Bộ Chính trị: Nghiên cứu cơ chế thu hồi, xử lý tài sản không qua kết tội

Bộ Chính trị: Nghiên cứu cơ chế thu hồi, xử lý tài sản không qua kết tội

Bộ Chính trị yêu cầu ngành kiểm sát nghiên cứu phát triển các cơ chế xử lý phi tố tụng, cơ chế giải quyết tranh chấp ngoài Toà án và cơ chế thu hồi, xử lý tài sản không qua kết tội. Qua đó, bảo đảm giảm thiểu xung đột xã hội, tiết kiệm chi phí tố tụng và chi phí xã hội.

Thay mặt Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đã ký ban hành Chỉ thị 06 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác kiểm sát nhân dân trong giai đoạn mới.

Kiên quyết chống oan, sai, không để lọt tội phạm

Bộ Chính trị yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng quán triệt sâu sắc, thống nhất nhận thức VKSND là thiết chế hiến định, đặc trưng của hệ thống chính trị và Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng. VKSND là một trong những trụ cột bảo vệ công lý, bảo vệ Hiến pháp và pháp luật, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

VKSND hoạt động theo nguyên tắc tập trung thống nhất; thực hiện chức năng thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, tham gia kiểm soát quyền lực nhà nước, giữ vai trò trung tâm kiểm soát quyền lực trong hoạt động tư pháp.

Cơ quan này có trách nhiệm phát hiện, phòng ngừa, ngăn chặn từ sớm, từ xa và xử lý vi phạm, tội phạm trong quá trình thực thi quyền lực trong hoạt động tư pháp, kiên quyết chống oan, sai, không để lọt tội phạm. Từ đó, góp phần xây dựng nền tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại, công bằng, nghiêm minh, liêm chính, phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân.

Các cấp uỷ, tổ chức đảng bố trí người đứng đầu VKSND các cấp tham gia cấp uỷ tương xứng với vị trí, chức danh lãnh đạo trong hệ thống chính trị; lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện hiệu quả cơ chế phối hợp, kiểm soát quyền lực trong hoạt động tư pháp giữa VKSND với các cơ quan có liên quan…

Người đứng đầu cấp uỷ, tổ chức đảng VKSND các cấp phát huy cao nhất vai trò nêu gương, trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, quán triệt và tổ chức thực hiện nghiêm các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quy định của Đảng.

Đại diện Viện kiểm sát giữ quyền công tố tại một phiên tòa. Ảnh: HOÀNG GIANG

Bộ Chính trị cũng yêu cầu VKSND đổi mới mạnh mẽ, thực chất nội dung, phương pháp thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp theo hướng quản trị tư pháp chuyên nghiệp, hiện đại.

VKSND cần tăng cường trách nhiệm công tố, gắn công tố với hoạt động điều tra ngay từ đầu và xuyên suốt trong quá trình giải quyết vụ việc, vụ án. Qua đó, bảo đảm việc truy cứu trách nhiệm hình sự, quyết định truy tố thực sự khách quan, công bằng, đúng pháp luật, dựa trên chứng cứ hợp pháp, vì công lý và lẽ phải.

Quán triệt phương châm kết hợp chặt chẽ giữa "phòng ngừa là chính" với phát hiện, xử lý kịp thời, khách quan, toàn diện, xem xét đánh giá trong bối cảnh lịch sử cụ thể, lấy hiệu quả kinh tế, chính trị, xã hội, lợi ích quốc gia - dân tộc làm căn cứ quan trọng để xử lý phù hợp. “Bảo vệ người đổi mới, năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, không tham nhũng, tiêu cực, không vụ lợi” – Chỉ thị nêu rõ.

Tăng cường kiểm sát chặt chẽ các hoạt động tư pháp, nhất là trong các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến quyền con người, quyền công dân. Tăng cường kiểm sát việc xử lý vật chứng, tài sản trong các giai đoạn tố tụng và nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Kịp thời phát hiện và thực hiện hiệu quả quyền kháng nghị, kiến nghị, yêu cầu phòng ngừa, khắc phục vi phạm từ sớm, từ xa; chủ động kiến nghị hoàn thiện pháp luật, bảo đảm thượng tôn pháp luật.

Miễn, giảm, hoãn, loại trừ, không truy cứu trách nhiệm hình sự một số hành vi, loại tội

Về hoàn thiện lý luận, thể chế về VKSND, công tác kiểm sát nhân dân trong giai đoạn mới, Bộ Chính trị yêu cầu ngành chủ động tham mưu rà soát, hoàn thiện pháp luật nhằm tạo cơ sở vững chắc để xử lý tội phạm, vi phạm. Đồng thời, tạo môi trường pháp lý minh bạch, ổn định, an toàn, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, khơi thông nguồn lực, phục vụ phát triển và hội nhập quốc tế.

Trong đó, chủ trì hoặc phối hợp tham gia hoàn thiện pháp luật hình sự, tố tụng hình sự theo hướng hiện đại, đồng bộ, khả thi, nhanh, gọn, hiệu quả; mở rộng phạm vi áp dụng thủ tục rút gọn; chú trọng hoàn thiện chính sách miễn, giảm, hoãn, loại trừ, không truy cứu trách nhiệm hình sự đối với một số hành vi, loại tội. Việc này được thực hiện với tiêu chí, điều kiện chặt chẽ, bảo đảm nguyên tắc kết hợp hài hoà giữa xử lý nghiêm minh và nhân đạo, khoan hồng, đặt lợi ích quốc gia - dân tộc và Nhân dân lên trên hết.

Bộ Chính trị cũng yêu cầu hoàn thiện cơ chế khởi kiện vụ án dân sự, nghiên cứu xây dựng cơ chế khởi kiện vụ án hành chính bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công.

Đồng thời, nghiên cứu phát triển các cơ chế xử lý phi tố tụng, cơ chế giải quyết tranh chấp ngoài Toà án và cơ chế thu hồi, xử lý tài sản không qua kết tội, bảo đảm giảm thiểu xung đột xã hội, tiết kiệm chi phí tố tụng và chi phí xã hội.

Ngành Kiểm sát cũng cần tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy bên trong của VKSND theo chủ trương của Đảng; cơ cấu hợp lý đội ngũ kiểm sát viên; phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm gắn với đẩy mạnh phân cấp, phân quyền giữa các cấp kiểm sát và đối với kiểm sát viên.

Xây dựng đội ngũ cán bộ kiểm sát vững về chính trị, trong sáng về đạo đức, giỏi về nghiệp vụ, tinh thông về pháp luật, bản lĩnh, chuyên nghiệp, liêm chính, lấy phương châm "Công minh, Chính trực, Khách quan, Thận trọng, Khiêm tốn" làm chuẩn mực đạo đức và hành động.

NGUYỄN THẢO

Pháp luật TPHCM

- 11:45 11/06/2026