Hiểu về “chi phí mòn giày” trong lạm phát

30/07/2026 21:30

30-07-2026 21:30:00+07:00

Khi lạm phát tăng quá cao và trở nên mất kiểm soát sẽ mang đến những hệ quả lớn. Trong đó có “chi phí mòn giày” (Shoe Leather Cost).

Chi phí mòn giày là gì?

Chi phí phát sinh khi lạm phát mất kiểm soát, người dân tìm cách chuyển tiền thành hàng hóa
Chi phí do di chuyển quá nhiều, dẫn đến mòn giày
Chi phí để tìm cách nắm giữ tiền ít hơn
Cả 3 đáp án trên

Chi phí mòn giày là một trong những tác hại do lạm phát tăng cao gây ra, khi người dân tìm cách chuyển từ tiền mặt sang hàng hóa và ngoại tệ phát sinh chi phí. Nói cách khác, đó là chi phí bỏ ra để giảm lượng tiền nắm giữ khi lạm phát cao.
Biểu hiện cụ thể, để nắm giữ ít tiền hơn, con người phải thường xuyên đến ngân hàng rút tiền từ những tài khoản có lãi suất, sau đó di chuyển sang các cửa hàng để đổi hàng hóa.
Còn thực tế, đó là thời gian, công sức, chi phí cơ hội mà mọi người bỏ ra để nắm giữ ít tiền hơn, nhằm giảm thiểu tác động của việc tiền mất giá.

Đâu là chi phí đi kèm với lạm phát mất kiểm soát, bên cạnh “chi phí mòn giày”?

Chi phí thực đơn
Chi phí tài chính
Chi phí cơ hội
Chi phí xăng xe

Chi phí thực đơn cũng là một tác hại của lạm phát. Hầu hết các doanh nghiệp không thay đổi giá hàng ngày, mà thường thông báo giá và giữ ổn định trong khoảng thời gian tương đối dài, bởi vì họ phải chịu chi phí cho việc thay đổi giá. Chi phí này được gọi là chi phí thực đơn - rút ra từ các khoản chi mà nhà hàng bỏ ra khi muốn in thực đơn mới.
Khi lạm phát tăng mạnh, mức giá thường xuyên thay đổi dẫn đến việc cập nhật phải thực hiện thường xuyên hơn. Doanh nghiệp phải chịu chi phí cho việc sửa lại các bảng báo giá lại không nhỏ. Họ thường chịu chi phí lớn hơn những lợi ích họ thu được nếu tăng giá bán sản phẩm của mình. Nhưng nếu không tăng giá bán, sẽ gây mất cân bằng trong thị trường hàng hóa, gây ra tổn thất xã hội và tổn thất cá nhân.
Như vậy, chi phí thực đơn là những chi phí cho việc điều chỉnh giá trong thời kỳ lạm phát. Đây là hoạt động làm tiêu hao nguồn lực của những công việc hữu ích khác.

Đất nước lạm phát cao nhất thế giới?

Zimbabwe
Venezuela
Sudan
Iran

Theo IMF, tính đến tháng 4/2026, nước đang có tỷ lệ lạm phát cao nhất là Venezuela, ở mức 387.4%. Nhưng trong lịch sử, đã có lúc Venezuela lạm phát tới 1 triệu % (năm 2018). Đây là hệ quả của nền kinh tế phụ thuộc quá nhiều vào dầu mỏ, và các lệnh trừng phạt kinh tế từ phương Tây.

Trạng Chứng

FILI

- 20:28 30/07/2026