Doanh nghiệp tư nhân trong nước ngày càng quan trọng trong hoạt động M&A

Doanh nghiệp tư nhân trong nước ngày càng quan trọng trong hoạt động M&A

Theo lãnh đạo Bộ Tài chính, doanh nghiệp tư nhân trong nước ngày càng trở thành một thành tố quan trọng thúc đẩy sự phát triển của thị trường M&A Việt Nam. Ngày càng nhiều doanh nghiệp ngoại muốn bắt tay với doanh nghiệp nội trong đầu tư, sản xuất - kinh doanh.

Chiều 09/12, Diễn đàn Mua bán - Sáp nhập Doanh nghiệp Việt Nam 2025 (M&A Vietnam Forum 2025) do Báo Tài chính - Đầu tư tổ chức với chủ đề “Vị thế mới - Vận hội mới” diễn ra trong bối cảnh thị trường M&A Việt Nam duy trì được sự ổn định, trái ngược với gam màu trầm của khu vực Đông Nam Á trong phần lớn năm 2025.

Vị thế doanh nghiệp tư nhân trong hoạt động M&A

Trong năm 2025, hoạt động M&A tại Đông Nam Á đối mặt với nhiều thách thức như thị trường tài chính thắt chặt, khác biệt về kỳ vọng định giá và rủi ro địa chính trị - pháp lý, khiến tâm lý nhà đầu tư trở nên thận trọng. Tuy nhiên, Việt Nam vẫn giữ được đà ổn định nhờ loạt thương vụ quy mô lớn, có tính chọn lọc, cùng sự tham gia mạnh mẽ của các nhà đầu tư chiến lược trong khu vực.

Theo thống kê của KPMG, 10 tháng đầu năm nay, Việt Nam có 218 thương vụ, trị giá 2.3 tỷ USD, phản ánh xu hướng thẩm định kỹ lưỡng định giá thận trọng, nhất là tại những ngành chịu sức ép biên lợi nhuận hoặc nhu cầu tăng trưởng chậm. Các thương vụ nổi bật năm chủ yếu tập trung vào bất động sản, vật liệu, tài chính và y tế. Một số thương vụ lớn trị giá 1-1.5 tỷ USD đang trong giai đoạn hoàn tất, dự kiến tạo cú hích mới cho giai đoạn 2026-2027.

Dòng vốn nước ngoài chiếm 30% tổng giá trị giao dịch, đặc biệt từ Singapore, Nhật Bản, Mỹ và Hàn Quốc dẫn dắt nhiều thương vụ lớn nhất trong năm.

Phát biểu tại diễn đàn, ông Trần Quốc Phương - Thứ trưởng Bộ Tài chính khẳng định hoạt động M&A góp phần huy động nguồn lực cho nền kinh tế. Trên thị trường M&A, các nhà đầu tư Việt Nam tiếp tục giữ vai trò quan trọng.

Giờ đây khi kinh tế thế giới dần ổn định, kinh tế Việt Nam tăng trưởng và được đánh giá là thị trường an toàn, hấp dẫn các nhà đầu tư tiềm năng cả trong và ngoài nước. Đặc biệt là lĩnh vực công nghệ điện tử, bán dẫn, NVIDIA và Quancom đều đã mua lại cổ phần từ các tập đoàn trong nước để triển khai các hoạt động R&D và phát triển lĩnh vực AI tại Việt Nam. 

Ông Trần Quốc Phương - Thứ trưởng Bộ Tài chính phát biểu tại Diễn đàn M&A 2025 chiều 09/12/2025 tại TPHCM.

Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, khu vực tư nhân trong nước đang có cơ hội thuận lợi chưa từng có để tăng tốc, phát triển. Ngày càng nhiều doanh nghiệp ngoại muốn bắt tay với doanh nghiệp nội để thực hiện các kế hoạch đầu tư, sản xuất - kinh doanh. Doanh nghiệp tư nhân trong nước ngày càng trở thành một thành tố quan trọng thúc đẩy sự phát triển của thị trường M&A Việt Nam.

Việt Nam đang bắt đầu bước vào chặng đường phát triển mới mục tiêu tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026-2030. Để thúc đẩy tăng trưởng, một trong những giải pháp được đẩy mạnh là huy động mọi nguồn lực trong xã hội cho đầu tư phát triển, trong đó đầu tư nước ngoài là một nguồn lực quan trọng.

Thứ trưởng cho biết đang xây dựng đề án đầu tư nước ngoài và đề án thu hút vốn đầu tư nước ngoài thế hệ mới với các định hướng về thể chế chính sách, cộng hưởng với nỗ lực sửa đổi các luật như đất đai, quy hoạch, đầu tư, thuế… trong đó có các quy định về ưu đãi đầu tư, đơn giản hóa quy trình, thủ tục đầu tư… Điều này sẽ giúp môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam tiếp tục được cải thiện, qua đó góp phần quan trọng thúc đẩy dòng vốn đầu tư chất lượng cao vào Việt Nam cũng như thúc đẩy sự phát triển của khu vực kinh tế tư nhân trong nước.

Xu hướng M&A quay về giá trị cốt lõi

Ông Michael Dwyer, Trưởng bộ phận Tư vấn Thương vụ, KPMG Việt Nam nhận định nguồn vốn tư nhân nhàn rỗi của các quỹ toàn cầu vẫn được duy trì mạnh, đặc biệt tại Châu Á – Thái Bình Dương, nhưng việc huy động vốn diễn ra có chọn lọc. Việt Nam ghi nhận sự phân hóa rõ rệt.

Theo đó, doanh nghiệp chất lượng cao, quy mô tầm trung đến lớn với quản trị minh bạch và khả năng sinh lời được chứng minh, mức định giá hợp lý, cấu trúc chia sẻ rủi ro, tập trung tính bền vững của dòng tiền, những rủi ro không nằm trên sổ sách kế toán sẽ thu hút sự quan tâm mạnh mẽ. Ngược lại, doanh nghiệp yếu hơn đối mặt với quy trình giao dịch kéo dài hoặc cần tái cấu trúc vốn.

Y tế, giáo dục, B2B và dịch vụ thiết yếu (logistics, xử lý chất thải & năng lượng/ESG, dịch vụ công nghiệp, tài chính tiêu dùng) được đánh giá là những lĩnh vực tạo dòng tiền bền vững. Trong đó, y tế nhờ nhu cầu gia tăng của tầng lớp trung lưu, giáo dục và đào tạo được thúc đẩy bởi xu hướng nhân khẩu học và nhu cầu nâng cao kỹ năng.

Các thương vụ bị đình trệ những năm gần đây đã tạo nên áp lực giá, các doanh nghiệp phải đối mặt với việc định giá lại. Khi thị trường trở nên chính thống hơn thì mức định giá và cơ sở đầu tư sẽ hợp lý hơn. Bên cạnh đó, khi môi trường pháp lý được cải thiện, niềm tin của nhà đầu tư sẽ được cải thiện cùng thanh khoản thị trường.

Năm 2026, theo ông Michael Dwyer, hoạt động M&A sẽ không theo đuổi về số lượng mà thay đổi về chất lượng. Thị trường sẽ trở nên kỷ luật, chọn lọc kỹ lưỡng hơn. Khi đối tác tạo ra giá trị dài hạn, tăng tính thanh khoản, thương vụ mang tính thuyết phục cao, thì Việt Nam tiếp tục là thị trường hấp dẫn trong khu vực Đông Nam Á.

Tiến Vũ

FILI

- 15:48 09/12/2025