Sân bay Long Thành mở ra cuộc chơi mới cho Đồng Nai
Sân bay Long Thành mở ra cuộc chơi mới cho Đồng Nai
Đồng Nai, nơi tọa lạc của sân bay quốc tế Long Thành, đang tìm cách tận dụng vị thế mới để thu hút thêm vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy cải cách hành chính nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.
Giới chức địa phương đang cân nhắc các ưu đãi dành cho nhà đầu tư nước ngoài và theo đuổi hàng loạt dự án hạ tầng mới, trong đó có các tuyến đường sắt kết nối sân bay với TPHCM, đầu tàu kinh tế lớn nhất cả nước.
Đây là một phần trong quá trình tái cấu trúc kinh tế và hành chính nhằm nâng tầm vị thế của Đồng Nai. Trước tháng 4, Đồng Nai là một trong 28 tỉnh của nền kinh tế Đông Nam Á tăng trưởng nhanh này, trước khi Chính phủ chuyển địa phương thành thành phố trực thuộc Trung ương thứ 7 của Việt Nam.
Việc nâng cấp này được kỳ vọng mang lại giá trị chiến lược trong quy hoạch quốc gia, nơi các đô thị lớn được phân vai riêng. Chẳng hạn, Hà Nội là thủ đô chính trị, trong khi Hải Phòng giữ vai trò thành phố cảng định hướng xuất khẩu.
Vai trò của Đồng Nai xoay quanh sân bay Long Thành vẫn đang được xây dựng. Sân bay được định hướng tập trung vào các chuyến bay quốc tế, đồng thời giảm tải cho sân bay bận rộn nhất Việt Nam tại TPHCM.
Hình ảnh xây dựng bên trong sân bay Long Thành. Ảnh: Thanh Niên
|
Từ lâu, khu vực này đã nổi tiếng với những nhà máy sản xuất giày dép và màn hình, các sản phẩm góp phần đưa Việt Nam trở thành một trung tâm thương mại toàn cầu. Cùng với TPHCM lân cận và các địa phương công nghiệp trước đây như Bình Dương, Đồng Nai tạo thành một phần của cụm sản xuất lớn nhất Việt Nam.
Vị thế mới của Đồng Nai được hậu thuẫn bởi quy mô kinh tế đáng kể. Theo chính quyền thành phố, địa phương này đóng góp khoảng 6%-8% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Xuất khẩu đạt gần 24 tỷ USD trong năm 2024, trong đó các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tạo ra khoảng 3/4 kim ngạch.
Tuy nhiên, Trung tâm Phát triển Công nghiệp thành phố cho rằng Đồng Nai giờ đây "phải vượt qua hình ảnh của một 'tỉnh công nghiệp lớn'".
"Đồng Nai cần xây dựng các gói đầu tư quy mô lớn", đồng thời phát triển khu thương mại tự do, năng lượng sạch, "hạ tầng đô thị và công nghệ thông minh" cũng như một "trung tâm kinh tế sân bay", cơ quan này cho biết.
"Khi nhà đầu tư nhìn thấy cả một hệ sinh thái, họ sẽ thấy quy mô cơ hội lớn hơn nhiều so với việc chỉ nhìn từng dự án rời rạc", trung tâm nhận định.
Đặt sân bay Long Thành vào trung tâm của hệ sinh thái mới
Kế hoạch này bao gồm mạng lưới đường sắt tốc độ cao quốc gia vốn được theo đuổi trong nhiều năm và hai tuyến metro.
Chính quyền Đồng Nai đã đề xuất phương án thiết kế nhiều tuyến đường sắt kết nối sân bay. Theo đó, một hành lang giao thông gồm ba tuyến sẽ được hình thành, với tuyến đường sắt nằm ở giữa và hai tuyến metro chạy ở hai bên.
Thành phố cho biết đoạn metro đầu tiên từ Thủ Thiêm đến Long Thành dự kiến khởi công trong tháng này, trong khi cơ quan chức năng bắt đầu giải phóng mặt bằng cho đoạn thứ hai từ Bến Thành đến Suối Tiên.
Hệ thống giao thông đô thị có thể giúp giải quyết một trong những mối lo lớn nhất đối với Long Thành: Khả năng tiếp cận sân bay. Với hệ thống đường bộ hiện tại, hành trình từ sân bay tại TPHCM tới Long Thành mất khoảng hai giờ.
Từ "tỉnh công nghiệp lớn" tới cửa ngõ quốc tế
Đồng Nai hiện đã là nơi đặt nhà máy của nhiều tập đoàn quốc tế, như hãng xe Nhật Bản Suzuki và tập đoàn thực phẩm, đồ uống Nestlé của Thụy Sĩ. Địa phương đang thảo luận cách tận dụng quyền hạn lớn hơn khi trở thành thành phố để thu hút thêm dòng vốn ngoại.
Tuy nhiên, việc nâng cấp này chỉ mang tính hình thức hay thực sự tạo ra thay đổi sẽ phụ thuộc vào những bước đi tiếp theo của Đồng Nai.
Theo trang thông tin địa phương, Đồng Nai "sẽ có thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư đối với các dự án nhóm A hoặc dự án quy mô lớn mà trước đây phải trình các bộ, ngành hoặc Thủ tướng". Chẳng hạn, Đồng Nai có thể "điều chỉnh quy hoạch địa phương, chuyển đổi mục đích sử dụng đất trong giới hạn cho phép để kịp thời đón các làn sóng FDI lớn".
Năm 2024, Đồng Nai thu hút khoảng 1.45 tỷ USD vốn FDI, tăng 37%, trong khi kinh tế địa phương tăng trưởng 8.02%, vượt một số trung tâm công nghiệp lớn. Công nghiệp và xây dựng chiếm gần 59% quy mô kinh tế địa phương. Con số này vừa cho thấy sức mạnh, vừa phản ánh giới hạn của mô hình tăng trưởng phụ thuộc vào sản xuất.
Đồng Nai giữ nguyên địa giới sau khi được nâng cấp, qua đó trở thành thành phố có diện tích lớn nhất Việt Nam. Với khoảng 4.5 triệu dân, chỉ bằng 1/3 dân số TPHCM mở rộng, Đồng Nai vẫn mang đậm dáng dấp của một trung tâm công nghiệp hơn là đô thị truyền thống.
Mỗi thành phố trực thuộc Trung ương lại có một vị thế riêng. Huế được nâng cấp từ đô thị thuộc tỉnh thành thành phố trực thuộc Trung ương, trong khi Đà Nẵng đang nổi lên như một trung tâm công nghệ, tài chính và du lịch. Cần Thơ, ở một hướng khác, giữ vai trò đầu tàu kinh tế và nông nghiệp của Đồng bằng sông Cửu Long.
Tháng này, Việt Nam đánh dấu một năm triển khai chiến dịch tinh gọn bộ máy trên toàn quốc, trong đó số lượng tỉnh, thành được cắt giảm một nửa. Trước đây, các địa phương được chia thành cấp huyện rồi tiếp tục chia xuống phường, xã, nhưng cuộc cải cách đã loại bỏ cấp huyện.
Trong quá trình đánh giá kết quả, lãnh đạo Đồng Nai trong tháng này đề xuất điều chỉnh lại địa giới các phường nhằm phân bổ ngân sách và nhân lực đồng đều hơn.
Chính phủ Việt Nam gọi Đồng Nai là "động lực tăng trưởng mới", có khả năng tạo ra "hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ" trên toàn khu vực phía Nam.
Khi ủng hộ việc chuyển Đồng Nai thành thành phố, Chính phủ Trung ương cho rằng địa phương sẽ trở thành một "cửa ngõ quốc tế", đóng vai trò then chốt trong kết nối khu vực.
Đồng Nai từ lâu đã hưởng lợi từ mối liên kết với TPHCM. Trong tháng này, TPHCM khởi công một số tuyến đường kết nối với sân bay Long Thành, trong đó có tuyến cao tốc 6 làn xe hướng tới khu vực biển Hồ Tràm.
- 12:07 14/07/2026
