Chia sẻ rủi ro PPP: Không khéo nhà nước phải bù gấp nhiều lần vốn dự án
Chia sẻ rủi ro PPP: Không khéo nhà nước phải bù gấp nhiều lần vốn dự án
Thường vụ Quốc hội thống nhất đồng tình với cơ chế chia sẻ rủi ro trong các dự án đầu tư theo hình thức đối tác công tư với những điều kiện chặt chẽ.
* 8 dự án cao tốc Bắc - Nam từ PPP sang đầu tư công
Phó chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển. Ảnh: Gia Hân
|
Trình bày báo cáo về một số vấn đề của luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội sáng 20.4, ông Vũ Hồng Thanh, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội, cho biết sau phiên họp 43, cơ quan thẩm tra và soạn thảo đã tiếp thu ý kiến của Thường vụ Quốc hội, sửa đổi, bổ sung các quy định về cơ chế chia sẻ rủi ro. Trong đó, xác định không phải trong mọi trường hợp đều được áp dụng cơ chế chia sẻ phần tăng, giảm doanh thu.
Theo ông Thanh, dự thảo quy định chặt chẽ các điều kiện để chia sẻ rủi ro trong các dự án PPP là: dự án do cơ quan có thẩm quyền lập; quy hoạch, chính sách, pháp luật có liên quan thay đổi làm doanh thu thực tế thấp hơn doanh thu cam kết tại hợp đồng; đã thực hiện đầy đủ các biện pháp điều chỉnh mức giá, phí sản phẩm, dịch vụ hoặc điều chỉnh thời hạn hợp đồng PPP nhưng vẫn chưa bảo đảm được mức doanh thu cam kết tại hợp đồng.
Tuy vậy, ông Thanh cũng cho biết, nhiều ý kiến cho rằng, quy định như dự thảo quá chặt, không tạo cơ chế khuyến khích, thu hút nhà đầu tư.
Nêu vấn đề thảo luận, Phó chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển cho hay, tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội từ phiên họp trước, dự thảo luật đã quy định chặt chẽ hơn về các điều kiện chia sẻ rủi ro trong các dự án PPP, nhất là quy định chỉ bù phần doanh thu khi nhà nước do nhu cầu phát triển thay đổi chính sách, quy hoạch làm tác động tới doanh thu của nhà đầu tư. Tuy nhiên, ông Hiển vẫn cho rằng, cái này cần phải bàn kỹ.
“Không cẩn thận tôi rất lo, phần nhà nước bù mà suốt đời dự án 3 - 4 chục năm có khi gấp nhiều lần so với số vốn đầu tư dự án”, ông Hiển nói và tiếp tục đề nghị phải làm kỹ và chặt chẽ vấn đề này.
Nhà nước không cam kết thì không ai muốn làm PPP
Giải trình thêm, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho rằng, điều kiện chia sẻ rủi ro như dự thảo đã rất chặt chẽ. Bên cạnh đó, mức chia sẻ cũng đã được điều chỉnh so với trước đó.
Cụ thể, theo ông Dũng, trước đây Chính phủ trình đối với phần giảm doanh thu của doanh nghiệp thì nhà nước chia sẻ không quá 50% nhưng phần tăng thu thì doanh nghiệp phải chia sẻ cho nhà nước không thấp hơn 50%.
"Nhiều ý kiến cho rằng không công bằng", ông Dũng nói và cho biết, dự thảo đã sửa lại theo hướng thống nhất chia sẻ theo tỷ lệ 50/50 kể cả phần doanh thu tăng và giảm.
Ông Vũ Hồng Thanh, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Quốc hội, cho biết dự thảo đã quy định chặt chẽ các điều kiện chia sẻ rủi ro trong dự án PPP. Ảnh: Gia Hân
|
Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định, phần giảm doanh thu chỉ được nhà nước chia sẻ khi đảm bảo các điều kiện chặt chẽ, còn đối với phần tăng doanh thu thì bất cứ dự án nào có doanh thu tăng hơn 125% đều phải chia sẻ 50% với nhà nước.
Cho ý kiến sau đó, Phó chủ tịch Quốc hội Uông Chu Lưu cũng cho rằng, chia sẻ rủi ro là điểm nhấn lớn nhất của dự án luật này, nhằm thu hút nhà đầu tư. Do đó, về quan điểm thì nên ủng hộ cơ chế chia sẻ rủi ro. Tuy nhiên, ông Lưu kiến nghị cần quy định mức chia sẻ, trình tự chia sẻ thế nào để thực hiện được và đồng tình với phương án tăng hay giảm doanh thu cũng chia theo tỉ lệ 50/50 để đảm bảo công bằng.
Tổng thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc thì cho rằng, nhiều quy định của luật chặt hơn cả đầu tư công trong khi trách nhiệm của nhà nước trong việc thanh toán thì chưa thấy nói tới.
“Nhà nước mà không cam kết thì chả ai muốn làm. Làm xong lúc đó mới đi xin thanh toán thì mệt lắm”, ông Phúc nói và kiến nghị cơ quan soạn thảo cần rà soát các quy định của dự thảo luật để đảm bảo thông thoáng, thực hiện mục tiêu thu hút đầu tư.
Kết luận phiên thảo luận, Phó chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng tình với cơ chế chia sẻ rủi ro vì đây là phương án cởi mở, thu hút nhà đầu tư.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng đồng tình chia sẻ rủi ro với điều kiện cụ thể, nhất là khi phần giảm doanh thu là do lỗi của nhà nước như việc thay đổi chính sách, quy hoạch, ảnh hưởng tới kết quả doanh thu. Tuy nhiên, ông Hiển đề nghị để 2 phương án về mức chia sẻ để Quốc hội tiếp tục thảo luận, quyết định.
Lê Hiệp
