Nhìn lại 2025: Những trào lưu đã định hình thế hệ trẻ Việt Nam
Không chỉ là những hiện tượng nhất thời, các trào lưu công nghệ, văn hóa và cộng đồng trong năm 2025 đã phác họa rõ nét cách người trẻ Việt Nam tiêu dùng, sáng tạo và thể hiện lòng yêu nước trong kỷ nguyên số.
Năm 2025 được xem là năm "cao điểm" của các trào lưu xã hội, văn hóa và công nghệ, phản ánh rõ nét sự dịch chuyển trong tư duy, hành vi và cách thể hiện bản thân của thế hệ trẻ Việt Nam. Từ những chiến dịch cộng đồng lay động cảm xúc, các hiện tượng giải trí mang màu cờ sắc áo, cho đến làn sóng công nghệ tái định nghĩa phong cách sống, một bức tranh đa chiều hiện ra về Gen Z và Gen Alpha: hài hước nhưng thực tế, năng động nhưng không hời hợt, giàu cá tính nhưng đồng thời mang trong mình trách nhiệm xã hội ngày càng rõ nét.
Trong năm 2025, công nghệ không còn đơn thuần là công cụ hỗ trợ mà đã hòa vào đời sống thường nhật, trở thành một phần trong bản sắc và phương thức thể hiện của giới trẻ Việt. Công nghệ là cách họ kể câu chuyện của mình, kết nối với cộng đồng và khẳng định vị trí trong thế giới số đang vận động không ngừng.
Trí tuệ nhân tạo (AI) là minh chứng rõ nét nhất cho sự chuyển dịch này. Năm 2025 đánh dấu giai đoạn AI hoàn tất quá trình "dân chủ hóa" - từ một công nghệ mang tính chuyên môn cao trở thành "đối tác" sáng tạo của Gen Z. Trào lưu "đóng vỉ" chân dung, nơi người dùng biến hình ảnh cá nhân thành mô hình đồ chơi hành động với phong cách retro chỉ trong vài giây bằng ChatGPT-4o và DALL-E, đã nhanh chóng lan rộng trên các nền tảng mạng xã hội.
Song song với đó là hàng loạt xu hướng sáng tạo hình ảnh khác như tạo ảnh đứng giữa trời tuyết, ảnh cưới lãng mạn, ảnh chân dung phong cách điện ảnh nền đỏ, ảnh polaroid hoài cổ, hay những màn "biến hình" thành nhân vật cổ tích, tiên cá. Các trào lưu này thu hút lượng tương tác lớn, khẳng định vai trò của AI như một công cụ tự thể hiện bản sắc số đầy quyền năng.
Sự phổ cập của AI còn được phản ánh qua các con số. Tại Việt Nam, 78% dân số trực tuyến đã từng sử dụng AI; trong đó 31% dùng để chỉnh sửa ảnh và video, 29% phục vụ việc viết nội dung, theo báo cáo của Decision Lab. AI không chỉ dừng lại ở giải trí mà ngày càng hiện diện trong học tập và phát triển kỹ năng, kéo theo nhu cầu nhân lực AI và Machine Learning tăng mạnh. Các chương trình đào tạo như AI camp nở rộ, chuẩn bị cho một thế hệ lao động mới sẵn sàng bước vào kỷ nguyên chuyển đổi số. Tuy vậy, song hành với cơ hội là những thách thức về quyền riêng tư và tương lai việc làm, cho thấy tác động hai mặt của cuộc cách mạng công nghệ đang diễn ra.
Cùng với AI, thị trường công nghệ năm 2025 còn chứng kiến cơn sốt mang tính biểu tượng mang tên iPhone 17. Lần đầu tiên Việt Nam góp mặt trong danh sách các thị trường ra mắt toàn cầu, tạo nên làn sóng mua sắm chưa từng có. Hơn 250,000 đơn đặt cọc chỉ sau vài ngày mở bán, mang lại doanh thu ước tính từ 7,500 đến 12,000 tỷ đồng. Phiên bản Pro Max chiếm tới 65-80% tổng đơn hàng, phản ánh rõ xu hướng ưu tiên công nghệ cao cấp của người tiêu dùng trẻ.
Sự nhạy bén với công nghệ của thế hệ trẻ năm 2025 không chỉ nhằm khẳng định cá tính mà còn trở thành công cụ để thực thi trách nhiệm xã hội. Trên không gian mạng, Gen Z đã khởi xướng một cuộc "thanh lọc" mạnh mẽ, chưa từng có tiền lệ, hướng tới sự minh bạch và chuẩn mực trong đời sống công cộng.
Năm 2025 được gọi là "năm thanh lọc" hay "năm số 9" theo thần số học, biểu trưng cho việc khép lại những điều độc hại để mở ra một chu kỳ mới. Tinh thần này khởi phát từ lĩnh vực giải trí - nơi hàng loạt người nổi tiếng đối diện với sự quay lưng của công chúng do quảng cáo sai sự thật, lừa dối khách hàng hay vi phạm pháp luật.
Những cái tên bị "thanh lọc" trải dài từ BTV Quang Minh, BTV Hoàng Linh, MC Vân Hugo (quảng cáo sai sự thật), team Hằng Du Mục - Quang Linh Vlogs và Hoa hậu Thùy Tiên (lừa dối khách hàng), đến các trường hợp nghiêm trọng hơn như Ngân 98 (sản xuất hàng giả), vợ chồng Mailisa (buôn lậu), hay Hoàng Hường (trốn thuế)... Hành động unfollow và tẩy chay của giới trẻ dần trở thành một dạng "hành vi văn hóa số", thể hiện thái độ rõ ràng trước các chuẩn mực đạo đức và trách nhiệm xã hội.
Làn sóng này nhanh chóng lan sang lĩnh vực thương mại điện tử, đặc biệt trong bối cảnh Luật Thương mại điện tử được thông qua với tỷ lệ tán thành lên tới 94%, siết chặt trách nhiệm của KOL và các nền tảng trong việc kiểm soát hàng giả, hàng nhái. Ngay cả ngành F&B cũng không nằm ngoài vòng sàng lọc khi những thương hiệu thiếu minh bạch và yếu kém về chất lượng dần bị đào thải, trong khi người tiêu dùng trẻ ưu tiên các lựa chọn bền vững, có lợi cho sức khỏe.
Song song với tinh thần "thanh lọc" là làn sóng lan tỏa yêu thương khi đất nước đối diện với chuỗi thiên tai nghiêm trọng. Các cơn bão Ragasa, Bualoi và Matmo gây thiệt hại ước tính 35,700 tỷ đồng, khiến 85 người thiệt mạng và buộc 70,000 hộ dân phải sơ tán. Hình ảnh Hà Nội ngập sâu 0.8m sau trận mưa 350mm hay các thành phố miền Trung chìm trong biển nước cao tới 2.5m, đã kích hoạt trào lưu "Hướng về đồng bào vũng lũ".
Mạng xã hội trở thành những kênh kêu gọi và quyên góp hiệu quả, nơi người trẻ sử dụng chính sức mạnh lan tỏa của mạng xã hội để hỗ trợ đồng bào. Cuộc "thanh lọc" tiêu cực và tinh thần tương thân tương ái, vì thế, không phải 2 hiện tượng tách rời mà là 2 mặt của cùng một khát vọng về một xã hội minh bạch, nhân văn và có trách nhiệm. Tinh thần này là sự tiếp nối của những chiến dịch cộng đồng trước đó như "Ủng hộ Cuba" hay trào lưu "Đóng viện phí cho người lạ", khẳng định Gen Z là một thế hệ hành động vì cộng đồng và luôn hướng tới một văn hóa từ thiện minh bạch, bền vững.
Tinh thần trách nhiệm xã hội của người trẻ năm 2025 được đẩy lên cao nhất trong cách họ thể hiện lòng yêu nước. Không còn là những khẩu hiệu khô cứng, tình yêu đất nước được Gen Z chuyển hóa thành các trào lưu văn hóa đại chúng (pop-culture) sôi động, sáng tạo và có sức lan tỏa mạnh mẽ.
Các sự kiện diễu binh kỷ niệm 50 năm ngày thống nhất đất nước (A50) và 80 năm Quốc khánh (A80) đã được giới trẻ ví như những "concert quốc gia". Họ không chỉ đứng xem mà chủ động tham gia - từ việc gửi thư tay, bánh kẹo cổ vũ các khối diễu binh, đến những khoảnh khắc tương tác hai chiều đầy cảm xúc như hành động "bắn tim" đáp lại từ lực lượng tham gia. Các chương trình âm nhạc quy mô lớn như "V Concert", "V Fest" cùng những ca khúc cách mạng được remix đã tạo nên một "bể nội dung" khổng lồ về Việt Nam, lan tỏa mạnh mẽ qua meme và fancam.
Đáng chú ý, làn sóng yêu nước này không hề mang tính bài ngoại. Trong khi hào hứng với các sự kiện quốc gia, giới trẻ Việt vẫn cuồng nhiệt chào đón loạt siêu sao quốc tế như 2NE1, G-Dragon và Jisoo... Điều đó cho thấy một bản sắc kép đầy tự tin, vừa gắn bó với giá trị dân tộc, vừa cởi mở với văn hóa toàn cầu.
Sức mạnh mềm của văn hóa Việt còn được khẳng định qua thành công của bộ phim lịch sử "Mưa Đỏ" với doanh thu kỷ lục 714 tỷ đồng, tiếp nối hiệu ứng của các tác phẩm điện ảnh lịch sử trước đó như "Đào, Phở và Piano" hay "Địa đạo - Mặt trời trong bóng tối".
Ảnh chụp màn hình một số clip thịnh hành theo xu hướng "Vietnam is calling" trên TikTok
Trên không gian mạng toàn cầu, trào lưu "Vietnam is calling" bùng nổ với hơn 150 triệu lượt xem, góp phần thúc đẩy lượng đặt vé máy bay đến Việt Nam tăng 30-50% và đưa tổng lượng khách quốc tế năm 2025 lên mức kỷ lục 18 triệu lượt. Giới trẻ Việt Nam đóng vai trò như những "đại sứ du lịch" không chính thức, chủ động chào đón và gợi ý điểm đến cho du khách quốc tế. Cùng với chiến dịch "Hòa bình đẹp lắm" đạt 1 tỷ lượt xem trên TikTok, họ đã cùng nhau kể một câu chuyện thuyết phục về một Việt Nam hòa bình, thân thiện và đang phát triển.
Một điểm nhấn đáng chú ý khác là việc Chính phủ "lì xì" 100,000 đồng cho mỗi người dân dịp Tết Độc lập 2025. Giới trẻ nhanh chóng biến chính sách này thành một trào lưu tích cực, chia sẻ cách sử dụng số tiền để dâng hương liệt sĩ, hỗ trợ đồng bào vùng lũ hay ủng hộ các chiến dịch nhân đạo. Chính sách, vì thế, được chuyển hóa thành một cuộc đối thoại gần gũi và hiệu quả giữa Nhà nước và người dân.
Với giới trẻ năm 2025, niềm tự hào dân tộc không cần đến những tuyên ngôn lớn, mà được cảm nhận qua những khoảnh khắc rất đời. Ở những ngày cuối năm, tinh thần yêu nước mang màu sắc đời thường ấy tiếp tục được nối dài sau chiến thắng của U22 Việt Nam tại SEA Games 33. Không cần những lời kêu gọi hay khẩu hiệu, hàng chục ngàn người trẻ tràn ra đường "đi bão" trong niềm vui chung, chấp nhận kẹt xe, đứng giữa những dòng người đỏ rực cờ Tổ quốc như một phần của cảm xúc tập thể.
Trên mạng xã hội, nhiều người gọi đó là "lần tắc đường dễ thương nhất", hay "kẹt xe mà không ai than phiền", bởi trong khoảnh khắc ấy, sự bất tiện đô thị được đổi lại bằng cảm giác được hòa vào một niềm vui chung. Bóng đá, thêm một lần nữa, trở thành không gian nơi người trẻ tìm thấy sự kết nối, còn niềm tự hào dân tộc được sống, được chia sẻ và được lan tỏa theo cách nhẹ nhàng, gần gũi và rất đời.
Bên cạnh các xu hướng mang tính vĩ mô, năm 2025 còn ghi dấu với những hiện tượng văn hóa số đời thường, phản ánh rõ nét cá tính và óc hài hước của cộng đồng trẻ. Kho từ lóng của giới trẻ tiếp tục được làm mới với hàng loạt cụm từ mang tính biểu tượng - từ những câu nói vui cửa miệng cho đến các khái niệm thể hiện niềm tin và phong cách sống.
Đơn cử, từ "Chưa đủ wow" để chỉ một điều gì đó chưa thực sự ấn tượng, "Thân chưa mà giỡn" như một lời cảnh báo, đến câu hỏi tu từ "Bà nói thiệt hả bà Thơ?". Các cụm từ như "Tuyệt đối điện ảnh" được dùng để khen ngợi các khoảnh khắc hoành tráng tại lễ diễu binh, trong khi "8386" mang ý nghĩa "Phát tài phát lộc", "Manifest" thể hiện niềm tin biến ước mơ thành hiện thực…
Những trào lưu này cho thấy khả năng sáng tạo ngôn ngữ linh hoạt và tốc độ lan truyền đáng kinh ngạc của cộng đồng mạng. Mới nhất, câu nói "HDPE là ngon luôn", xuất phát từ một clip TikTok tưởng chừng vu vơ, dùng để khen hoặc khẳng định "ngon, ổn áp, đáng tiền, chắc kèo" theo kiểu hài hước, thay vì nghĩa gốc là một loại vật liệu, đã trở thành câu cửa miệng viral, phản ánh tinh thần dí dỏm và khả năng "bẻ nghĩa" sáng tạo của giới trẻ.
Tựa game "Phở anh Hai" (Brother Hai's Pho Restaurant) gây bão cõi mạng
Sự sáng tạo từ đời sống thường nhật còn thể hiện qua các hiện tượng như tựa game indie "Phở anh Hai", do nhóm sinh viên Bách Khoa Hà Nội phát triển. Những chi tiết đậm chất Việt trong trò chơi đã tạo nên cơn sốt, đến mức một địa chỉ trong game trở thành từ khóa tìm kiếm nóng. Song song đó, trào lưu "trạm tỷ", bắt nguồn từ văn hóa "đu idol" Trung Quốc, đã được Việt hóa thành một dịch vụ nhiếp ảnh chuyên nghiệp, giúp người bình thường có được những bộ ảnh tự nhiên như "idol bị chụp lén" và mở ra một hướng đi nghề nghiệp mới cho giới trẻ.
Nhìn lại năm 2025, thế hệ trẻ Việt Nam hiện lên với một diện mạo đa chiều và giàu sức sống. Họ là những người tiên phong trong việc tiếp nhận và làm chủ công nghệ, biến AI và thiết bị thông minh thành công cụ sáng tạo và khẳng định bản sắc. Họ thể hiện trách nhiệm xã hội rõ nét, sẵn sàng "thanh lọc" những điều tiêu cực và chung tay vì cộng đồng trong những thời khắc khó khăn. Trên hết, họ bày tỏ lòng yêu nước theo cách riêng, hiện đại và giàu cảm xúc, biến niềm tự hào dân tộc thành những sản phẩm văn hóa có sức lan tỏa mạnh mẽ.
Năng động, thích nghi và không ngừng sáng tạo, thế hệ trẻ năm 2025 đang từng bước khẳng định vai trò trung tâm của mình trong việc định hình một tương lai Việt Nam vừa hiện đại, vừa giàu bản sắc trong kỷ nguyên số.
- 12:00 01/01/2026
