So sánh các biện pháp ứng phó của Fed trước khủng hoảng tài chính và đại dịch virus corona

03/05/2020 08:25

03-05-2020 08:25:46+07:00

Những hệ lụy kinh tế do sự bùng nổ của đại dịch virus corona đang diễn ra với tốc độ chóng mặt.

Dưới đây là các mốc thời gian ghi lại những chính sách tiền tệ của Mỹ trong cuộc khủng hoảng tài chính gần nhất và trong đợt đại dịch hiện tại. Tính từ lần đầu tiên Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất để chống khủng hoảng cho tới giờ, thì trong cuộc khủng hoảng tài chính gần nhất phải mất đến 15 tháng lãi suất mới giảm về 0%; còn đối với dịch bệnh lần này, chỉ mất có 2 tuần. Trong cuộc khủng hoảng gần nhất, khoảng thời gian giữa việc hạ lãi suất về 0% và khởi điểm của chương trình mua trái phiếu không thời hạn là 49 tháng, còn lần này chỉ cách có 8 ngày.

Khủng hoảng dịch bệnh: 4 tháng đầu tiên

Tháng 12/2019: Xuất hiện những báo cáo đầu tiên về một loại virus mới đang lây nhiễm cho hàng trăm người, rồi hàng ngàn người ở Vũ Hán, Trung Quốc.
Ngày 21/01/2020: Ca nhiễm virus corona đầu tiên xuất hiện tại Mỹ.
Ngày 28-29/01/2020: Fed tổ chức cuộc họp chính sách đầu tiên trong năm. Các quan chức của Fed đánh giá 2020 là một năm có nhiều khả năng tăng trưởng kinh tế ổn định với những tín hiệu tích cực liên tiếp trên thị trường việc làm. Chủ tịch Fed, ông Jerome Powell, cũng thể hiện sự lạc quan dù có phần e ngại, trái với năm 2019 đầy biến động khi mà Fed phải cắt giảm lãi suất tới 3 lần để giảm thiểu những tác động do cuộc chiến thương mại của chính quyền Trump với Trung Quốc mang lại.
Thứ Sáu, ngày 28/02/2020: Trong một động thái hoàn toàn bất ngờ, ông Powel đưa ra một thông báo ngắn với cam kết sẽ có “hành động thích hợp” để đối phó với những tác động của đại dịch virus corona đến nền kinh tế trong bối cảnh thị trường chứng khoán xuất hiện dấu hiệu đi xuống, phí bảo hiểm rủi ro đối với trái phiếu doanh nghiệp gia tăng và thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng do tính thanh khoản cực thấp.
Thứ Hai, ngày 02/03/2020: Fed tổ chức một cuộc họp khẩn cấp bằng hình thức hội nghị truyền hình và nhất trí quyết định cắt giảm lãi suất bớt 0.5% như “một tín hiệu rõ ràng tới công chúng rằng các quan chức đã nhận thức được tình trạng hiện tại sẽ ảnh hưởng ra sao đến nền kinh tế và họ cũng đã sẵn sàng có những bước đi dứt khoát”. Theo đó, việc cắt giảm lãi suất được thông báo vào sáng ngày hôm sau 03/03.
Chủ Nhật, ngày 15/03/2020: Sau một cuộc họp khẩn cấp khác nữa bằng video, Fed lại tiếp tục thẳng tay hạ lãi suất bớt 1% về gần 0%, thay đổi định hướng chính sách, khởi động lại chương trình thu mua tài sản quy mô lớn và thiết lập hạn mức tín dụng chéo với 5 ngân hàng trung ương lớn trên thế giới, bên cạnh các biện pháp khác. Tại cuộc họp lần này, chỉ có một quan chức bất đồng quan điểm. Fed cho rằng đại dịch lần này sẽ “giáng một đòn mạnh mẽ đến các hoạt động kinh tế Mỹ trong ngắn hạn” và tuyên bố rõ ràng rằng “chúng tôi đã sẵn sàng sử dụng hết tất cả những công cụ trong tay để hỗ trợ cho dòng tín dụng tới các hộ gia đình và doanh nghiệp”.
Ngày 16-31/03/2020: Fed tung ra hàng loạt biện pháp để gia tăng tính thanh khoản trên các thị trường tài chính và hứa hẹn thực hiện chương trình thu mua tài sản quy mô lớn không giới hạn, bao gồm thu mua trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu đô thị.
Ngày 09/04/2020: Fed bơm vào nền kinh tế 2.3 ngàn tỷ USD thông qua chương trình cho vay khẩn cấp nhằm hỗ trợ các chính quyền địa phương cũng như các doanh nghiệp vừa và nhỏ.
29/04/2020: Fed cam kết giữ nguyên mức lãi suất gần 0% cho đến khi việc làm và lạm phát hoàn toàn phục hồi. Chủ tịch Jerome Powell cũng khẳng định Fed sẽ triển khai “tất cả các công cụ” để hỗ trợ nền kinh tế.

Khủng hoảng tài chính: 20 tháng đầu tiên

Tháng 04/2007: Xuất hiện những dấu hiệu bất ổn đầu tiên trên thị trường nhà ở Mỹ vào đầu năm 2006; New Century Financial Corp, công ty cho vay dưới chuẩn lớn nhất tại Mỹ đệ đơn xin phá sản vào tháng 04/2007.
Tháng 09/2007: Fed lần đầu tiên hạ lãi suất, biểu hiện quan ngại về tình trạng thắt chặt trên các thị trường tín dụng, vốn có thể khiến cho “sự điều chỉnh trên thị trường nhà ở” càng thêm trầm trọng. Tổ chức này có thể cắt giảm lãi suất thêm 7 lần trong vòng 15 tháng tới.
Tháng 12/2007: Kinh tế Mỹ chính thức rơi vào suy thoái, theo ghi nhận sau đó của Cục Nghiên cứu Kinh tế Quốc gia (NBER).
Tháng 03/2008: Fed giúp JP Morgan tiếp quản ngân hàng đầu tư Bear Stearns đang trên đà sụp đổ.
Tháng 09/2008: Khi cuộc khủng hoảng lên đến đỉnh điểm, những “ông lớn” trong lĩnh vực tài chính nhà ở như Fannie Mae và Freddie Mac được đưa vào danh sách đối tượng cần được giám hộ tài sản trong tuần đầu tiên của tháng. Chỉ hơn một tuần sau, ngân hàng đầu tư Lehman Brothers sụp đổ. Ngày tiếp theo, chính quyền giải cứu công ty bảo hiểm AIG khỏi tình trạng phá sản bằng gói cứu hộ 85 tỷ USD. Cùng ngày, giá trị tài sản ròng của Quỹ Reserve Primary Fund, quỹ thị trường tiền tệ lâu đời nhất tại Mỹ, giảm xuống dưới mức 1 USD/chứng chỉ quỹ, châm ngòi cho cuộc tháo chạy ở các quỹ thị trường tiền tệ.
Tháng 12/2008: Fed cắt giảm lãi suất lần cuối xuống gần mức 0%.