logo

Nợ công, bội chi và rủi ro vẫn gia tăng

09-05-2018 20:32:00+07:00
09/05/2018 20:32 0

Nợ công, bội chi và rủi ro vẫn gia tăng

Thủ tướng Chính phủ vừa ký quyết định phê duyệt kế hoạch vay, trả nợ của Chính phủ năm 2018. Theo đó, năm nay Chính phủ sẽ vay 384.000 tỉ đồng, trong đó vay trong nước là 276.000 tỉ, còn lại là vay nước ngoài.

Việc gia tăng vay để cho vay lại trong năm nay là một diễn biến đi ngược chiến lược kiểm soát an toàn nợ công của Việt Nam. Ảnh: THÀNH HOA

Theo bảng dưới, con số vay nợ của năm nay sẽ tăng tới 12,3% so với con số vay nợ tương ứng trong năm 2017 là 342.000 tỉ đồng. Tốc độ tăng này có khả năng sẽ cao hơn tốc độ tăng GDP danh nghĩa của Việt Nam trong năm nay, nên có thể suy ra rằng tỷ lệ nợ công/GDP năm nay sẽ tăng trở lại, nhất là trong bối cảnh con số trả nợ theo kế hoạch năm nay lại nhỏ hơn năm trước (nếu là 257.000 tỉ đồng trong năm 2018, so với con số 260.000 tỉ đồng năm 2017; xem thêm giải  thích ở phần dưới).

Về nguồn vay, kế hoạch sẽ là vay 276.000 tỉ đồng từ các nguồn trong nước, chiếm 72% tổng vay nợ năm nay (năm 2017 tỷ lệ này là 71%). Tuy nhiên, so với những năm trước đây thì tỷ lệ vay trong nước trong hai năm qua đang ở mức thấp nhất. Đây là một vấn đề cần tiếp tục được cải thiện để giảm thiểu rủi ro đối mặt bởi nợ công khi phải phụ thuộc nhiều vào vay nợ nước ngoài, đặc biệt khi lãi suất vay nợ thương mại trên thế giới đang có chiều hướng gia tăng.

Về sử dụng vốn vay, năm nay dự định dùng 195.000 tỉ đồng để bù đắp bội chi, tăng 13,4% so với năm 2017 (172.000 tỉ đồng). Nếu các điều kiện khác không thay đổi, khi phải tăng bù đắp bội chi thì có nghĩa là bội chi tiếp tục phình ra. Vì mức tăng bù đắp bội chi 13,4% này chắc chắn sẽ lớn hơn tốc độ tăng GDP danh nghĩa năm nay nên đây là một chỉ báo nữa cho thấy tỷ lệ bội chi ngân sách/GDP và cùng với đó là tỷ lệ nợ công/GDP năm nay sẽ tăng trở lại sau khi sụt giảm mạnh trong năm 2017.

Đáng chú ý là khoản vay về để cho vay lại năm nay lại tăng mạnh lên 42.000 tỉ đồng so với 26.000 tỉ đồng của năm 2017. Vì vay để cho vay lại về bản chất cũng không khác gì Nhà nước bảo lãnh các khoản vay cho doanh nghiệp (nhà nước) và địa phương nên đây cũng là một lĩnh vực rủi ro, cần hạn chế. Do đó, việc gia tăng vay để cho vay lại trong năm nay là một diễn biến đi ngược chiến lược kiểm soát an toàn nợ công của Việt Nam.

Về trả nợ, Chính phủ dự định năm nay trả 257.000 tỉ đồng nợ, trong đó trả nợ trực tiếp của Chính phủ cũng đúng bằng 257.000 tỉ đồng. Lưu ý rằng trả nợ các dự án cho vay lại dự định sẽ là 19.000 tỉ đồng. Như vậy, đây có thể là một “lỗi đánh máy”, bởi nếu đã có khoản trả nợ các dự án cho vay lại (19.000 tỉ đồng) thì hoặc là trả nợ trực tiếp của Chính phủ sẽ chỉ còn là 257.000 - 19.000 = 238.000 tỉ đồng, hoặc là tổng giá trị trả nợ năm nay phải là 257.000 + 19.000 = 276.000 tỉ đồng. Chính phủ cần phải cải chính, làm rõ chi tiết này. Tuy nhiên, vì nợ công vẫn đang gia tăng nếu tính theo giá trị tuyệt đối nên có nhiều khả năng con số kế hoạch trả nợ năm nay sẽ phải là 276.000 tỉ, để phản ánh đúng mức nợ gốc và lãi đang gia tăng.

Nhìn trên góc độ rộng hơn, bất chấp năm qua việc cổ phần hóa và thoái vốn tại các doanh nghiệp nhà nước đã đem về cho ngân sách một khoản thu lớn lên đến nhiều tỉ đô la Mỹ (hàng trăm ngàn tỉ đồng) nhưng kế hoạch vay và trả nợ của Chính phủ cho thấy tình hình ngân sách tiếp tục thêm căng thẳng, bội chi ngân sách/GDP có xu hướng gia tăng trở lại trong năm nay (trở đi).

Do đó, trong bối cảnh nợ công đã tiến sát ngưỡng trần cho phép ở Việt Nam, nên cũng là dễ hiểu khi Chính phủ muốn tính toán lại GDP, cụ thể là tính phần kinh tế ngầm vào GDP của nền kinh tế chính thức nhằm giúp nới trần nợ công hoặc làm tăng dư địa để vay mượn nhiều hơn. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tinh thần chứ không có ý nghĩa thực tế.

Phan Minh Ngọc

TBKTSG

Tin cùng chuyên mục

vietstock
Vĩ mô

Vốn FDI vào Việt Nam trong 6 tháng đầu năm 2022 đạt trên 14 tỷ USD

28/06/2022 20:25

Số liệu mới nhất của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho thấy, nửa đầu năm 2022 có 487 lượt dự án đăng ký điều chỉnh vốn đầu tư (tăng 5.9% so với cùng kỳ), với tổng vốn đăng ký tăng thêm đạt gần 6.82 tỷ USD (tăng 65.6% so với cùng kỳ).

Số liệu mới nhất của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho thấy, nửa đầu năm 2022 có...


vietstock
Vĩ mô

Sản xuất, kinh doanh 6 tháng cuối năm: Nhiều hiệp hội, ngành hàng kêu khó!

27/06/2022 16:38

Kết quả sản xuất, kinh doanh 6 tháng đầu năm 2022 khả quan, nhưng nhiều hiệp hội, ngành hàng cho biết, doanh nghiệp đang gặp khó do thiếu đơn hàng, tồn kho cao.

Kết quả sản xuất, kinh doanh 6 tháng đầu năm 2022 khả quan, nhưng nhiều hiệp hội, ngành hàng cho...


vietstock
Vĩ mô

Kiểm soát lạm phát không thể tăng lãi suất, siết tín dụng

27/06/2022 13:57

Câu chuyện về lạm phát đang nóng lên trên toàn cầu, và bản thân nền kinh tế Việt Nam cũng đang đối mặt với nhiều áp lực. Tuy nhiên theo đánh giá chung, vấn đề lạm phát của Việt Nam chưa thể nói là quá nặng nề, nhiều chuyên gia kinh tế đã phản bác đề nghị tăng lãi suất, siết chặt tiền tệ để chống lạm phát được đưa ra gần đây.

Câu chuyện về lạm phát đang nóng lên trên toàn cầu, và bản thân nền kinh tế Việt Nam cũng đang đối...

USD 13.5 (0)


vietstock
Vĩ mô

Việt Nam được đánh giá là điểm đến hứa hẹn của các công ty lớn thế giới

27/06/2022 09:11

Việt Nam được cho có thể là điểm đến của hàng loạt công ty lớn trên thế giới, trong bối cảnh sự gián đoạn hoạt động sản xuất do tình hình dịch COVID-19 ở Trung Quốc đã buộc các công ty phải tìm cách chuyển một phần dây chuyền sản xuất ra khỏi nước này.

Việt Nam được cho có thể là điểm đến của hàng loạt công ty lớn trên thế giới, trong bối cảnh sự...


vietstock
Vĩ mô

Việt Nam trước nguy cơ kinh tế thế giới suy thoái

25/06/2022 08:25

Chúng tôi ghi nhận ý kiến của các chuyên gia kinh tế về những vấn đề cần lưu ý trước nguy cơ kinh tế thế giới suy thoái.

Chúng tôi ghi nhận ý kiến của các chuyên gia kinh tế về những vấn đề cần lưu ý trước nguy cơ kinh...

BSC 14.4 (0)


vietstock
Vĩ mô

Xuất khẩu thủy sản sang Mỹ đạt trên 1.1 tỷ USD

24/06/2022 15:30

Mới 5 tháng đầu năm 2022, xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam sang Mỹ đã đạt gần 1.1 tỷ USD, tăng 65% so với cùng kỳ năm trước. Dự báo xuất khẩu thủy sản sang Mỹ năm 2022 sẽ đạt 2.4 – 2.5 tỷ USD, tăng 25% so với năm 2021.

Mới 5 tháng đầu năm 2022, xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam sang Mỹ đã đạt gần 1.1 tỷ USD, tăng 65% so...


vietstock
Vĩ mô

Công bố Quy hoạch vùng ĐBSCL: '2 nhất, 3 trụ cột, 4 mới'

24/06/2022 08:26

Ngày 21/6, tại Cần Thơ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Hội nghị công bố Quy hoạch vùng ĐBSCL, được lồng ghép “6 trong 1”. Nội dung bản Quy hoạch nổi lên các điểm sáng: “2 nhất, 3 trụ cột, 4 mới”.

Ngày 21/6, tại Cần Thơ, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Hội nghị công bố Quy hoạch vùng ĐBSCL...


vietstock
Vĩ mô

Tổng Bí thư: Chọn người làm Chủ tịch Hà Nội phải chính xác, không vội vàng

23/06/2022 20:08

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cho biết, vắng ông trưởng thì ông phó tạm quyền thay, sau đó phải chọn người cho đúng, chính xác, chứ không vội vàng.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cho biết, vắng ông trưởng thì ông phó tạm quyền thay, sau đó phải chọn...


vietstock
Vĩ mô

Tăng lương có khi không hiệu quả bằng giảm thuế

23/06/2022 10:40

Ngày 12-6 Chính phủ ban hành Nghị định 38, theo đó từ ngày 1-7-2022 mức lương tối thiểu vùng đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động sẽ tăng thêm 6%, tương ứng tăng từ 180.000-260.000 đồng so với mức lương tối thiểu hiện hành. Tuy nhiên, người lao động ở khu vực cá thể dường như vẫn nằm ngoài “tầm phủ” của Nghị định 38, mặc dù khu vực này đóng góp xấp xỉ 30% giá trị tăng thêm vào GDP.

Ngày 12-6 Chính phủ ban hành Nghị định 38, theo đó từ ngày 1-7-2022 mức lương tối thiểu vùng đối...

VAT 1.6 (0)


vietstock
Vĩ mô

Phó Thủ tướng yêu cầu sử dụng linh hoạt Quỹ Bình ổn giá xăng dầu để hạn chế mức tăng giá xăng dầu

23/06/2022 09:14

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 179/TB-VPCP ngày 22/6/2022 kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái - Trưởng Ban Chỉ đạo điều hành giá tại cuộc họp ngày 13/6/2022 về điều hành giá một số nhóm mặt hàng.

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 179/TB-VPCP ngày 22/6/2022 kết luận của Phó Thủ tướng...


Về đầu trang