7 sai lầm phụ huynh thường mắc phải khi dạy con
7 sai lầm phụ huynh thường mắc phải khi dạy con
Bất cứ cha mẹ nào cũng đều muốn con họ cảm thấy bản thân chúng là tốt nhất – và họ làm vậy cũng vì mục đích tốt mà thôi.
Các nghiên cứu chỉ ra những đứa trẻ tự tin là những người đã được hưởng lợi ích từ việc ít gặp phải lo lắng khi đến trường và cải thiện năng suất học tập cho đến việc có nhiều mối quan hệ lành mạnh và hạnh phúc hơn.
Là một nhà trị liệu tâm lý và cũng là tác giả cuốn sách “13 điều mà những bậc cha mẹ có tâm lý mạnh sẽ không làm”, tác giả bài viết từng chứng kiến nhiều bậc phụ huynh bám lấy các chiến thuật mà họ tin rằng sẽ giúp họ xây dựng sự tự tin cho con họ.
Nhưng có một vài chiến thuật có thể gây ra tác dụng ngược, tạo thành vòng luẩn quẩn khiến con bạn khó khăn để cảm thấy tốt về bản thân. Kết quả là, những người phu huynh này có thể phải tốn thêm nhiều thời gian để cố gắng thúc đẩy lòng tự trọng của con họ.
Dưới đây là 7 sai lầm lớn nhất mà các vị phụ huynh thường làm mà có thể khiến sự tự tin của con cái họ tiêu tán:
1. Để mặc con không phải gánh trách nhiệm
Mặc dù có vài người nghĩ rằng công việc nhà sẽ trở thành gánh nặng cho con cái và khiến chúng càng căng thẳng mệt mỏi hơn, nhưng thực chất thì việc làm những công việc nhà sẽ giúp chúng trở thành những công dân có trách nhiệm hơn.
Làm những công việc phù hợp với lứa tuổi sẽ giúp chúng cảm thấy bản thân có khả năng làm chủ và cảm giác đạt được thành tựu. Vậy nên, cho dù là bạn yêu cầu con bạn giúp đỡ việc giặt quần áo hay đi đổ rác đi nữa, thì việc nhận lấy trách nhiệm sẽ là cơ hội tốt để con bạn nhận ra chúng là người có khả năng và năng lực để làm việc gì đó.
2. Ngăn con không được phạm sai lầm
Thật khó khăn khi làm cha mẹ mà lại chứng kiến con cái gặp thất bại, bị từ chối hoặc làm hỏng một việc nào đó. Khi những việc này xảy ra, nhiều bậc cha mẹ đã vội vàng giúp đỡ con trước khi chúng thất bại. Nhưng việc ngăn không cho con phạm sai lầm đã cướp đi cơ hội biết cách đứng dậy sau mỗi lần vấp ngã của chúng.
Cho dù con bạn có lỡ quên đôi giày ở nhà trước khi tham gia một trận đấu quan trọng hay trả lời sai một vài câu trong bài tập toán, thì những sai lầm đó có thể trở thành một bài học vô cùng bổ ích cho cuộc đời của chúng. Mỗi sai lầm đều là cơ hội để con bạn hình thành tâm lý mạnh mẽ mà chúng cần để có thể làm tốt hơn ở lần sau.
3. Bảo vệ con tránh khỏi những cảm xúc thật sự của chúng
Bạn luôn cảm thấy bị thôi thúc phải làm cho con vui lên mỗi khi chúng buồn bã hoặc nên làm cho con bình tĩnh lại mỗi khi chúng giận dữ. Nhưng cách mà bạn phản ứng với cảm xúc của con sẽ có ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển trí tuệ cảm xúc và lòng tự trọng của chúng.
Hãy giúp con bạn xác định điều gì đã gây ra những cảm xúc đó và dạy chúng cách tự điều chỉnh cảm xúc. Hãy cung cấp cho chúng một khung sườn có khả năng giúp chúng giải thích cảm giác của chúng, làm vậy sẽ giúp con bạn có khoảng thời gian dễ dàng hơn để giải quyết những cảm xúc riêng theo cách phù hợp với tiêu chuẩn của xã hội trong tương lai.
4. Hình thành tâm lý là nạn nhân ở con
Việc nói những câu như “chúng ta không thể mua giày mới như những đứa trẻ khác bởi vì nhà chúng ta nghèo” sẽ củng cố một kiểu tâm lý cho con bạn rằng hầu hết tình huống xảy ra trong cuộc sống đều nằm ngoài tầm kiểm soát của chúng.
Thay vì cho phép con tự thương hại bản thân hoặc phóng đại sự kém may mắn của chúng lên, hãy cổ vũ chúng làm những hành động tích cực (ví dụ, lập ra một quầy bán nước chanh để chúng có thể tự tiết kiệm tiền để dành mua những thứ chúng cần hoặc muốn có). Những đứa trẻ được cha mẹ công nhận những gì chúng lựa chọn trong cuộc sống sẽ cảm thấy tự tin hơn vào khả năng tự tạo ra một tương lai tốt đẹp cho bản thân.
5. Bảo vệ con quá mức
Đúng vậy, việc giữ con trong vùng an toàn do bạn bảo vệ sẽ giúp bạn tránh khỏi nhiều lo lắng. Nhưng việc kiềm hãm không cho con bạn tiếp xúc với những thách thức sẽ làm cản trở sự phát triển của chúng.
Hãy xem bản thân bạn như một người hướng dẫn, chứ không phải là một người bảo vệ. Hãy cho phép con bạn tự trải nghiệm cuộc sống, cho dù bạn có sợ để chúng tự do khám phá đi chăng nữa thì cũng hãy làm như vậy. Bạn sẽ trao cho con cơ hội để phát triển sự tự tin vào khả năng giải quyết bất cứ khó khăn gì mà cuộc sống tạo ra trên đường đời của chúng.
6. Mong muốn con phải thật hoàn hảo
Kỳ vọng cao ở con cái là điều tốt, nhưng kỳ vọng quá mức sẽ dẫn đến hậu quả. Một khi con bạn nhận thấy những kỳ vọng của bạn quá cao, chúng có thể chẳng buồn cố gắng làm gì cả hoặc chúng có thể cảm thấy rằng dù chúng có cố gắng bao nhiêu cũng không đủ so với kỳ vọng đó.
Thay vì làm vậy, hãy đưa ra một kỳ vọng thật rõ ràng trong một khoảng thời gian dài và lập ra những cột mốc nhỏ trên suốt chặng đường đi đến kỳ vọng lớn nhất đó. Ví dụ, vào đại học là một kỳ vọng dài hạn, vì vậy hãy giúp con bạn tạo ra những mục tiêu ngắn hạn trên suốt chặng đường tiến đến đại học (ví dụ, đạt được điểm cao, làm bài tập về nhà, đọc sách).
7. Trừng phạt nhiều hơn đưa ra kỷ luật
Trẻ con nên học được rằng một số hành động của chúng sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng. Nhưng có sự khác biệt rất lớn giữa kỷ luật và trừng phạt. Những đứa trẻ có lối suy nghĩ kỷ luật sẽ nghĩ, “Mình đã lựa chọn sai rồi”. Còn những đứa trẻ có lối suy nghĩ theo hướng trừng phạt sẽ nghĩ “Mình là một đứa trẻ hư”.
Nói cách khác, kỷ luật sẽ trao cho con bạn sự tự tin mà có thể khiến chúng thông minh hơn, có những lựa chọn tốt hơn trong tương lai, trong khi việc trừng phạt chỉ khiến con bạn nghĩ rằng chúng không có khả năng làm được việc gì tốt hơn cả.
FiLi