logo

Bao giờ thị trường chứng khoán Việt Nam lên hạng?

19-01-2022 08:09:13+07:00
19/01/2022 08:09 4

Bao giờ thị trường chứng khoán Việt Nam lên hạng?

Kể từ tháng 9/2018, FTSE đã xếp Việt Nam vào danh sách cân nhắc (watching list) để vào nhóm Thị trường mới nổi hạng hai (Secondary Emerging Market) và cho đến nay vẫn chưa có thay đổi gì...

Bao giờ thị trường chứng khoán Việt Nam lên hạng?

Nếu mục tiêu của Việt Nam là thị trường mới nổi đã phát triển trước năm 2025, ngang hàng với Thái Lan, Malaysia, Đài Loan như hiện nay thì cần rất nhiều nỗ lực khác, không chỉ là về hệ thống hạ tầng.

Dự kiến tháng 3/2022 sắp tới đây sẽ có một đánh giá giữa kỳ (Interim Review) cho việc thay đổi xếp hạng. Nếu được lên hạng thì có lợi gì và ai sẽ có lợi? Và quyết tâm để Việt Nam được xếp vào nhóm thị trường mới nổi có đủ mạnh?

Chuyện xếp hạng các thị trường chứng khoán

Các thị trường chứng khoán trên thế giới tùy theo mức độ phát triển của mình mà được phân loại thành các nhóm chính bao gồm: thị trường cận biên (frontier), thị trường mới nổi (emerging), và thị trường đã phát triển. Hiện nay có hai tổ chức xếp hạng thị trường uy tín nhất là FTSE và MSCI. Riêng đối với FTSE, nhóm thị trường mới nổi còn được chia làm hai là hạng hai (Secondary Emerging) và đã phát triển (Developed Emerging).

Các nhóm tiêu chí xếp hạng chính của FTSE và MSCI về chi tiết có những điểm khác nhau nhưng tổng thể là dựa trên GNI bình quân đầu người, quy mô và tính thanh khoản của thị trường, và việc tiếp cận thị trường thông qua các tiêu chí như độ mở đối với nhà đầu tư nước ngoài, mức độ khó dễ trong việc kiểm soát dòng vốn vào/ra, sự hiệu quả của hệ thống vận hành, các sản phẩm đầu tư trên thị trường, và sự ổn định về thể chế.

Ông Võ Đình Trí, Trường đại học Kinh tế Tp.HCM, IPAG Business School Paris và AVSE Global.

Với FTSE, các thị trường chứng khoán được phân loại dựa trên 6 nhóm tiêu chí chính là xếp hạng thu nhập của quốc gia theo GNI bình quân đầu người, mức độ rủi ro, thị trường và khung pháp lý, thị trường ngoại hối, thị trường cổ phiếu, và việc thực hiện lưu ký, bù trừ chứng khoán.

Việc xếp hạng đối với các thị trường chứng khoán là quan trọng trong việc thu hút các nhà đầu tư nước ngoài, đặc biệt là các quỹ đầu tư. Thông thường, các quỹ đầu tư từ các nước phát triển với nguồn vốn dồi dào sẽ chú trọng nhiều vào thị trường phát triển và thị trường mới nổi, chủ yếu hoán đổi danh mục giữa các thị trường này. Cho nên một thị trường chứng khoán từ nhóm cận biên chuyển sang nhóm mới nổi là một sự chuyển mình rất lớn trong việc thu hút dòng vốn nước ngoài.

Việc thu hút vốn của nhà đầu tư nước ngoài mang lại một số lợi ích nhất định.

Lợi ích thứ nhất là chất lượng quản trị của doanh nghiệp sẽ được nâng cao. Bởi vì các nhà đầu tư nước ngoài với các tiêu chuẩn ở thị trường đã phát triển, sẽ yêu cầu doanh nghiệp gia tăng tính minh bạch, tuân thủ các chuẩn mực tốt của thế giới trong vấn đề quản trị. Những trường hợp nhà đầu tư nước ngoài chiếm một tỷ lệ sở hữu đáng kể thì họ còn cùng tham gia hoạch định chiến lược, quản trị điều hành doanh nghiệp.

Lợi ích thứ hai là chất lượng của thị trường chứng khoán tăng, thể hiện qua việc bảo vệ tốt hơn quyền lợi nhà đầu tư cá nhân, thì sẽ thu hút thêm các nhà đầu tư trong nước. Thị trường phát triển thì lại thu hút thêm nhà đầu tư trong và ngoài nước, và là tiền đề để nâng thị trường lên nhóm đã phát triển.

Chất lượng quản trị của doanh nghiệp tăng, thị trường phát triển sẽ mang lại lợi ích thứ ba và là quan trọng nhất: tăng trưởng của nền kinh tế. Vì khi doanh nghiệp có nhiều cơ hội tiếp cận nguồn vốn hơn, không chỉ phụ thuộc vào hệ thống ngân hàng, và liên tục cố gắng để hoạt động hiệu quả hơn nếu không muốn bị nhà đầu tư loại bỏ cổ phiếu của mình trong danh mục thì sự phát triển của doanh nghiệp cũng là sự phát triển của nền kinh tế.

Việt Nam có quyết tâm lên hạng?

Câu trả lời ở đây không hề dễ chút nào. Bởi vì điểm nghẽn của việc lên hạng của Việt Nam hiện nay là ở cơ chế thanh toán bù trừ và lưu ký.

Luật Chứng khoán 2019 có hiệu lực từ 1/1/2021 và trước năm 2023, Trung tâm lưu ký chứng khoán Việt Nam (VSD) sẽ phải chuyển sang mô hình Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ chứng khoán.

Quan trọng nhất ở đây là việc hình thành mô hình bù trừ thanh toán theo cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (Central Counterparty Clearing House) cho các loại chứng khoán cơ sở. Việc triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm sẽ tăng đáng kể sức mua của nhà đầu tư, thanh khoản của thị trường tăng khi việc bán chứng khoán chờ về được áp dụng, và đồng thời cũng quản lý rủi ro mất khả năng thanh toán được tốt hơn.

Tuy nhiên, những hạn chế còn tồn tại hiện nay lại là những thiệt thòi cho nhà đầu tư nhỏ lẻ, thậm chí nhà đầu tư nước ngoài. Những trục trặc trong hệ thống thông tin khớp lệnh, chưa được bán chứng khoán chờ về ngay lập tức là cơ hội cho một số nhóm có thể chi phối thị trường, trong việc thiết lập mức giá một số cổ phiếu theo kế hoạch từ trước.

Nếu xét theo các tiêu chí để vào nhóm xếp hạng thị trường mới nổi hạng hai của FTSE thì thực sự không khó đối với thị trường Việt Nam, vấn đề là có quyết tâm thực hiện hay không. Và nếu mục tiêu của Việt Nam là thị trường mới nổi đã phát triển trước năm 2025, ngang hàng với Thái Lan, Malaysia, Đài Loan như hiện nay thì cần rất nhiều nỗ lực khác, không chỉ là về hệ thống hạ tầng.

Vì muốn được lên hạng này, việc bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư nhỏ lẻ, việc tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài, hệ thống giao dịch hiện đại tần suất cao cần rất nhiều nỗ lực và quyết tâm. Hiện nay, danh mục của nhà đầu tư nước ngoài ước tính khoảng 15% trên thị trường chứng khoán, cho thấy thị trường chứng khoán vẫn chủ yếu là của các nhà đầu tư trong nước. Nếu muốn tăng tỷ lệ này lên, không có cách nào khác là phải đưa thị trường Việt Nam vào nhóm xếp hạng cao hơn.

TS. Võ Đình Trí

VnEconomy

Tin cùng chuyên mục

vietstock
Ý kiến chuyên gia

Góc nhìn 06/07: Test lại ngưỡng 1,160 điểm?

05/07/2022 19:15

Với góc nhìn ngắn hơn, SHS cho rằng VN-Index vẫn có thể test lại ngưỡng 1,160 điểm trong các phiên tới, do đó nhà đầu tư nên thận trọng và chờ đợi cơ hội giải ngân mới.

Với góc nhìn ngắn hơn, SHS cho rằng VN-Index vẫn có thể test lại ngưỡng 1,160 điểm trong các phiên...

MBS 18.2 (-0.4) SHS 14.5 (-0.5)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

VND: VN-Index lên 1,500 điểm trong kịch bản tích cực

05/07/2022 17:07

CTCP Chứng khoán VNDirect (HOSE: VND) mới đây đã có báo cáo chiến lược thị trường trong 6 tháng cuối năm 2022. Trong đó, VND nhận định nếu khả quan, VN-Index có thể đạt trong khoảng 1,330-1,500 điểm vào cuối năm 2022.

CTCP Chứng khoán VNDirect (HOSE: VND) mới đây đã có báo cáo chiến lược thị trường trong 6 tháng...

VND 18.6 (-0.6)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Góc nhìn 05/07: Test ngưỡng 1,160 trong ngắn hạn?

04/07/2022 18:53

Theo nhận định của các công ty chứng khoán (CTCK), VN-Index vẫn có thể test lại ngưỡng 1,160 điểm thêm lần nữa, do đó nhà đầu tư ngắn hạn nên thận trọng và chờ đợi cơ hội giải ngân mới. Để thị trường bước vào đợt hồi phục lớn hơn cần có thêm sự gia tăng của dòng tiền giúp thanh khoản cải thiện trở lại ít nhất lên mức 14-15 ngàn tỷ khớp lệnh trên sàn HOSE.

Theo nhận định của các công ty chứng khoán (CTCK), VN-Index vẫn có thể test lại ngưỡng 1,160 điểm...


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Triển vọng của cổ phiếu PVT, GEG và DHG

04/07/2022 13:00

Theo khuyến nghị của công ty chứng khoán (CTCK), PVT có triển vọng từ việc đẩy mạnh đội tàu và nhu cầu vận chuyện phục hồi trở lại; DHG nhờ vị thế ngành và tài chính lành mạnh; GEG có tiềm năng hưởng lợi nhất từ các chính sách giá bán mới cho các dự án điện gió, điện mặt trời chuyển tiếp cùng kế hoạch đầu tư các dự án năng lượng tái tạo (NLTT) khá tham vọng.

Theo khuyến nghị của công ty chứng khoán (CTCK), PVT có triển vọng từ việc đẩy mạnh đội tàu và nhu...

ABS 11.3 (-0.5) ABS 11.3 (-0.5) BVS 18.6 (-0.5)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Góc nhìn tuần 04 - 08/07: Rủi ro ngắn hạn đã giảm dần?

03/07/2022 20:55

Theo nhận định của công ty chứng khoán (CTCK), áp lực bán có thể diễn ra trong những phiên đầu tháng, tuy nhiên thị trường đang có lực cầu hấp thụ tốt. Theo Chứng khoán Yuanta Việt Nam (YSVN), thị trường có dấu hiệu bước vào giai đoạn tích lũy ngắn hạn cho nên dòng tiền vẫn có thể sẽ phân hóa và thanh khoản tiếp tục ở mức thấp, nhưng YSVN đánh giá rủi ro ngắn hạn đã có dấu hiệu giảm dần và cơ hội ngắn hạn gia tăng.

Theo nhận định của công ty chứng khoán (CTCK), áp lực bán có thể diễn ra trong những phiên đầu...


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Nhà đầu tư nên áp dụng chiến lược nào trong bối cảnh giá dầu, hàng hóa tăng cao?

01/07/2022 10:55

Trong chương trình Talkshow kỳ 10 với chủ đề: “Cơ hội phục hồi và ẩn số 'vàng đen'” hôm 30/06/2022 do Báo Đầu tư tổ chức, bà Hoàng Việt Phương - Giám đốc Trung tâm Phân tích và Tư vấn Đầu tư, CTCP Chứng khoán SSI (SSI Research, HOSE: SSI) đã chia sẻ một số nhận định về triển vọng các ngành cũng như chiến lược giao dịch dành cho các nhà đầu tư.

Trong chương trình Talkshow kỳ 10 với chủ đề: “Cơ hội phục hồi và ẩn số 'vàng đen'” hôm 30/06/2022...

SSI 19.7 (-0.5)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Bà Hoàng Việt Phương (SSI): Đây là thời điểm rất thuận lợi nếu muốn đầu tư dài hạn

01/07/2022 08:43

Chia sẻ tại Talkshow “Cơ hội phục hồi và ẩn số vàng đen” diễn ra ngày 30/06, bà Hoàng Việt Phương, Giám đốc Trung tâm Phân tích và tư vấn đầu tư CTCP Chứng khoán SSI nhận định thị trường chứng khoán vừa trải qua một đợt sụt giảm mạnh và đây chắc là một điểm rất thuận lợi theo nghĩa nếu muốn có khoản đầu tư dài hạn thì định giá thị trường chắc chắn đã hấp dẫn hơn nhiều so với trước kia.

Chia sẻ tại Talkshow “Cơ hội phục hồi và ẩn số vàng đen” diễn ra ngày 30/06, bà Hoàng Việt Phương...

SSI 19.7 (-0.5)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Góc nhìn 01/07: VN-Index tích lũy quanh ngưỡng 1,200 điểm?

30/06/2022 19:35

BSC cho rằng nhịp điều chỉnh hiện tại sẽ khiến VN-Index tích lũy quanh ngưỡng 1,200 điểm trong các phiên giao dịch tới.

BSC cho rằng nhịp điều chỉnh hiện tại sẽ khiến VN-Index tích lũy quanh ngưỡng 1,200 điểm trong các...

BID 36.3 (1.25) BSC 14.4 (0) BVH 52.8 (-0.9)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Chuyên gia bình luận gì về việc rút ngắn chu kỳ thanh toán T+2?

30/06/2022 19:00

Theo dự thảo của VSD, nhà đầu tư sẽ giao dịch được vào chiều ngày T+2 khi chứng khoán và tiền đã được hoàn tất thanh toán chứ không phải đợi tới ngày T+3 như trước nữa. Các chuyên gia đánh giá đây là thông tin tích cực với thị trường.

Theo dự thảo của VSD, nhà đầu tư sẽ giao dịch được vào chiều ngày T+2 khi chứng khoán và tiền đã...

SSI 19.7 (-0.5)


vietstock
Ý kiến chuyên gia

Góc nhìn 30/06: Phân hóa?

29/06/2022 20:19

TVSI cho rằng có lẽ sự phân hóa sẽ tiếp diễn thêm một vài phiên giao dịch nữa cho tới khi các cổ phiếu cùng đạt tới điểm tới hạn và chịu áp lực thoái lui.

TVSI cho rằng có lẽ sự phân hóa sẽ tiếp diễn thêm một vài phiên giao dịch nữa cho tới khi các cổ...

NAV 21.6 (-0.15) SHS 14.5 (-0.5)


Về đầu trang