Luật cần đi vào “ngóc ngách” của thực tế

21-01-2022 10:57:00+07:00
21/01/2022 10:57 2

Luật cần đi vào “ngóc ngách” của thực tế

Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đã có 10 năm nay, thực tế cuộc sống đã có sự thay đổi và phát sinh những vấn đề mới.

Dự thảo luật cần đi vào từng “ngóc ngách” của thực tế và phải có tính khả thi cao.

Trong dự thảo có đề cập đến một số vấn đề tôi nhất trí, như cấm quảng cáo gây lừa dối cho người tiêu dùng, cấm đưa hình ảnh những người nổi tiếng để quảng cáo hàng hóa, không ép buộc người tiêu dùng trong quảng cáo, tiếp thị để bán hàng hóa...

Thực trạng này trước đây cũng đã có, nhưng thời gian gần đây lại “rộ lên”, nhất là với bán hàng online đang phát triển. Tuy nhiên, theo tôi có một số vấn đề cần phải bổ sung thêm mà trong dự thảo chưa đề cập đến.

Thứ nhất, là giao dịch, mua bán. Hiện nay trong Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng chỉ mới nói về chất lượng hàng hóa, chưa nói đến vấn đề bảo vệ hàng hóa cho người tiêu dùng một cách hợp lý.

Hiện tượng đầu cơ giá, thao túng giá, bán giá cao vô lý so với giá thực tế đầu vào còn đang có những bất cập. Do đó, nên đưa vào luật nghiêm cấm thao túng giá, ép giá mua giá bán gây tổn hại đến người chăn nuôi, sản xuất và tiêu dùng. Đây là vấn lớn nhất hiện nay, vì nó đang còn “ẩn, hiện” rất “mờ ảo”, nên luật cần quy định rõ vấn đề này.

Bên cạnh đó, cần nghiêm cấm lợi dụng thế lực mạnh của mình về lưu thông hàng hóa để thao túng giá, ép giá gây thiệt hại cho sản xuất và người tiêu dùng, tạo ra mức giá vô lý trên thị trường.

Thứ hai, các đơn vị bán hàng online, các trang mạng điện tử cho thuê gian hàng cũng phải chịu trách nhiệm liên đới về chất lượng hàng hóa, hay giá cả vô lý.

Thứ ba, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng không nằm trong phạm vi hẹp, bao gồm từ ăn uống, giao thông đến dịch vụ... Vì xã hội phát triển văn minh nên nhiều người tiêu dùng bị “o ép” và vi phạm quyền lợi người tiêu dùng.

Thứ tư, trách nhiệm của các cơ quan quản lý nhà nước về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, như Bộ Tài chính, Tổng cục Thuế, Cục Quản lý giá, Cục Quản lý cạnh tranh... khi để xảy ra những hiện tượng ép giá, vi phạm chèn ép cạnh tranh gây thiệt hại cho xã hội... hoặc để xảy ra phổ biến tại một địa phương hay một nhóm ngành hàng thì có phải chịu trách nhiệm hay không?

Về vấn đề doanh nghiệp dùng “quyền lực mềm” là thế mạnh tranh thị trường, đơn cử những siêu thị có thế mạnh, doanh thu lớn không có nhiều, nhưng sản xuất hàng hóa lại rất lớn. Cho nên “chen chân” vào được thường rất khó khăn do bị thao túng và chèn ép.

Tại một hội nghị về thương mại tôi tham dự và được nghe chia sẻ của một hộ gia đình sản xuất nước trà hoa cúc thì được biết, mặc dù rất mong muốn đưa hàng vào siêu thị, nhưng câu chuyện “mãn tính” khi vào đây là chiết khấu cao, thanh toán chậm vẫn tái diễn. Nên “dù có muốn cũng không dám vào”.

Như vậy, thực trạng này đã kìm hãm sản xuất sạch, làm cho hàng hóa Việt bị lép vế trên “sân nhà”. Vấn đề rất lớn nhưng trong dự thảo luật chưa đưa vào. Thực tế, đây là nhóm lợi ích, nhóm có thế mạnh đang thao túng.

Các cơ quan quản lý nhà nước chưa quan tâm đến vấn đề này. Chúng ta mới chỉ làm tốt khâu khen thưởng, còn việc chia sẻ hay làm “trọng tài” lại chưa lưu tâm.

Vì chúng ta chưa có luật hóa phân phối lợi nhuận trong chuỗi giá trị hàng hóa. Vậy, nên chăng cần phải đưa luật hóa về phân phối giá trị vào trong vấn đề này? Lợi nhuận ở đâu, từng khâu cần được cân nhắc sao cho hài hòa.

Vấn đề này cũng đã được Thủ tướng Phạm Minh Chính nhiều lần nói đến, đó là lợi nhuận hài hòa, rủi ro chia sẻ. Đơn cử, có những siêu thị “đòi” chiết khấu đến 45% thì làm sao có thể gọi là hài hòa lợi nhuận.

Ngoài ra, trong hợp đồng giao kèo mua bán hiện nay có tình trạng “thảo đơn phương”. Nếu bên gửi sản phẩm sửa lại nhưng bên cho gửi không đồng ý là “lập tức” bị bỏ hàng ra ngoài. Do đó, cũng cần quy định nghiêm cấm soạn thảo văn bản mang tính áp đặt, không có sự thỏa thuận thực sự giữa hai bên.

Một vấn đề khác, mặc dù không liên quan đến luật cạnh tranh nhưng cũng dán tiếp ảnh hưởng đến người tiêu dùng. Đó là, từ việc thao túng, ép giá lại mang tiền này đi khuyến mại, quảng cáo để “hạ đối thủ” cạnh tranh.

Từ những phân tích trên, tôi kiến nghị dự thảo luật cần đi vào từng “ngóc ngách” của thực tế và phải có tính khả thi cao. Đồng thời, luật ra là phải có nghị định ngay.

Nếu ban hành nghị định chậm thì luật sẽ không thể đi vào được cuộc sống vì không chi tiết hóa. Khi đó, luật sẽ nhanh chóng bị lạc hậu và phải thay đổi. Luật không đi vào cuộc sống thì giá trị sẽ không cao.

Vũ Vinh Phú - Chuyên gia kinh tế

Diễn Đàn Doanh Nghiệp

Tin cùng chuyên mục

vietstock
Kinh tế - Đầu tư

FDI 5 tháng đầu năm 2022: Vốn đăng ký mới giảm nhưng vốn góp mua cổ phần tăng mạnh

27/05/2022 15:55

Theo số liệu của Bộ Kế hoạch & Đầu tư, tính đến ngày 20/5/2022, tổng vốn đăng ký cấp mới, điều chỉnh và góp vốn mua cổ phần, mua phần vốn góp (GVMCP) của nhà đầu tư nước ngoài (ĐTNN) đạt trên 11.71 tỷ USD, bằng 83.7% so với cùng kỳ năm 2021. Trong đó, tuy vốn đăng ký mới giảm 53.4%, nhưng vốn điều chỉnh và GVMCP tăng mạnh lần lượt là 45.4% và 51.6%.

Theo số liệu của Bộ Kế hoạch & Đầu tư, tính đến ngày 20/5/2022, tổng vốn đăng ký cấp mới, điều...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Vụ Việt Á: Khởi tố, bắt tạm giam Giám đốc CDC Đắk Lắk

27/05/2022 13:47

Sáng 27/5, Cơ quan điều tra đã tống đạt quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam ông Trịnh Quang Trí, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Đắk Lắk để điều tra về hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng. Ông Trí bị cáo buộc có hành vi sai phạm trong việc mua sắm kit test COVID-19 của Công ty Việt Á, gây thiệt hại tài sản của Nhà nước hơn 6 tỷ đồng.

Sáng 27/5, Cơ quan điều tra đã tống đạt quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam ông Trịnh Quang...

CDC 17.6 (-0.2)


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Cần sớm cơ cấu lại các ngành công nghiệp để nâng cao năng suất lao động

27/05/2022 09:26

Công nghiệp Việt Nam có tốc độ tăng năng suất lao động thấp nhất trong các ngành kinh tế, chậm đổi mới công nghệ, đội ngũ lao động tay nghề thấp, công nghiệp công nghệ thấp chiếm tỉ trọng cao… Đây tiếp tục là những thách thức cần xử lý để đạt mục tiêu đến năm 2030 Việt Nam là nước có công nghiệp hiện đại, thuộc nhóm 15 nước xuất khẩu lớn nhất thế giới.

Công nghiệp Việt Nam có tốc độ tăng năng suất lao động thấp nhất trong các ngành kinh tế, chậm đổi...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Không để tình trạng giá cước leo thang, giảm lượng vận tải hàng hóa

26/05/2022 20:40

Ngành giao thông vận tải tiếp tục có các giải pháp tăng cường kiểm tra, kiểm soát từ giá cước đến việc đảm bảo an toàn giao thông trong lĩnh vực hoạt động vận tải.

Ngành giao thông vận tải tiếp tục có các giải pháp tăng cường kiểm tra, kiểm soát từ giá cước đến...

ACV 86.8 (-0.1)


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Đề xuất xem xét tái khởi động dự án điện hạt nhân Ninh Thuận

26/05/2022 19:52

Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đề nghị Chính phủ xem xét tạm giữ quy hoạch đối với các vị trí dự kiến xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và 2.

Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đề nghị Chính phủ xem xét tạm giữ quy hoạch đối với các vị trí dự kiến...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Việt Nam sẵn sàng trở thành 'cứ điểm' sản xuất quan trọng của thế giới

26/05/2022 11:00

Theo Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông, Việt Nam đã và đang chuẩn bị những điều kiện cần thiết để sẵn sàng đón nhận làn sóng chuyển dịch đầu tư mới, trở thành "cứ điểm" sản xuất quan trọng của thế giới. Các nhà đầu tư đến từ châu Á, châu Âu, Hoa Kỳ và ASEAN đang tiếp tục đẩy mạnh đầu tư vào Việt Nam.

Theo Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông, Việt Nam đã và đang chuẩn bị những điều kiện...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Tổng cục Hải quan nói gì về nhập khẩu xe sang "đội lốt" quà biếu tặng?

26/05/2022 08:12

Tổng cục Hải quan khẳng định, những sai phạm trong việc cấp phép nhập khẩu và thực hiện thủ tục hải quan với xe ô tô nhập khẩu dưới dạng quà biếu tặng sẽ được xử nghiêm, không bao che. Đồng thời, những doanh nghiệp "ma" khai báo gian dối cũng bị xử lý đúng quy định...

Tổng cục Hải quan khẳng định, những sai phạm trong việc cấp phép nhập khẩu và thực hiện thủ tục hải...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Doanh nghiệp lao đao vì giá xăng dầu: Cách nào hạ nhiệt ?

26/05/2022 07:02

Giá xăng dầu liên tiếp tăng giá từ đầu năm đến nay và đã vượt 30.000 đồng/lít, mức cao nhất trong lịch sử khiến doanh nghiệp (DN) gặp khó. Chuyên gia cho rằng, cần sớm thực hiện các giải pháp để hạ nhiệt giá xăng dầu nhằm hỗ trợ các DN.

Giá xăng dầu liên tiếp tăng giá từ đầu năm đến nay và đã vượt 30.000 đồng/lít, mức cao nhất trong...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

Vụ giám đốc tự tử tại tòa: Sudico sẵn sàng hòa giải với Land Hà Hải

25/05/2022 21:30

Tại phiên xử phúc thẩm, đại diện Sudico đưa ra quan điểm bày tỏ thiện chí hòa giải với Land Hà Hải về vụ tranh chấp lô đất ở Đà Nẵng.

Tại phiên xử phúc thẩm, đại diện Sudico đưa ra quan điểm bày tỏ thiện chí hòa giải với Land Hà Hải...


vietstock
Kinh tế - Đầu tư

ĐBQH hoài nghi về sức khỏe các tập đoàn lớn sau vụ FLC, Tân Hoàng Minh

25/05/2022 11:15

Đại biểu Quốc hội đặt câu hỏi về sức khỏe thực sự của các tập đoàn kinh tế lớn hiện nay và đề nghị Chính phủ đánh giá một cách cụ thể.

Đại biểu Quốc hội đặt câu hỏi về sức khỏe thực sự của các tập đoàn kinh tế lớn hiện nay và đề nghị...

CPI 5.3 (0.1) FLC 5.97 (-0.23)


Về đầu trang