BHXH TP.HCM đề xuất tài xế công nghệ, người bán hàng online tham gia BHXH bắt buộc

BHXH TP.HCM đề xuất tài xế công nghệ, người bán hàng online tham gia BHXH bắt buộc

Từ thực tiễn quản lý tại địa bàn có quy mô lao động lớn, BHXH TP.HCM đề xuất nhiều giải pháp mở rộng diện bao phủ và hạn chế tình trạng né đóng, trốn đóng BHXH.

Mới đây, chia sẻ với chúng tôi, BHXH TP.HCM cho biết đơn vị đã tham gia góp ý sửa đổi, bổ sung Luật BHXH 2024.

Các kiến nghị tập trung vào những vấn đề phát sinh trong quản lý lao động, mở rộng diện bao phủ, hạn chế tình trạng né đóng, trốn đóng và bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người lao động, người tham gia BHYT.

Theo BHXH TP.HCM, các nội dung góp ý xuất phát từ thực tiễn quản lý tại địa bàn có quy mô dân số, lao động, doanh nghiệp, hộ kinh doanh lớn; đồng thời là nơi phát triển nhanh các loại hình lao động mới, lao động linh hoạt và lao động trong nền kinh tế số. Trên cơ sở đó, BHXH TP.HCM đề xuất một số nhóm nội dung cụ thể sau:

Bổ sung đối tượng tham gia BHXH bắt buộc

BHXH TP.HCM kiến nghị sửa đổi, bổ sung đối tượng tham gia BHXH bắt buộc tại Điều 2 Luật BHXH, trong đó đề xuất bổ sung nhóm tài xế công nghệ và người bán hàng online trên các sàn thương mại điện tử.

Theo BHXH TP.HCM, đây là những nhóm lao động có việc làm, có thu nhập ổn định, thường xuyên, phát triển nhanh trong nền kinh tế số nhưng hiện chưa được bao phủ đầy đủ bởi chính sách BHXH bắt buộc. Việc bổ sung nhóm đối tượng này nhằm bảo đảm tốt hơn quyền lợi an sinh cho người lao động trong các mô hình việc làm mới.

BHXH TP.HCM đề xuất phương thức đóng BHXH hằng tháng thông qua tổ chức kinh doanh qua ứng dụng công nghệ, nhà quản lý sàn giao dịch thương mại điện tử, nhà quản lý nền tảng số có chức năng thanh toán và các tổ chức có hoạt động kinh tế số khác theo quy định của Chính phủ.

Hợp đồng lao động dưới 1 tháng phải tham gia BHXH bắt buộc?

BHXH TP.HCM cũng kiến nghị sửa đổi điểm a khoản 1 Điều 2 Luật BHXH theo hướng người làm việc theo hợp đồng lao động, bao gồm cả hợp đồng lao động dưới 1 tháng, thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc.

Thực tế cho thấy một số doanh nghiệp trong các lĩnh vực xây dựng, vận tải, bảo vệ, dịch vụ... lợi dụng quy định về hợp đồng ngắn hạn để ký hợp đồng dưới 1 tháng nhằm né tránh trách nhiệm đóng BHXH cho người lao động. Theo số liệu khảo sát từ nguồn quyết toán thuế thu nhập cá nhân năm 2024, 2025 của các đơn vị trên địa bàn TP.HCM, có khoảng hơn 350.000 lao động thuộc nhóm này.

Việc bổ sung nhóm lao động làm việc theo hợp đồng dưới 1 tháng vào diện tham gia BHXH bắt buộc nhằm hạn chế tình trạng lách luật, đồng thời bảo đảm công bằng về quyền lợi an sinh giữa các nhóm lao động.

Siết trách nhiệm BHXH đối với doanh nghiệp sử dụng lao động tại công trình xây dựng, công ty may mặc, gia công, vận tải

Đối với doanh nghiệp sử dụng người lao động tại các công trình xây dựng, BHXH TP.HCM kiến nghị nếu không tham gia BHXH bắt buộc cho người lao động thì cơ quan thuế không quyết toán chi phí tiền lương, BHXH khi xác định thu nhập chịu thuế.

Kiến nghị này xuất phát từ thực tế nhiều doanh nghiệp xây dựng trả lương công nhân theo ngày công, không ký hợp đồng lao động hoặc luân chuyển người lao động qua nhiều công trình để né tránh nghĩa vụ tham gia BHXH. Theo khảo sát trên địa bàn TP.HCM năm 2024, 2025, có khoảng hơn 50.000 lao động thuộc trường hợp này.

BHXH TP.HCM cho rằng cần có cơ chế ràng buộc trách nhiệm giữa việc sử dụng lao động, hạch toán chi phí tiền lương và nghĩa vụ tham gia BHXH, qua đó hạn chế tình trạng doanh nghiệp sử dụng lao động thực tế nhưng không thực hiện đầy đủ trách nhiệm với người lao động.

Bổ sung trách nhiệm cung cấp dữ liệu của người sử dụng lao động

BHXH TP.HCM kiến nghị bổ sung trách nhiệm của người sử dụng lao động tại Điều 13 Luật BHXH. Theo đó, doanh nghiệp cần cung cấp cho cơ quan BHXH danh sách lao động không thuộc đối tượng tham gia BHXH; báo cáo tài chính; tờ khai quyết toán thuế của doanh nghiệp và cá nhân theo quý, năm; đồng thời thực hiện chi trả lương cho người lao động qua tài khoản cá nhân.

Việc bổ sung trách nhiệm này nhằm tạo cơ sở để cơ quan BHXH quản lý thu, kiểm tra tình hình tham gia BHXH, BHYT, BHTN của đơn vị sử dụng lao động; hạn chế tình trạng chậm đóng, trốn đóng, đóng không đủ số người hoặc đóng không đúng mức lương thực tế chi trả.

Qua thực tế thanh tra, kiểm tra, BHXH TP.HCM nhận thấy có tình trạng số liệu lao động đơn vị kê khai với cơ quan BHXH khác với số lao động thực tế đang quản lý và trả lương. Vì vậy, việc minh bạch dữ liệu lao động, dữ liệu tài chính và tiền lương là cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ quyền lợi người lao động.

TRẦN MINH

Pháp luật TPHCM

- 15:17 02/06/2026