Xuất khẩu sầu riêng tăng mạnh, vì sao giá ngày càng rẻ?
Xuất khẩu sầu riêng tăng mạnh, vì sao giá ngày càng rẻ?
Xuất khẩu sầu riêng đã đem về khoảng 1,8 tỷ USD trong 7 tháng đầu năm, tăng gần 30% so với cùng kỳ năm ngoái. Thế nhưng, “trái cây vua” ở nước ta có giá ngày càng rẻ.
Theo tính toán của Hiệp hội Rau quả Việt Nam, đến hết tháng 7 năm nay, xuất khẩu sầu riêng ước đạt 1,8 tỷ USD, tăng gần 30% so với cùng kỳ năm ngoái.
Về cơ cấu thị trường xuất khẩu tính đến hết tháng 6, Trung Quốc vẫn duy trì vị trí số 1, đạt kim ngạch 987,9 triệu USD, tăng 43,1% so với cùng kỳ năm 2025 và chiếm 91% tổng giá trị xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam trong 6 tháng đầu năm.
Ước tính cả năm, xuất khẩu “trái cây vua” có thể đem về khoảng 4 tỷ USD. Hiệp hội Rau quả Việt Nam cho rằng trong chính vụ thu hoạch, kim ngạch xuất khẩu tháng 8 và 9 có thể đạt trên dưới 1 tỷ USD mỗi tháng.
Dù xuất khẩu vẫn tăng mạnh về kim ngạch, giá sầu riêng tại thị trường trong nước và xuất khẩu lại giảm sâu.
Giữa tháng 7, Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết, sầu riêng giống Monthong của Việt Nam tại thị trường Trung Quốc được bán với giá từ 20-30 NDT/0,5 kg (tương đương 2,79-4,18 USD), thấp hơn nhiều so với mức giá từ 35-45 NDT/0,5 kg cùng kỳ năm ngoái.
Tương tự, tại các chợ đầu mối ở Trung Quốc, giá bán buôn sầu riêng Monthong loại A của Việt Nam giảm từ 36,5 NDT/0,5 kg (5,09 USD) xuống còn 13 NDT/0,5 kg (1,81 USD) trong thời gian từ tháng 4 đến tháng 6.
Trong nước, trên trang Giá sầu riêng, giá sầu riêng Ri6 ngày 3/8 ở khu vực Đông Nam Bộ dao động từ 25.000-60.000 đồng/kg tùy loại, còn sầu Monthong có giá 40.000-85.000 đồng/kg; khu vực Tây Nguyên giá sầu riêng Ri6 và Monthong lần lượt ở mức 25.000-54.000 đồng/kg, 32.000-74.000 đồng/kg tùy loại.
Ông Nguyễn Văn Tạo, nông dân trồng sầu riêng ở Đắk Nông, cho hay năm ngoái trước vụ thu hoạch các thương lái đến tận vườn chốt mua hết hàng loại nhất với giá 70.000 đồng/kg. Vườn sầu riêng của gia đình ông năm ngoái tỷ lệ trái loại nhất đạt tới hơn 70%.
“Năm nay giá sầu riêng thấp hơn. Thời điểm này chỉ còn khoảng 15 ngày nữa là vào vụ thu hoạch, nhưng thương lái không đặt cọc chốt mua như trước nữa”, ông nói.
Cung tăng mạnh, giá bán sẽ giảm
Trao đổi với phóng viên chiều 3/8, CEO một doanh nghiệp xuất khẩu rau quả lớn tại Việt Nam thừa nhận, trong 7 tháng đầu năm nay, lượng sầu riêng xuất khẩu của doanh nghiệp này vẫn tăng khoảng 8% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng trị giá lại sụt giảm đáng kể.
“Sản lượng sầu riêng ở nước ta tăng mạnh qua mỗi năm”, vị CEO này nhấn mạnh. Trong khi đó, phần lớn đầu ra sầu riêng vẫn phụ thuộc rất lớn vào thị trường Trung Quốc.
Điều đáng nói, trước đây nguồn cung sầu riêng cho Trung Quốc chỉ có Thái Lan và Việt Nam. Còn nay có thêm sầu riêng của nhiều quốc gia ở Đông Nam Á đổ bộ vào thị trường tỷ dân này. Khi nguồn cung tăng mạnh, trong khi nhu cầu chỉ tăng nhẹ sẽ kéo giá sầu riêng giảm.
Đây chính là lý do chính lượng sầu riêng xuất khẩu của doanh nghiệp vẫn tăng, nhưng giá trị thu về lại giảm, vị này cho hay.
Diện tích và sản lượng sầu riêng ở nước ta tăng mạnh. Ảnh: Nguyễn Huế |
Báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng cho thấy, năm 2022 (năm đầu tiên Việt Nam xuất khẩu chính ngạch sầu riêng sang Trung Quốc) diện tích sầu riêng của nước ta chỉ khoảng 110.000ha. Đến hết tháng 6 năm nay, con số này lên tới 198.600ha, tương đương tăng hơn 80%.
Sản lượng sầu riêng 6 tháng đầu năm ước đạt 603,3 nghìn tấn dù chưa bước vào chính vụ thu hoạch, tăng 12,7% so với cùng kỳ năm 2025.
Ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam, cũng thừa nhận giá sầu riêng tại vườn năm nay lại thấp hơn kỳ vọng của nhiều nhà vườn.
Ông nhận định nguyên nhân là do diện tích trồng mới những năm trước bước vào thời kỳ cho thu hoạch khiến sản lượng sầu riêng năm nay tăng cao. Nếu năm ngoái, sản lượng khoảng hơn 1 triệu tấn thì năm nay có thể vượt 2 triệu tấn.
Bên cạnh đó, việc Thái Lan, Malaysia, Campuchia và Lào cũng đang gia tăng lượng sầu riêng xuất khẩu vào thị trường Trung Quốc, khiến cạnh tranh ngày càng gay gắt.
Song song đó, việc Trung Quốc siết chặt kiểm tra về mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và các chỉ tiêu cadimi, chất vàng O khiến quá trình kiểm tra kéo dài, nhiều lô hàng phải nằm chờ tại cửa khẩu dẫn đến tình trạng chất lượng sầu riêng suy giảm. Từ đó, người mua sẽ ép giá xuống thấp để bù rủi ro.
“Đó là lý do giá sầu riêng năm nay thấp hơn năm trước", ông Nguyên chỉ rõ. Ngoài ra, thời tiết mưa nhiều cùng kỹ thuật canh tác chưa đồng đều cũng làm giảm tỷ lệ trái loại A.
Để sầu riêng không thành “sầu chung”, thời gian qua, cơ quan chức năng đã nỗ lực khơi thông thị trường xuất khẩu. Đơn cử, sau thời gian dài đàm phán, giữa tháng 7 vừa qua, Ấn Độ chính thức mở cửa thị trường đối với sầu riêng Việt Nam.
Việc được xuất khẩu chính ngạch sang Ấn Độ cũng mở ra dư địa tăng trưởng mới cho sầu riêng Việt Nam. Đây là thị trường có quy mô dân số lớn, nhu cầu tiêu thụ nông sản và thực phẩm nhập khẩu cao, được kỳ vọng góp phần đa dạng hóa thị trường, giảm phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống.
Bên cạnh đó, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 36/2026 quy định đơn giản hóa thủ tục hành chính về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói. Với quy trình mới, thời gian xét duyệt hồ sơ nhanh, minh bạch hơn so với trước đây. Khi số lượng mã số vùng trồng được Trung Quốc phê duyệt nhiều cũng đồng nghĩa sản lượng sầu riêng đủ điều kiện xuất khẩu sang thị trường này tăng.
Khi đầu ra sầu riêng được bảo đảm, áp lực tiêu thụ tại thị trường nội địa sẽ giảm và giá sầu riêng cũng ổn định hơn, ông Nguyên cho hay.
Tâm An
- 05:30 05/08/2026
