhiệm kỳ của Tổng thống Obama là thấp.

Chính quyền của Tổng thống Obama vẫn hy vọng Hạ viện và Thượng viện nước này sẽ bỏ phiếu cho TPP vào đầu năm 2016, dù cũng biết khả năng này khó xảy ra.

Bởi, như thực tế đã minh chứng trong vài tháng qua, phần lớn nghị sỹ thuộc Đảng Dân chủ sẽ bỏ phiếu chống TPP. Trong bối cảnh của năm bầu cử, khi một lá phiếu thuận sẽ có thể làm tổn hại sự nghiệp chính trị, người ta không dễ làm điều mạo hiểm.

Mặt khác, Quốc hội Mỹ hiếm khi thông qua một thỏa thuận nào mang tính bước ngoặt như TPP trong năm bầu cử.

Trong khi đó, các cường quốc tham gia đàm phán TPP dường như ai cũng muốn phần lợi lớn nhất về phía mình.

Người Nhật chỉ muốn ăn gạo Nhật, họ không muốn ăn gạo Mỹ, không muốn nhìn thấy gạo Mỹ trên đất Nhật, nhưng cùng lúc đó lại muốn thấy toàn ôtô Nhật chạy trên các xa lộ của Mỹ.

Ngay cả khi muốn bán ôtô vào Mỹ, họ cũng không muốn tuân thủ các quy định của Hiệp hội Thương mại Tự do Bắc Mỹ (NAFTA). Họ không muốn phần nào của chiếc ôtô được sản xuất ở một trong các nước Bắc Mỹ cả. Nói cách khác, người Nhật muốn kiếm lợi từ đầu đến cuối.

Và hiện tại, người Nhật còn đang tức giận khi mới đây, WikiLeaks công bố tài liệu cho thấy cơ quan an ninh Mỹ đã nghe lén Chính phủ Nhật và nhiều tập đoàn lớn nước này trong một thời gian dài, từ tháng 9/2006 đến tháng 9/2007, trong nhiệm kỳ đầu của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe.

Ngồi vào bàn đàm phán với các chính trị gia Mỹ với suy nghĩ người Mỹ đã “nắm thóp” mình, người Nhật chắc hẳn rất khó chịu.

Người Úc và New Zealand thì kiên quyết không chịu nhượng bộ người Mỹ trong vấn đề bản quyền trong lĩnh vực dược phẩm. Họ muốn dược phẩm phải được bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ trong 12 năm, trong khi phía Mỹ muốn thời hạn này chỉ là 5 năm.

Tuy vậy, các nhà hoạch định chính sách Úc cho đến nay dù nhất quyết không nhượng bộ Mỹ trong lĩnh vực dược phẩm, nhưng vẫn muốn xuất thêm đường vào Mỹ.

Với lợi thế về sản xuất sữa với giá thành rẻ nhất nhì thế giới, New Zealand muốn Mỹ, Canada và Nhật mở cửa thị trường đón sản phẩm nước này, nhưng Canada từ chối.

Lý do cũng không quá khó hiểu, Canada chuẩn bị có cuộc bầu cử quan trọng vào tháng 10 năm nay, và ít có chính trị gia nào lại muốn đánh cược với sự nghiệp khi chấp thuận cho một điều khoản thương mại không mang lại nhiều lợi ích cho đất nước.

Các nhà đàm phán sẽ có thể thống nhất được với nhau trong tháng sau hay tháng sau nữa, chưa ai có thể đoán trước. Tín hiệu tốt duy nhất cho đến lúc này là phần đông trong số họ còn rất nhiệt tình muốn ngồi lại để đàm phán.

Nhưng nếu việc đàm phán không sớm kết thúc, TPP có thể bị “treo” tại Mỹ cho đến tận năm 2017. Số phận của TPP sẽ còn bi đát hơn nữa, nếu một chính khách thuộc Đảng Dân chủ trở thành Tổng thống Mỹ trong năm 2016.

Ngọc Thanh

Vneconomy

Các cuộc đàm phán về Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã có “những tiến bộ tốt đẹp” hướng tới thỏa thuận chung cuộc, dù vẫn còn một số chi tiết cần được giải quyết - Ngoại trưởng Mỹ John ...

Các cuộc đàm phán về Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã có “những tiến bộ tốt đẹp” hướng tới thỏa thuận chung cuộc, dù vẫn còn một số chi tiết cần được giải quyết - Ngoại trưởng Mỹ John Kerry phát biểu nhân chuyến thăm Singapore ngày 4-8.

Ngoại trưởng Mỹ John Kerry phát biểu tại trường đại học ở Singapore ngày 4-8. Ảnh: Reuters

Đàm phán TPP kéo dài nhiều năm qua và bộ trưởng thương mại 12 nước tham gia đàm phán đã không đạt được thỏa thuận chung cuộc trong cuộc thương thuyết tại Hawaii (Mỹ) tuần qua. Nhưng đối với Ngoại trưởng Kerry, đây không phải là sự thất bại mà “như bao cuộc đàm phán phức tạp khác, luôn tồn tại nhiều điểm phải xử lý”.

Ngoại trưởng Kerry cho rằng TPP không những tạo ra cơ hội kinh tế cho các nước tham gia mà còn sẽ nâng cao các tiêu chuẩn qua việc đòi hỏi các nước tuân thủ những tiêu chuẩn quốc tế về lao động và môi trường, doanh nghiệp nhà nước phải cạnh tranh công bằng với khu vực tư nhân, doanh nghiệp không được sử dụng lao động dưới tuổi luật định và phải đảm bảo an toàn nơi làm việc.

Liên quan đến vấn đề môi trường, ông Kerry nói kế hoạch mới của Tổng thống Mỹ Barack Obama nhằm giảm thiểu lượng khí thải carbon của các nhà máy điện ở Mỹ là cơ hội kinh tế vô cùng to lớn và cho rằng giải pháp cho vấn đề biến đổi khí hậu là thay đổi chính sách năng lượng.

“Biến đổi khí hậu là cuộc khủng hoảng không chờ đợi ai và không tôn trọng đường biên giới nào. Nhưng theo các nhà khoa học, chúng ta vẫn còn thời gian để cắt giảm lượng khí thải gây hiệu ứng nhà kính và ngăn không cho xảy ra những hậu quả tai hại nhất" – ông nhấn mạnh.

Ông Kerry đang công du ba nước Đông Nam Á để thúc đẩy hợp tác thương mại và đầu tư giữa Mỹ với các nền kinh tế Á châu. Sau khi thăm Singapore, ông Kerry sẽ đến thủ đô Kuala Lumpur (Malaysia) vào tối ngày 4-8 và dự kiến sẽ tham dự một diễn đàn của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) tại Kuala Lumpur ngày 5-8.

Sau khi rời Kuala Lumpur, ông Kerry sẽ đến Hà Nội để tham dự những sự kiện đánh dấu kỷ niệm 20 năm bình thường hoá quan hệ Việt-Mỹ.

Một vấn đề chính khác mà Ngoại trưởng Kerry bàn tới trong chuyến công du Đông Nam Á là tranh chấp Biển Đông.

Phúc Minh

tbktsg

Sau khi gia nhập Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), kinh tế Việt Nam sẽ đối mặt với những thay đổi lớn nào?

Sau khi gia nhập Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), kinh tế Việt Nam sẽ đối mặt với những thay đổi lớn nào?

Giai đoạn Việt Nam mới gia nhập WTO, đã có một lượng tiền không nhỏ dưới dạng “vốn nóng” được rót vào, lập tức gây ra các hiện tượng bong bóng tài sản, tác động tiêu cực đến thị trường bất động sản, chứng khoán, hệ thống doanh nghiệp

Đây là vấn đề đặt ra trong một báo cáo được thực hiện bởi nhóm các chuyên gia kinh tế và nghiên cứu viên đến từ Viện Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR), phối hợp với Đại học Nagoya (Nhật bản).

Báo cáo dự tính, sau khi gia nhập TPP, so với các nước thành viên khác thuộc nhóm này, Việt Nam là quốc gia có mức thay đổi GDP lớn nhất tính theo phần trăm. Cụ thể, tỷ lệ phần trăm GDP thay đổi của Việt Nam được dự báo sẽ dao động trong ngưỡng từ 0,11% cho đến cao nhất là 2,04%.

Ngoài ra, mức tăng đầu tư của Việt Nam cũng được đánh giá sẽ thuộc hàng mạnh nhất trong các nước (từ 6,86% đến 30,62%), gần tương đương mức tăng của Nhật và gần gấp đôi mức tăng của Australia, Malaysia và Mỹ (tính theo giá trị).

Về cấu trúc của nền kinh tế, Việt Nam sẽ chứng kiến sự thu hẹp của các ngành kém lợi thế hoặc lợi thế đang suy giảm (như thịt lợn, gà, sữa, lâm nghiệp, sản phẩm gỗ, khai khoáng, công nghiệp).

Ngược lại, nền kinh tế sẽ có sự mở rộng cả về sản lượng lẫn lao động trong các ngành có lợi thế (đặc biệt là dệt may, da giày, dịch vụ công và xây dựng).

Đối với hoạt động xuất nhập khẩu, báo cáo nhận định hoạt động thương mại của Việt Nam với các nước TPP sẽ tăng lên. Trong khi đó, đối với các nước ngoài TPP, Việt Nam có xu hướng tăng cường nhập khẩu và giảm nhẹ xuất khẩu.

Xuất khẩu hàng dệt may và da giày của Việt  Nam sang Mỹ sẽ tăng mạnh, trong khi tổng xuất khẩu giảm nhẹ.

Theo TS. Nguyễn Đức Thành, Giám đốc VEPR, khi cơ cấu dịch chuyển, kinh tế Việt Nam cần sự điều chỉnh nhanh chóng về lao động, cụ thể là dịch chuyển lao động từ nông thôn ra thành thị, lao động không có kỹ năng sang có kỹ năng. Nếu không làm được điều này, cũng có nghĩa là đánh mất cơ hội phát triển.

Đầu tư nước ngoài vào Việt Nam sẽ tăng mạnh, tuy nhiên, cần tránh những hậu quả như đã xảy ra thời hậu WTO. Sau khi Việt Nam mới gia nhập WTO, đầu tư tăng rất mạnh. Một lượng tiền hề nhỏ dưới dạng “vốn nóng” được rót vào, lập tức gây ra các hiện tượng bong bóng tài sản, tác động tiêu cực đến thị trường bất động sản, chứng khoán, hệ thống doanh nghiệp...

Ông Thành nói, nếu không hấp thu được vốn FDI bẳng chuyển giao công nghệ, sản xuất, FDI lập tức sẽ được chuyển vào nền kinh tế tài chính, tiền tệ. Giai đoạn hậu WTO, khi tiền vào quá nhiều, giá nhiều loại tài sản đã tăng vọt, chỉ có lợi cho một số người nắm tài sản, nhưng không có ý nghĩa gì với sản xuất.

Còn theo chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan, luồng vốn FDI được dự báo tăng mạnh thời hậu TPP là một điều tốt, thế nhưng cũng cần đặt câu hỏi, thực ra người lao động sẽ được hưởng lợi gì, trong khi giá lao động hiện tại mới chỉ đáp ứng được 60% nhu cầu sống cơ bản.

Hậu TPP, cần tránh tình trạng FDI ảnh hưởng xấu đến môi trường, trong khi đời sống người lao động không có gì cải thiện. Quan điểm này cũng được chia sẻ bởi bà Nguyễn Hoàng Phượng, điều phối viên chính sách thuộc Trung tâm Con người và Thiên nhiên.

Theo bà Phượng, không nên chỉ nhìn vào những tác động ngắn hạn của TPP lên nền kinh tế, mà cần phải có cái nhìn dài hạn rằng TPP sẽ ảnh hưởng thế nào đến môi trường. Phần lớn vốn đầu tư FDI vào Việt Nam vẫn hướng vào những nguồn tài nguyên thiên nhiên của đất nước như tài nguyên khoáng sản, tài nguyên rừng. Vậy trong thời gian ngắn hạn, nếu vốn FDI lại tiếp tục vào ồ ạt, chúng ta sẽ có chính sách gì để bảo vệ và phát triển nguồn tài nguyên?

Thu An

vneconomy

“TPP đã lỡ hẹn nhiều lần, thêm một lần lỡ hẹn nữa cũng không có gì là bất ngờ hay phải kém lạc quan. Mặc dù khi chính quyền Obama có quyền đàm phán nhanh (TPA), chúng ta đều đã kỳ vọng đây là cơ hội ...

“TPP đã lỡ hẹn nhiều lần, thêm một lần lỡ hẹn nữa cũng không có gì là bất ngờ hay phải kém lạc quan. Mặc dù khi chính quyền Obama có quyền đàm phán nhanh (TPA), chúng ta đều đã kỳ vọng đây là cơ hội để đạt được TPP sớm nhất”.

TPP sẽ là khu vực mậu dịch tự do lớn nhất thế giới với dân số gần 1 tỷ người và tổng sản phẩm chung đạt 29.000 tỷ USD

TS. Lê Đăng Doanh, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM), bình luận như vậy trước thông tin quá trình đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã không thể hoàn tất như kỳ vọng ban đầu, sau 4 ngày thảo luận vừa kết thúc tại đảo Maui, Hawaii (Mỹ).

“Những vấn đề còn lại đều là những vấn đề gai góc, không dễ đồng thuận. Song với nhiều nỗ lực thì không khó để kết thúc đàm phán trong năm 2015”, ông Doanh dự báo.

Chung quan điểm, TS. Võ Trí Thành, Phó viện trưởng CIEM nói: “Ngay cả khi chưa thể kết thúc đàm phán lần này thì tiến trình đàm phán cũng đã đạt được nhiều tiến bộ, một số vấn đề “xương xẩu” đã được các nước cùng giải quyết. Quá trình đàm phán đã kéo dài nhiều năm, các nước đã cố gắng vượt qua nhiều khác biệt, nên tôi cho rằng các nước sẽ đi đến thỏa thuận chung để có thể kết thúc đàm phán trong năm 2015”.

Vòng đàm phán đầu tiên của TPP diễn ra vào tháng 3/2010. Sau 5 năm, số quốc gia tham gia đàm phán hiệp định này đã lên tới 12 quốc gia gồm Australia, Brunei, Canada, Chile, Nhật Bản, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore, Mỹ và Việt Nam.

Mục tiêu chính của TPP là xóa bỏ hạn chế thương mại (thuế quan và các biện pháp sau biên giới) đối với hàng hóa, dịch vụ, đầu tư; xây dựng quy chuẩn chung với các tiêu chuẩn bảo vệ môi trường, lao động, đầu tư, chính sách cạnh tranh; xây dựng các quy tắc điều tiết của chính phủ một cách hợp lý nhằm khuyến khích thương mại và đầu tư giữa các nước.

TS. Trần Hoàng Ngân, Ủy viên Ủy ban Kinh tế của Quốc hội nhận định, nếu đàm phán thành công, TPP sẽ là khu vực mậu dịch tự do lớn nhất thế giới, với dân số gần 1 tỷ người và tổng sản phẩm chung đạt 29.000 tỷ USD.

Hiện tại, TPP được kỳ vọng sẽ tạo đà cho sự tăng trưởng GDP Việt Nam trong những năm tới, hỗ trợ tăng trưởng dài hạn đồng thời đề ra các chuẩn mực cho thương mại và đầu tư trong tương lai.

TPP cũng được dự báo sẽ tạo cơ hội cho Việt Nam thu hút nhiều hơn nguồn vốn đầu tư nước ngoài, đồng thời thuận lợi trong việc tiếp cận với hai thị trường lớn hiện nay là Hoa Kỳ và Nhật Bản.

Nhiều mặt hàng như dệt may, da giày, đồ gỗ, nông sản của Việt Nam có khả năng mở rộng thị trường, gia tăng xuất khẩu do thuế suất giảm sâu (hiện tại ngành dệt may xuất khẩu vào Mỹ với mức thuế suất trung bình 17%, cao nhất 32%, thì khi thuế giảm xuống 0%, kim ngạch xuất khẩu có thể tăng mạnh)...

Đại diện thương mại Mỹ, ông Michael Froman cho biết hiện chỉ còn một số bất đồng và các bên liên quan cam kết nỗ lực giải quyết trong thời gian tới thông qua các cuộc thảo luận song phương. Các vấn đề vướng mắc chủ yếu đang nằm ở bốn nền kinh tế lớn là Mỹ, Canada, Nhật Bản và Mexico, trong bối cảnh các nước đã giải quyết được đến 98%.

Với thất bại lần này, TPP có thể sẽ chỉ được phê chuẩn trong nhiệm kỳ Tổng thống tiếp theo của Mỹ. Như vậy, các nước sẽ phải chờ đến sau bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2017 mới có thể ký được TPP.

Tuy nhiên, bộ trưởng các nước thành viên đang nhắm đến việc họp lại vào cuối tháng 8 này để nỗ lực hoàn tất đàm phán TPP ngay trong năm nay.

“Những tiến triển trong vòng đàm phán vừa qua cho thấy triển vọng sớm kết thúc đàm phán TPP. Trong giai đoạn đàm phán cuối cùng này, chúng tôi cảm thấy tự tin hơn bao giờ hết rằng TPP đang nằm trong tầm tay”, đại diện thương mại Mỹ Michael Froman nói.

Đoàn Trần

vneconomy

Đang tải dữ liệu...

Đăng nhập Vietstock x

Đăng ký thành viên Vietstock x

Captcha
Thông tin đánh dấu * là bắt buộc
Tôi đã đọc và đồng ý với điều khoản sử dụng