Từ nâng hạng đến hành trình phát triển bền vững còn nhiều thách thức
Từ nâng hạng đến hành trình phát triển bền vững còn nhiều thách thức
Việc FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam đánh dấu bước tiến lớn về chất lượng và độ tin cậy. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, đó mới chỉ là điểm khởi đầu cho một hành trình cải cách sâu rộng, hướng đến thị trường vốn phát triển an toàn và bền vững.
Nâng hạng, bước mở đầu cho chặng đường dài
Phát biểu tại Diễn đàn Triển vọng thị trường vốn Việt Nam 2026, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) Bùi Hoàng Hải nhấn mạnh việc được FTSE Russell nâng hạng là kết quả của hơn hai thập kỷ cải cách không ngừng. Đây không chỉ là bước tiến kỹ thuật, mà còn là sự khẳng định chất lượng và mức độ hấp dẫn của thị trường Việt Nam trong mắt nhà đầu tư quốc tế.
Tuy nhiên, ông Hải cho rằng nâng hạng chỉ mở ra một giai đoạn mới. Phát triển thị trường đòi hỏi sự cân bằng giữa chính sách, sản phẩm và chất lượng nhà đầu tư. Ông đặc biệt nhấn mạnh vai trò của các nhà đầu tư tổ chức, nhất là nhà đầu tư nước ngoài, trong việc nâng chuẩn minh bạch và quản trị thị trường.
Ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) - Ảnh: VGP |
Theo lãnh đạo UBCKNN, bảo vệ nhà đầu tư trước hết bắt đầu từ chính kiến thức của họ. Một thị trường bền vững phải được xây dựng đồng thời trên khung pháp lý đồng bộ, cơ chế sản phẩm rõ ràng và chương trình đào tạo nhà đầu tư rộng khắp.
Sắp tới, UBCKNN và Bộ Tài chính sẽ triển khai nhiều giải pháp để nâng cao an toàn và hiệu quả thị trường. Trong đó, cơ chế đối tác thanh toán bù trừ trung tâm (CCP), dự kiến vận hành từ quý I/2027, được kỳ vọng là bước đột phá giúp kiểm soát rủi ro hệ thống và tạo thêm niềm tin cho các quỹ nước ngoài.
Về hạ tầng, sau khi hệ thống KRX đi vào hoạt động, thanh khoản thị trường đã tăng mạnh, bình quân hơn 29.000 tỷ đồng mỗi phiên. Điều này đặt ra yêu cầu tiếp tục nâng cấp năng lực xử lý và mở rộng quy mô sản phẩm, đặc biệt là trái phiếu xanh, trái phiếu hạ tầng và các công cụ tài chính dài hạn.
Kỳ vọng mới từ dòng vốn quốc tế
Ông Phạm Lưu Hưng, Giám đốc Trung tâm Phân tích và Tư vấn Đầu tư SSI, chia sẻ rằng phản ứng của nhà đầu tư nước ngoài cho thấy niềm tin đối với thị trường Việt Nam đang cải thiện mạnh. Khác với các năm trước, năm nay nhiều tổ chức quốc tế đến Việt Nam ngay sau thông tin nâng hạng, trong đó có các công ty môi giới lớn của Mỹ. Một số quỹ từng rút lui trước đây cũng quay trở lại để tìm hiểu cơ hội.
Tuy nhiên, theo ông Hưng, điều thị trường quan tâm không chỉ là việc đã nâng hạng, mà là Việt Nam sẽ tiếp tục làm gì để tiến tới chuẩn MSCI. Trong 18 tiêu chí MSCI đưa ra, Việt Nam đã đáp ứng 10 tiêu chí. Cơ chế CCP được kỳ vọng giúp xử lý nhiều vấn đề còn lại, đặc biệt là yêu cầu về room ngoại. Ông Hưng cho biết room ngoại của Việt Nam đã vượt mức 90 tỷ USD, con số khá cao trong khu vực.
Ngoài chính sách, ông Hưng nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp niêm yết: phải nâng chuẩn quản trị, minh bạch thông tin và cải thiện chất lượng báo cáo để phù hợp với yêu cầu của nhà đầu tư toàn cầu.
TS Lê Minh Nghĩa, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn Tài chính Việt Nam - Ảnh: VGP
|
TS Lê Minh Nghĩa, Chủ tịch Hiệp hội Tư vấn Tài chính Việt Nam, nhận định năm 2025 là năm bản lề với 3 nền tảng quan trọng. Theo ông Nghĩa, đó là thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng lên "thị trường mới nổi thứ cấp"; khung pháp lý cho tài sản mã hóa bước đầu hình thành với Luật Công nghiệp công nghệ số và Nghị quyết 05/2025/NQ-CP của Chính phủ; Quốc hội ban hành Nghị quyết 222/2025/QH15 về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam, mở đường cho việc phát triển mô hình trung tâm tài chính tầm khu vực.
Theo TS Nghĩa, đây là những "nền móng" giúp thị trường vốn bước vào giai đoạn phát triển mới với niềm tin và quyết tâm cao hơn.
Đầu tư công nghệ và tái cấu trúc thị trường vốn
Ở góc độ chính sách, ông Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, nhận định thị trường vốn có vai trò đặc biệt quan trọng, nhất là trong bối cảnh tín dụng ngân hàng không thể tăng mãi vì rủi ro lạm phát và bất ổn vĩ mô.
Ông Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương - Ảnh: VGP |
Theo ông Hiển, thị trường vốn cần được hoàn thiện cả "hàng hóa" và cơ chế. Doanh nghiệp chưa đủ điều kiện niêm yết có thể huy động vốn qua trái phiếu gắn với tài sản bảo đảm hoặc xếp hạng tín nhiệm. Đối với cổ phiếu, vấn đề sở hữu nước ngoài và quy định IPO cần tiếp tục điều chỉnh để phù hợp mục tiêu nâng hạng.
Ông Hiển cũng nhấn mạnh cơ hội từ tài sản số và blockchain, song cho rằng việc triển khai cần thận trọng, thí điểm từng bước nhưng không để chậm trễ.
Về góc nhìn công nghệ, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam Phan Đức Trung cho biết khung pháp lý cho tài sản số đang dần hình thành. Tuy nhiên, để tài sản số trở thành nguồn vốn quan trọng, cần đồng bộ bốn yếu tố: nhân lực, công nghệ, pháp lý và tuân thủ.
TS Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách tài chính tiền tệ quốc gia - Ảnh: VGP
|
Theo TS Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, Việt Nam bước vào giai đoạn mới với nhiều biến động toàn cầu, đòi hỏi mô hình tăng trưởng cân bằng giữa tốc độ, chất lượng và tính bền vững.
Ông Lực cho rằng Việt Nam cần đầu tư nhiều hơn vào khoa học, công nghệ, đồng thời nâng cấp thị trường vốn để huy động nguồn lực dài hạn.
"Hiện vốn cổ phiếu chỉ chiếm khoảng 10% GDP, trong khi ngân hàng vẫn cung ứng phần lớn vốn cho nền kinh tế. Điều này cho thấy thị trường vốn còn dư địa rất lớn để phát triển", TS Cấn Văn Lực nói.
Anh Minh
- 19:39 12/12/2025
